مرحله جدید عرضه خودروهای وارداتی از طریق سامانه اتونوین آغاز شده و متقاضیان میتوانند با وکالتی کردن ۵۰۰ میلیون تومان، برای خرید محصولات متنوعی از برندهای معتبر جهانی اقدام کنند. در این دوره، خودروهایی از برندهای تویوتا، اشکودا، داچیا، بیوایدی و نیسان در دسترس خریداران قرار گرفتهاند؛ محصولاتی که از سدانهای اقتصادی و خانوادگی تا کراساوورهای هیبریدی و کممصرف را شامل میشوند و رقابت جذابی را در بازار وارداتیها رقم خواهند زد.
با آغاز رسمی رویه ترانزیت در بندر جاسک، نخستین محموله خودروهای وارداتی از کشور عمان وارد این بندر شد. مدیر بنادر و دریانوردی شهید باهنر و شرق هرمزگان با اعلام این خبر، از تخلیه موفق نخستین خودروها پس از اخذ مجوز موقت سهماهه گمرک خبر داد و تأکید کرد که روند ورود محمولههای جدید در آینده نزدیک ادامه خواهد یافت.
ضوابط جدید واردات خودرو برای ایرانیان مقیم خارج از کشور ابلاغ شد. بر اساس این مقررات، واردات خودروهای ساخت آمریکا و خودروهای دارای فرمان راست ممنوع بوده و متقاضیان واجد شرایط میتوانند یک دستگاه خودروی نو یا کارکرده با سن ساخت حداکثر پنج سال را بدون انتقال ارز وارد کشور کنند. همچنین تعرفه واردات خودروها بسته به نوع قوای محرکه و حجم موتور، بین ۱۰۰ تا ۱۶۵ درصد تعیین شده است.
سخنگوی وزارت صمت با رد شایعات مربوط به توقف کامل واردات خودرو و تلفن همراه، تأکید کرد که توقفهای مقطعی ثبت سفارش در ابتدای هر سال امری طبیعی و ناشی از فرآیند تعیین تعرفهها و حقوق ورودی است. عزتاله زارعی همچنین از ادامه برنامه واردات خودروهای دست دوم خبر داد و گفت: با وجود انجام حدود هزار ثبت سفارش، استقبال واردکنندگان به دلیل پایین بودن صرفه اقتصادی محدود بوده است. وی در بخش دیگری از سخنان خود، اولویت تخصیص ارز را با کالاهای اساسی و مواد اولیه دانست و از اجازه به واردکنندگان موبایل برای اصلاح ثبت سفارشهای سال گذشته به منظور جبران کمبود بازار خبر داد.
وزارت صنعت، معدن و تجارت با اعلام شروط جدید برای پیشفروش خودروهای وارداتی، اعلام کرد شرکتهای واردکننده تنها مجاز به عرضه خودروهایی هستند که وارد کشور شده و امکان ترخیص داشته باشند. مهدی ضیغمی، مدیرکل دفتر صنایع خودرویی وزارت صمت، با اشاره به لزوم دریافت مجوز از این وزارتخانه برای هر نوع فروش، تأکید کرد واردکنندگان باید پیش از آغاز طرح فروش، قیمت، محل استقرار خودروها و نحوه تأمین ارز خود را شفاف اعلام کنند. وی افزود نظارت وزارت صمت بر این خودروها از نوع پسینی است و احتمال تغییر جزئی قیمت به دلیل افزایش هزینههای ترخیص یا نوسان نرخ ETS وجود دارد.
با تشدید عدمقطعیتها در بنادر جنوبی و مسیر سنتی جبلعلی، صنعت خودروی ایران فرآیند بازتعریف مسیرهای تجاری و جابهجایی زنجیره تأمین خود را آغاز کرده است. کارشناسان معتقدند علیرغم وابستگی تاریخی واردات خودرو و قطعات به خلیج فارس، ظرفیتهای بلااستفاده در بنادر شمالی، دریای خزر و کریدور روسیه اکنون به عنوان جایگزینهای عملیاتی مطرح شدهاند.
گمرک جمهوری اسلامی ایران در ابلاغیهای جدید، ضوابط نهایی واردات خودروهای سواری از مبدأ مناطق آزاد و ویژه اقتصادی به سرزمین اصلی را اعلام کرد. بر اساس این بخشنامه که در راستای اجرای قانون ساماندهی صنعت خودرو صادر شده، واردات این خودروها منوط به ارائه ثبت سفارش معتبر و پرداخت مالیات علیالحساب کارت بازرگانی است. همچنین طبق این دستورالعمل، محاسبه حقوق ورودی مطابق ضوابط ابلاغی بهمنماه ۱۴۰۴ صورت میگیرد و مسئولیت نظارت بر اجرای دقیق این فرآیند بر عهده مدیران کل گمرکات اجرایی کشور خواهد بود.
واردات خودرو در سال ۱۴۰۴ با وجود تداوم جریان واردات، همچنان از اهداف اولیه سیاستگذار فاصله داشت و اکنون با توجه به شرایط جنگی و چشمانداز نامعلوم منابع ارزی، سرنوشت آن در سال جاری میان تداوم روند فعلی، افت شدید یا حتی رشد احتمالی در صورت بهبود شرایط سیاسی در نوسان است.
