اتاق تعاون استان تهران در راستای اجرای طرح کالابرگ الکترونیک، دستور جذب و توزیع سهمیه برنج هندی ویژه تعاونیها را صادر کرد. تعاونیهای مشمول میتوانند مراحل تخصیص سهمیه اعضای خود را از طریق اتاق تعاون استان پیگیری کنند. این اقدام با هدف مدیریت بهینه توزیع کالاهای اساسی، حمایت از شبکه تعاونیها و تأمین پایدار اقلام مصرفی خانوارها انجام میشود و نشاندهنده نقش مهم بخش تعاون در تنظیم بازار و کاهش هزینههای خانوار است.
افزایش بیسابقه قیمت روغن و دیگر کالاهای اساسی پس از حذف ارز ترجیحی، بسیاری از مشاغل خانگی و کسبوکارهای کوچک را زمینگیر کرده و قدرت خرید خانوارها را به شدت کاهش داده است. کارشناسان و فعالان صنفی میگویند اعتبار یک میلیون تومانی کالابرگ دولت برای هر فرد در برابر رشد قیمتها ناچیز است و خانوادهها تنها میتوانند چند قلم محدود کالا خریداری کنند. در این میان، زنان سرپرست خانوار که سالها با تولید مواد غذایی خانگی امرار معاش میکردند، از کاهش شدید مشتری و افزایش هزینه تولید شکایت دارند.
مرحله دوم طرح کالابرگ الکترونیکی از ۱۵ بهمنماه آغاز میشود؛ طرحی که اینبار علاوه بر زمانبندی جدید برای دهکهای مختلف، با امکان انتقال اعتبار مصرفنشده، خرید آزاد ۱۱ قلم کالای اساسی و حتی قابلیت لغو یکی از روشهای خرید همراه شده است؛ در حالیکه همزمان، موجی از انتقادات و پویشهای مردمی درباره عدالت توزیع، کاهش حمایتها پس از حذف ارز ترجیحی و لزوم افزایش اعتبار کالابرگ در فضای عمومی و مجلس شکل گرفته است.
با آغاز مرحله جدید پرداخت کالابرگ الکترونیک به مبلغ ماهانه یک میلیون تومان، بسیاری از خانوارها با ابهاماتی درباره وضعیت دریافت این یارانه غیرنقدی روبهرو شدهاند. مهمترین پرسش، مربوط به افرادی است که کالابرگ آنها شارژ نشده و در عین حال متقاضی دریافت کمک معیشتی دولت هستند؛ موضوعی که وزارت تعاون، کار و رفاه اجتماعی جزئیات آن را تشریح کرده است.
جدیدترین آمار ارائه شده در جلسه اخیر سران سه قوه به ریاست رئیسجمهوری و با حضور رئیس بانک مرکزی نشان میدهد که تاکنون ۲۵ میلیون خانوار از طرح کالابرگ یکمیلیون تومانی بهرهمند شدهاند و مجموع ارزش تخصیص یافته در این طرح به ۷۲ همت رسیده است. با این حال، باورهای اشتباه و ابهامات شهروندان درباره کالابرگ همچنان وجود دارد؛ بسیاری تصور میکنند یک میلیون تومان برای تأمین یازده قلم کالای اساسی کافی است، در حالی که این رقم تنها مابهالتفاوت قیمت قبل و بعد حذف ارز ترجیحی را پوشش میدهد و کالابرگ صرفاً یک کمک هزینه معیشتی است، نه تأمین کامل هزینه کالاها.
بهمنماه ۱۴۰۴ برای یارانهبگیران یکی از شلوغترین ماههای حمایتی در سال است. در این ماه سه واریزی مهم انجام میشود: مستمری مددجویان کمیته امداد و بهزیستی، یارانه نقدی دهکهای مختلف و شارژ یکمیلیونی کالابرگ الکترونیکی. این پرداختها نه تنها حساب میلیونها خانوار را شارژ میکند، بلکه نشاندهنده تغییرات بزرگ دولت در سیاستهای حمایتی و مدل شناسایی مشمولان یارانه است، از جمله جایگزینی دهکبندی سنتی با سیستم خوشهبندی خانوارها.
مرحله دوم طرح کالابرگ الکترونیکی با اعلام رسمی وزارت تعاون، کار و رفاه اجتماعی وارد فاز اجرا میشود؛ طرحی که از ۱۵ بهمنماه برای دهکهای اول تا سوم آغاز خواهد شد و بهتدریج سایر خانوارها را نیز پوشش میدهد. طبق این اعلام، تمامی یارانهبگیران فعلی و حتی حذفشدگان یک سال اخیر، بدون نیاز به ثبتنام، مشمول این طرح هستند.
پس از تلاش دشمنان ایران برای ایجاد بحران غذا و کمبود کالاهای اساسی در پی جنگ ۱۲ روزه و فشار اقتصادی، دولت با مدیریت سریع واردات، توزیع و اجرای کالابرگ الکترونیکی، نهتنها مانع قحطی شد، بلکه تأمین نیاز خانوارها تا پایان سال تضمین شد. حالا قفسهها پر و بازار آرام است و پروژه «قحطیسازی» دشمن شکست خورد.
طرح کالابرگ الکترونیکی که اکنون نزدیک به ۸۰ میلیون ایرانی را پوشش میدهد، تجربهای موفق در اصلاح نظام یارانهای کشور محسوب میشود؛ تا پایان روز اول بهمن، ۷۲ میلیون نفر به ارزش ۶۷ هزار میلیارد تومان از این طرح استفاده کردهاند و این موفقیت نشان میدهد که انتقال یارانهها از ابتدای زنجیره به مصرفکننده نهایی، اعتماد عمومی را جلب کرده و قدرت خرید خانوارها را حفظ کرده است.
در پی نگرانیها درباره احتمال کمبود کالا و افزایش قیمتها، دولت و مجلس با تشکیل یک کارگروه مشترک، سازوکار اجرایی کالابرگ و تأمین کالاهای اساسی را بهطور ویژه زیر نظر گرفتهاند؛ اقدامی که به گفته عضو کمیسیون کشاورزی مجلس، با هدف جلوگیری از اختلال در تأمین نهادههای دامی، کنترل قیمتها و کاهش فشار معیشتی بر مردم انجام میشود.