در بازارهای جهانی، هر اشارهای به احتمال بسته شدن تنگه هرمز یا اختلال در زنجیره تأمین انرژی، کافی است تا قیمت نفت برنت به سمت اوجهای تاریخی حرکت کند. نفت به عنوان کالایی استراتژیک، همواره اولین قربانی تنشهای ژئوپلیتیک بوده و در این شرایط، معاملهگران با پیشبینی کمبود احتمالی عرضه، دست به خریدهای هیجانی میزنند. این افزایش قیمت، اگرچه در کوتاهمدت میتواند برای کشورهای صادرکننده نفت درآمدزایی داشته باشد، اما اثرات مخرب آن بر تورم داخلی و هزینههای وارداتی کالا، این منافع را به سرعت میبلعد.
برای کشورهایی مانند ایران که در کانون این تنشها قرار دارند، معادله نفت پیچیدهتر است. از یک سو، افزایش قیمت هر بشکه نفت میتواند درآمدهای ارزی دولت را تقویت کرده و منابع مالی بودجه را تا حدودی تعدیل کند؛ اما از سوی دیگر، همین افزایش قیمت نفت، هزینه حملونقل، لجستیک و واردات کالاهای اساسی را نیز به شدت بالا میبرد. این یعنی درآمد بیشتر نفتی ممکن است به سرعت در برابر هزینههای سنگینتر زندگی و گرانی کالاهای مصرفی برای شهروندان عادی رنگبازد.
علاوه بر این، ریسکهای ناشی از تحریمهای نفتی سایه سنگینی بر پتانسیل درآمدزایی ایران میاندازد. حتی اگر قیمت نفت در بازارهای جهانی به ۱۰۰ دلار یا بیشتر برسد، فروش بدون محدودیت این طلای سیاه برای ایران همچنان با چالشهای بانکی و بیمهای مواجه است. این پارادوکس باعث میشود که سیاستگذاران اقتصادی با دقت و احتیاط خاصی نسبت به هیجانات مثبت بازار نفت واکنش نشان دهند، زیرا درآمد سرسامآور نفتی در صورت عدم امکان انتقال به داخل کشور، ارزشمندی چندانی نخواهد داشت.
فراتر از مرزهای ایران، اقتصاد جهانی نیز نفسهای خود را در این شرایط حبس کرده است. پس از تجربه تلخ تورم چند ده درصدی در سالهای اخیر، کشورهای غربی و مصرفکننده بزرگ انرژی نگرانند که صعود مجدد قیمت نفت، دوباره موتور تورم را روشن کرده و سیاستهای پولی بانکهای مرکزی را برای کنترل نرخ بهره نقش بر آب کند. افزایش قیمت انرژی به مستقیم بر قیمت تمام کالاها و خدمات، از تولید مواد غذایی تا هزینه حمل مسافران تأثیر میگذارد که این امر میتواند رشد اقتصادی جهانی را متوقف کرده یا حتی به رکود منجر شود.
در نهایت، نااطمینانی نسبت به آینده عرضه نفت، سرمایهگذاری در پروژههای بلندمدت انرژی را نیز تحت تأثیر قرار میدهد. شرکتهای بزرگ نفتی ممکن است به دلیل ریسک بالای منطقه، از توسعه میدانهای جدید خودداری کنند و این یعنی در سالهای آینده با کمبود عرضه جدیتری مواجه خواهیم شد. این چرخه معیوب نااطمینانی و کاهش سرمایهگذاری، میتواند نوسانات قیمت نفت را در دهههای پیش رو شدیدتر کند؛ وضعیتی که جهان برای فرار از آن نیاز بیش از پیش به توسعه انرژیهای تجدیدپذیر و کاهش وابستگی به سوختهای فسیلی دارد.
قیمت هر بشکه نفت برنت دریای شمال امروز با ۲۷ سنت معادل ۰.۳۹ درصد کاهش به ۶۹ دلار و ۳۲ سنت رسید.
قیمت نفت در معاملات امروز پایین آمدهاست، اما ادامه تنشها بین آمریکا و ایران از قیمت آن حمایت میکند.
قیمت هر بشکه نفت برنت دریای شمال امروز با ۲۷ سنت معادل ۰.۳۹ درصد کاهش به ۶۹ دلار و ۳۲ سنت رسید. نفت وست تگزاس اینترمدیت آمریکا هم با ۲۱ سنت معادل ۰.۳۲ درصد کاهش ۶۵ دلار و ۲۱ سنت معامله میشود.
تحلیلگران عقیده دارند همهچیز در حال حاضر به موضوع ایران بستگی دارد و سوال اصلی اینجاست که در صورت هرگونه حمله به ایران، عکسالعمل این کشور چگونه است.
قیمت نفت در روز پنجشنبه به بالاترین رقم از اوایل ماه اوت رسید. طبق گفته بسیاری از منابع، دونالد ترامپ درحال بررسی حمله به ایران بود که نگرانی درمورد مختل شدن عرضه را افزایش داد.
هم ایران و هم آمریکا تمایل خود را به گفتوگو اعلام کردهاند. اما تهران در روز جمعه گفت تواناییهای دفاعی آن شامل این گفتوگوها نخواهد شد. آمریکا که در هفتههای اخیر موقعیت نظامی خود را در خاورمیانه تقویت کرده، تحریمهای جدیدی علیه ۷ ایرانی و حداقل یک نهاد وضع کردهاست.
شاخص دلار هم افزایش یافته و قیمت نفت را تحت فشار قرار داده است. اظهارات ترامپ در مورد انتخاب کوین وارش به ریاست بانک مرکزی آمریکا پساز پایان دوره جروم پاول در ماه مه، باعث بالا رفتن ارزش دلار شدهاست.
افزایش ارزش دلار خرید طلا را برای دارندگان سایر ارزهای دنیا گرانتر میکند.
تولید نفت خام آمریکا پساز تعطیلیهای اخیر و همچنین ازسرگیری تولید قزاقستان از میدان تنگیز هم شرایط را در بازار نفت تغییر داده است.
نظرسنجی رویترز از ۳۲ تحلیلگر نشان میدهد قیمت نفت در سال جاری میلادی احتمالا حدود ۶۰ دلار در هر بشکه خواهد بود. دورنمای مازاد عرضه، اختلال احتمالی بهخاطر تنشهای ژئوپلیتیکی را خنثی خواهد کرد.
