احمد میدری، وزیر تعاون، کار و رفاه اجتماعی اعلام کرد که حساب کالابرگ حدود ۷۰ میلیون نفر از مشمولان، شب گذشته شارژ شده و اعتبار در نظر گرفتهشده، به مدت چهار ماه در حساب خانوارها باقی میماند. به گفته او، مبلغ تخصیصیافته معادل ۴ میلیون تومان به ازای هر نفر است و مشمولان میتوانند از هفته جاری، طبق جدول زمانبندی اعلامی، بدون پرداخت وجه نقد از فروشگاهها خرید کنند.
وزیر تعاون با اشاره به گستردگی شبکه توزیع، گفت: در حال حاضر امکان خرید از حدود ۲۶۰ هزار فروشگاه و واحد صنفی فراهم شده و بر اساس توافق انجامشده با اتاق اصناف ایران، تعداد واحدهای صنفی و همچنین واحدهای سیار افزایش خواهد یافت. به گفته میدری، دامنه پوشش این طرح به حدود ۸۰ میلیون نفر میرسد که شامل افرادی میشود که در پایان سال ۱۴۰۳ یارانه نقدی دریافت کردهاند؛ در حالی که در دورههای قبلی، هر نوبت کالابرگ به حدود ۶۰ میلیون نفر اختصاص مییافت و در این مرحله، ۲۰ میلیون نفر به جمع مشمولان اضافه شدهاند.
او تأکید کرد که تنها دهک دهم جامعه مشمول این طرح نمیشود و دولت تلاش کرده است، بر اساس دستور رئیسجمهور، بیشترین پوشش ممکن را برای خانوارها فراهم کند. به گفته میدری، در سالهای گذشته حدود ۱۰ میلیارد دلار برای واردات کالاهای اساسی هزینه میشد، اما این یارانهها عملاً به گروههای هدف اصابت نمیکرد.
میدری با تشریح تغییر رویکرد دولت توضیح داد که در روش جدید، یارانهها متناسب با افزایش قیمت کالاهای اساسی پرداخت میشود تا قدرت خرید خانوارها ثابت بماند. او گفت: اکنون جمعیت ایران حدود ۸۸ میلیون نفر است و پیش از این، نزدیک به ۷ میلیون نفر یارانه نقدی دریافت نمیکردند؛ اما در این مرحله، تمام دریافتکنندگان یارانه نقدی مشمول کالابرگ شدهاند.
وزیر تعاون افزود: تغییر قیمتها از جیب مصرفکننده چندان محسوس نبوده، اما رانت و ارز تخصیصی به واردکنندگان حذف شده است. به گفته او، درباره کالاهایی مانند روغن که نهادههای یارانهای دریافت میکنند و تعداد تولیدکنندگان آنها محدود است، دولت کنترل قیمتی اعمال میکند؛ اما در کالاهایی مانند برنج و بهویژه مرغ که تعداد تولیدکنندگان و واردکنندگان بیشتر است، اثر تغییر یارانه بر قیمتها توسط سازمانهای مسئول از جمله وزارت صمت، سازمان تنظیم بازار و سازمان حمایت از مصرفکننده اعلام میشود.
میدری طرح فعلی را «نسخه جدید کالابرگ» توصیف کرد و گفت: قیمتهای مصوب اعلام میشود و یک نرمافزار طراحی شده که با پیامرسانهای ملی مانند بله، روبیکا و سایر پیامرسانها همکاری میکند. همچنین پیامرسان وزارت کار با نام «شمیمه» برای پیوستن مردم به این طرح در نظر گرفته شده است.
او تأکید کرد که مردم میتوانند در صورت رعایت نشدن قیمتهای مصوب، تخلف را گزارش دهند و سازمان تعزیرات حکومتی از تمام ظرفیتهای خود برای الزام فروشندگان به رعایت قیمتها استفاده خواهد کرد؛ چرا که این کالاها با ارزی کمتر از نرخ بازار عرضه میشوند و رعایت قیمت مصوب، الزام قانونی دارد.
وزیر تعاون اعلام کرد که سقف جمعیتی در نظر گرفتهشده برای طرح کالابرگ، ۸۰ میلیون نفر است که حدود ۹۰ درصد جامعه را پوشش میدهد. او گفت: کارمندان دولت و بازنشستگان، فارغ از دهک درآمدی، مشمول دریافت کالابرگ هستند.
میدری با اشاره به شرایط اقتصادی کشور افزود: اقتصاد ایران با شوک تحریمهای شدید و همچنین پیامدهای جنگ ۱۲ روزه تحمیلی مواجه بوده و بخشی از مشکلات موجود ناشی از تشدید این شوکها در یک سال اخیر است. با این حال، او تأکید کرد که تجربههای جهانی نشان میدهد تحریمها میتوانند در صورت مدیریت صحیح، به فرصتی برای تحول اقتصادی تبدیل شوند و به نمونه آلمان پس از جنگ جهانی اول اشاره کرد که با وجود تحریمهای سنگین و تورمهای شدید، توانست با اتکا به سرمایه انسانی و اجرای طرحهای اقتصادی، مسیر رشد را بازیابد.
وزیر تعاون همچنین گفت که حفظ قدرت خرید مردم، سیاست مشترک دولت و مجلس است و شخص رئیسجمهور و رئیس مجلس بهطور مستقیم بر اجرای این سیاست تأکید دارند. به گفته او، دولت بهجای ایجاد شوک قیمتی، مسیر اصلاح تدریجی قیمتها را در پیش گرفته است؛ رویکردی که پیشتر در حوزه بنزین و سپس در کالاهایی مانند برنج نیز اجرا شد.
میدری توضیح داد که پیش از این، ارز ترجیحی ۲۸ هزار تومانی به واردکنندگان برنج پرداخت میشد، اما قیمت نهایی برای مصرفکننده تفاوتی با قیمتهای جهانی نداشت. پس از حذف این ارز و انتقال یارانه به کالابرگ، بازار شاهد افزایش شدید قیمت نشد و حتی در مقاطعی، قیمت برنج خارجی در بازه ۱۲۰ تا ۱۶۰ هزار تومان قرار داشت.
او در ادامه اعلام کرد که ۱۱ قلم کالای مشمول کالابرگ که در دورههای قبل وجود داشت، در این دوره نیز حفظ شده و امکان افزودن اقلام جدید با تصویب ستاد تنظیم بازار وجود دارد. به گفته میدری، سیاست کوپن یا کالابرگ محدود به شرایط جنگی نیست و کشورهایی مانند آمریکا از دهه ۱۹۳۰ تاکنون برای حدود ۴۰ میلیون نفر از این ابزار استفاده میکنند.
وزیر تعاون هدف نهایی طرح کالابرگ را نهتنها حمایت از مصرفکننده، بلکه به حرکت درآوردن چرخ تولید کشور دانست و گفت: هدف این است که هر ایرانی بتواند بهراحتی ۲۱۰۰ کالری مورد نیاز روزانه خود را تأمین کند. او افزود که تاکنون یارانهها عمدتاً به کالاهای وارداتی اختصاص مییافت، در حالی که در تأمین پروتئین و برخی کالاهای اساسی، ظرفیتهای منطقهای و همسایگان نادیده گرفته شده است؛ موضوعی که دولت قصد دارد در ادامه، آن را اصلاح کند.