گسترش نیوز: طی ماههای اخیر، قیمت مسکن در مناطق شمالی و لوکس تهران روند صعودی شدیدی داشته است. محلههایی مانند الهیه، زعفرانیه و نیاوران در صدر جدول گرانترین مناطق قرار دارند و هر مترمربع آپارتمان در برخی پروژهها به حدود نیم میلیارد تومان رسیده است. این نرخها باعث شده حتی اقشار متوسط جامعه، دسترسی به واحدهای مناسب را از دست بدهند.
کارشناسان مسکن معتقدند افزایش بیرویه قیمتها نه تنها به دلیل تورم و افزایش هزینه مصالح است، بلکه بخش قابل توجهی از آن ناشی از سرمایهگذاریهای سوداگرانه و احتکار واحدهای آماده است. سرمایهگذاران ترجیح میدهند واحدهای لوکس را نگه دارند تا در بازههای کوتاهمدت سود بیشتری کسب کنند، که این موضوع فشار بر بازار واقعی خریداران را افزایش میدهد.
خانهاولیها بیشترین آسیب را دیدهاند. با توجه به اینکه بسیاری از آنها پسانداز محدودی دارند، توانایی ورود به این بازار عملاً غیرممکن شده و صف متقاضیان مسکن مناسب روزبهروز طولانیتر میشود.
رشد قیمت خرید، بهطور مستقیم بازار اجاره را نیز تحت تأثیر قرار داده است. موجران، قیمت اجاره را براساس افزایش قیمت خرید تنظیم میکنند و این امر باعث شده اجارهبها در مناطق لوکس و حتی نیمهلوکس تهران با سرعت قابل توجهی افزایش یابد. این وضعیت، فشار مالی زیادی بر خانوارها وارد کرده و بحران اجارهنشینی را تشدید میکند.
تحلیلگران میگویند در شرایط فعلی، تقاضای واقعی خانه در بخش لوکس نسبت به واحدهای میانی کمتر است، اما رشد قیمتها باعث شده حتی متقاضیان بخش میانی نیز مجبور شوند به سمت مناطق کمتر گران حرکت کنند. این تغییر رفتار، تعادل بازار را به هم زده و قیمتها در بخشهای میانی هم افزایش پیدا کرده است.
بهطور همزمان، بانکها و نهادهای مالی نتوانستهاند با ارائه تسهیلات مناسب به کنترل رشد قیمتها کمک کنند. سقف وامها و نرخ بهره بالا، ورود نسل جوان و خانهاولیها را به بازار تقریباً ناممکن کرده است.
با توجه به این روند، شکاف میان دهکهای بالا و میانی جامعه در دسترسی به مسکن قابل توجه شده است. ثروتمندان میتوانند همچنان واحدهای لوکس خریداری کنند، اما دهکهای متوسط و پایین مجبور به استفاده از واحدهای کوچک و با متراژ کمتر هستند. این مسئله باعث میشود که تمرکز سرمایه در مناطق محدود و برخی محلهها افزایش یابد و حاشیه شهرها تحت فشار بیشتری قرار گیرد.
کارشناسان شهرسازی هشدار میدهند ادامه این روند میتواند به نابرابری فضایی در شهر تهران منجر شود و شهر را به دو قطب شمال-جنوب تقسیم کند. چنین شکافی، علاوه بر مسائل اقتصادی، میتواند تنشهای اجتماعی و مشکلات زیرساختی را نیز افزایش دهد.
در کنار این، پروژههای مسکن ملی و استیجاری نتوانستهاند تأثیر قابل توجهی بر کاهش فشار در مناطق لوکس داشته باشند. این پروژهها عمدتاً در مناطق کمتر گران اجرا میشوند و بنابراین بخش قابل توجهی از تقاضای واقعی در مناطق لوکس همچنان بدون پاسخ باقی مانده است.
با توجه به روند فعلی، بسیاری از کارشناسان پیشبینی میکنند که قیمت مسکن در مناطق لوکس تهران همچنان افزایشی باقی بماند، مگر اینکه دولت سیاستهای جدی کنترل سوداگری و افزایش عرضه واقعی را در دستور کار قرار دهد. عرضه زمین و ارائه تسهیلات به انبوهسازان برای ساخت واحدهای با کیفیت و قیمت متعادل، یکی از راهکارهای عملیاتی مطرح است.
علاوه بر این، مدیریت هوشمندانه مالیات بر خانههای خالی و املاک سرمایهای میتواند انگیزه احتکار را کاهش دهد و بخشی از فشار بر بازار خرید و اجاره را کم کند. اما اجرای این سیاستها نیازمند هماهنگی میان وزارت راه، شهرداری و نهادهای مالی است.
در نهایت، اگر روند فعلی ادامه یابد، نسل جوان و خانهاولیها بیش از پیش از بازار حذف خواهند شد و شکاف اجتماعی-اقتصادی میان ساکنان شمال و جنوب شهر گسترش پیدا خواهد کرد.
در صورت تمایل به پیگیری اخبار روز حوزه مسکن و آخرین تحولات در بازار اجاره، سرویس راه و مسکن پایگاه خبری گسترش نیوز را دنبال کنید.
