در جلسه مقدماتی شورای عالی کار، موضوع نحوه جبران تعطیلی برخی واحدهای تولیدی در پی قطعی برق و تداوم ناترازی انرژی مورد بحث و بررسی قرار گرفت.
در جریان این جلسه، پیشنهاد جابهجایی روزهای تعطیلی ناشی از قطعی برق با یکی از روزهای تعطیل هفته، از جمله جمعه، مطرح شد. همچنین نحوه محاسبه دستمزد و فوقالعاده مربوط به حضور کارگران در روز جمعه، نحوه تنظیم روزهای کاری و تعطیلی واحدها و آثار این موضوع بر روابط کار و دستمزد کارگران مورد بحث و بررسی قرار گرفت.
برخی نمایندگان کارگری حاضر در جلسه با این پیشنهاد مخالفت کردند و بر لزوم رعایت مقررات قانون کار درباره تعطیلی هفتگی و پرداخت فوقالعاده کار در روز جمعه تأکید داشتند.
نمایندگان کارگری همچنین با اشاره به ماده ۶۲ قانون کار اعلام کردند که جمعه به عنوان تعطیل هفتگی کارگران در قانون تعیین شده است و در صورت اشتغال کارگر در این روز، مقررات مربوط به پرداخت فوقالعاده باید مورد توجه قرار گیرد.
بر اساس آنچه در این جلسه مطرح شد، موضوع همچنان در مرحله بررسی قرار دارد و تصمیم نهایی درباره نحوه مواجهه با تعطیلی واحدهای تولیدی ناشی از قطعی برق و چگونگی تنظیم روزهای کاری، به بررسیهای بیشتر در جلسات شورای عالی کار موکول شد.
پیش از این، خالقی، دبیرکل خانه صمت، به ایسنا گفته بود با وجود اینکه طی ماههای گذشته از سوی صنایع و خانه صمت پیشنهاد جایگزینی روزهای تعطیل با روزهای خاموشی صنایع ناشی از ناترازی برق مطرح شده بود، اما تاکنون هیچ تمهیدی در این زمینه اندیشیده نشده و اقدامی برای اجرای آن صورت نگرفته است.
بر اساس این طرح، پیشنهاد شده بود روزهای خاموشی صنایع به عنوان روز تعطیل واحدهای تولیدی در نظر گرفته شود و در مقابل، امکان فعالیت در روز تعطیل جایگزین، از جمله روز جمعه، بدون تحمیل هزینههای مازاد ناشی از اضافهپرداخت حقوق و دستمزد فراهم شود تا بخشی از زیان انباشته صنایع ناشی از محدودیت برق تعدیل و بهرهوری واحدهای تولیدی حفظ شود؛ اما این پیشنهاد تاکنون اجرایی نشده است.
وی خاطرنشان کرده بود بخش قابل توجهی از اجرای این پیشنهاد به وزارت تعاون، کار و رفاه اجتماعی مربوط میشود؛ چراکه موضوع به روزها و ساعات کاری واحدهای تولیدی ارتباط دارد. با این حال، از آنجا که طی این مدت مجلس شورای اسلامی فعال نبوده، وزارت کار نیز امکان پیگیری این موضوع را نداشت؛ چراکه تغییر در روزهای تعطیل و مقررات مرتبط، مستلزم اصلاح یا تسهیل قانون مصوب مجلس است.
سهلآبادی، رئیس خانه صنعت، معدن و تجارت ایران، نیز در گفتوگویی با ایسنا عنوان کرده بود پیشنهاد شده روزی که برق یک کارخانه به دلیل مدیریت شبکه مصرف قطع میشود، به عنوان تعطیلی هفتگی همان واحد محسوب شود؛ به این معنا که اگر برق کارخانهای در روزهای یکشنبه، سهشنبه یا چهارشنبه قطع میشود، همان روز جایگزین تعطیلی به جای روز جمعه شود تا کارگران نیز در همان روز تعطیل باشند و روند فعالیت واحدهای تولیدی با نظم بیشتری ادامه پیدا کند.
وی گفته بود اجرای این پیشنهاد نیازمند اصلاح مقررات و اخذ مصوبه شورای عالی کار است و بر همین اساس مقرر شده این موضوع از سوی وزیر تعاون، کار و رفاه اجتماعی در شورای عالی کار پیگیری شود تا در صورت موافقت، زمینه اجرای آن فراهم شود.
در مقابل، فتحالله بیات، فعال کارگری، به ایسنا گفت کارگران باید از امکان تعطیلی هفتگی برخوردار باشند؛ بنابراین چنانچه کارفرما روز جمعه که تعطیل رسمی است، کارگران را به خدمت بگیرد، باید بابت افزایش ساعت کاری ۴۰ درصد اضافه بر مزد به آنها پرداخت کند.
وی افزود لازم است برای کارگران امتیازی در نظر گرفته شود، زیرا کارگر باید ساعت کار خود را پر کند و طبق قانون ۷.۵ ساعت در روز سر کار حاضر شود تا هفتهای ۴۴ ساعت برای او محاسبه شود. بنابراین اگر بنا باشد در صورت قطعی برق، روز خاموشی با روز جمعه جایگزین شود، حق و حقوق کارگر نباید نادیده گرفته شود و شایسته است کارفرما با کارگر توافق و رضایت او را جلب کند.
ولیالله صالحی، کارشناس حوزه کار، نیز با بیان اینکه در جلسه اخیر فعالان اقتصادی با رئیسجمهور پس از همایش روز ملی صنعت و معدن، پیشنهاد جایگزین کردن روز قطع برق کارخانه با جمعه مطرح شد، توضیح داد: این پیشنهاد بر این اساس است که کارفرما روز قطع برق را تعطیل و روز جمعه را جایگزین آن کند و کارگران روز جمعه سر کار بیایند.
وی تأکید کرد که قطعا باید حق و حقوق کارگران پرداخت شود و اگر کارفرما از کارگران خواست تا روز جمعه سر کار حاضر شوند، باید به آنها جمعهکاری بدهد. در قانون کار این وضعیت، تغییر شرایط کاری به شمار میرود و اگر روز تعطیل رسمی کارگر به خدمت گرفته شود، طبق قانون، اضافه بر مزد و جمعهکاری به او تعلق میگیرد.
