محاسبات یک عضو پیشین کمیته دستمزد شورای عالی کار نشان میدهد هزینههای خوراکی خانوار در پایان دی ماه امسال به بیش از ۲۴ میلیون و ۹۰۰ هزار تومان رسیده است. جالب است بدانید که کل سبد معیشتی مصوب برای ۱۴۰۴ معادل ۲۳ میلیون و ۴۴۱ هزار تومان بوده و اکنون حتی هزینههای خوراکی را نیز تأمین نمیکند.
کمیته دستمزد، یکی از کمیتههای وابسته به شورای عالی کار، مسئولیت اصلی محاسبه سبد معیشت را بر عهده دارد. طبق ماده ۴۱ قانون کار، تعیین حداقل دستمزد باید بر اساس دو شاخص تورم و هزینههای زندگی خانوار صورت گیرد تا مزد، فارغ از شدت کار، بتواند هزینههای زندگی را پوشش دهد. با این حال، این تاکید سالهاست که مورد غفلت واقع شده و اکنون شکاف بزرگی میان حداقل دستمزد و نیازهای واقعی زندگی ایجاد شده است.
کمیته دستمزد امسال دیرتر از سالهای گذشته به بررسی سبد معیشت پرداخته است. معمولاً محاسبات هر ماه انجام میشود اما کمتر علنی میشود و مصوبه نهایی هنوز تعیین نشده است. در سالهای گذشته اغلب در بهمن ماه سبد معیشت تصویب میشد، اما امسال به دلیل حذف ارز ترجیحی در میانه دی ماه، جهش قیمتی تا پایان بهمن با شدت ادامه خواهد داشت. اعضای شورا، بهویژه تیم کارگری، ترجیح دادهاند با محاسبه دیرتر، رقم واقعیتری برای سبد معیشتی ۱۴۰۵ مشخص شود.
تعویق تصمیمگیری باعث شده تا برآوردهای مختلفی مطرح شود. فرامرز توفیقی، عضو سابق کمیته دستمزد تا سال ۱۴۰۱، با استفاده از دادههای مرکز آمار، وضعیت سبد معیشتی تا پایان دی ماه ۱۴۰۴ را بررسی کرده است.
براساس محاسبات توفیقی، حداقل هزینه خوراکی روزانه هر فرد ۲۵۱ هزار و ۶۰۷ تومان است. با توجه به متوسط خانوار ۳.۳ نفره، هزینه خوراکی خانوار بیش از ۸۳۰ هزار و ۹۶۳ تومان میشود و در طول یک ماه، به ۲۴ میلیون و ۹۲۸ هزار تومان میرسد. جدول زیر جزئیات سبد غذایی دی ۱۴۰۴ را نشان میدهد:
| ردیف | ماده غذایی | سرانه مصرف روزانه (گرم) | قیمت سال ۱۴۰۴ (تومان) |
|---|---|---|---|
| ۱ | نان (لواش، بربری و سنگگ) | ۲۹۰ | ۷۳,۲۰۰ |
| ۲ | برنج (میانگین) | ۷۰ | ۲۰۳,۸۹۱ |
| ۳ | ماکارونی | ۲۵ | ۱۷,۷۳۱ |
| ۴ | حبوبات | ۳۰ | ۱۳۳,۳۰۶ |
| ۵ | سیبزمینی | ۷۰ | ۳۱,۲۱۰ |
| ۶ | سبزیها | ۳۰۰ | ۲۱۵,۷۲۲ |
| ۷ | میوهها | ۲۰۰ | ۳۱۹,۴۶۰ |
| ۸ | گوشت قرمز (گوسفند و گوساله برابر) | ۳۰ | ۳۱۵,۲۴۴ |
| ۹ | گوشت سفید (مرغ) | ۶۰ | ۱۱۵,۷۱۷ |
| ۱۰ | تخممرغ | ۴۰ | ۷۵,۷۰۰ |
| ۱۱ | لبنیات (شیر، ماست، پنیر) | ۳۰۰ | ۴۵۵,۸۲۷ |
| ۱۲ | روغنهای نباتی | ۳۵ | ۶۴,۴۱۷ |
| ۱۳ | قند و شکر | ۳۰ | ۲۶,۸۲۰ |
| ۱۴ | چای | ۱۰ | ۱۱۹,۳۷۴ |
| - | چاشنیها، ادویهها و نیازهای فرآوری | - | ۳۵۰,۴۶۰ |
جمع کل هزینه خوراکی یک خانواده ۳.۳ نفره در ماه: ۲۴,۹۲۸,۰۰۰ تومان
با در نظر گرفتن اینکه طبقه کارگر در دهکهای ۴ و ۵ قرار دارند و سهم خوراکیها در این دهکها ۳۸.۰۵ درصد است، رقم نهایی سبد معیشت به ۶۵ میلیون و ۵۱۶ هزار تومان میرسد. این نشان میدهد که حقوق ماهانه فعلی ۱۴ میلیون و ۳۶۲ هزار تومانی تنها ۲۱ درصد از سبد معیشتی واقعی را پوشش میدهد و به عبارتی، تنها ۶.۵ روز از هزینههای یک خانواده را تامین میکند.
