ساخت مسکن برای اقشار محروم و همچنین حمایت از تأمین مسکن گروههای مختلف از جمله کارگران، از مهمترین برنامهها و اولویتهای وزارت راه و شهرسازی به شمار میرود. در همین راستا، این وزارتخانه بستههای متنوعی را برای حمایت از مسکن محرومان و مسکنهای حمایتی تدوین کرده و تأمین منابع مالی لازم را نیز در دستور کار قرار داده است.
در همین زمینه، حبیبالله طاهرخانی، معاون مسکن و ساختمان وزیر راه و شهرسازی، درباره آخرین تمهیدات دولت در حوزه مسکن حمایتی اظهار کرد: از مجموع حدود ۸۵۰ هزار متقاضی قطعی طرحهای حمایتی دولت، بیش از ۳۱۵ هزار نفر در دهکهای یک تا چهار درآمدی قرار دارند. بخشی از این متقاضیان تحت پوشش نهادهای حمایتی نظیر کمیته امداد امام خمینی (ره) و سازمان بهزیستی هستند و بخش دیگری تحت پوشش هیچ نهاد حمایتی قرار ندارند.
وی افزود: برای کمک به خانهدار شدن این افراد، علاوه بر تسهیلات ۶۵۰ میلیون تومانی مسکن حمایتی در شهرها و ۴۰۰ میلیون تومانی در شهرهای زیر ۲۵ هزار نفر جمعیت که شامل همه دهکها میشود، سه مسیر حمایتی ویژه دهکهای یک تا چهار در نظر گرفته شده است.
طاهرخانی ادامه داد: مسیر نخست، استفاده از منابع بودجه عمومی دولت در قالب کمک بلاعوض است که برای نخستین بار در سال ۱۴۰۴، معادل ۶ همت برای آن پیشبینی شده و سازمان برنامه و بودجه موظف به تخصیص این منابع است. همچنین ۶ همت تسهیلات بدون بهره از محل منابع وزارت راه و شهرسازی و حدود ۳.۵ همت کمک بلاعوض از سوی نهادهای حمایتی مانند بهزیستی، کمیته امداد امام خمینی (ره) و سایر نهادها در نظر گرفته شده است.
معاون مسکن و ساختمان وزیر راه و شهرسازی با اشاره به برنامهریزی دولت تا افق سال ۱۴۰۷ گفت: در قالب این بسته حمایتی، حدود ۴۰۰ هزار نفر از متقاضیان مسکن دهکهای یک تا چهار، چه تحت پوشش نهادهای حمایتی باشند و چه نباشند، صاحب خانه خواهند شد.
به گفته وی، برای اجرای این برنامه حدود ۱۳۸.۵ همت منابع مالی پیشبینی شده که شامل ۴۲ همت از محل بودجه عمومی دولت، ۶۰ همت تسهیلات بدون بهره وزارت راه و شهرسازی از محل مولدسازی داراییها و اراضی و ۳۶.۵ همت از منابع نهادهای حمایتی و خیرین است.
طاهرخانی تأکید کرد: تمرکز اصلی دولت در مرحله نخست بر تکمیل و تحویل پروژههایی است که پیشرفت فیزیکی بالاتری دارند. در این بسته حمایتی، دهکهای یک تا چهار میتوانند از ۲۰۰ میلیون تومان تسهیلات کمبهره وزارت راه و شهرسازی، ۱۵۰ تا ۲۵۰ میلیون تومان کمک از محل بودجه عمومی دولت (بسته به میزان پیشرفت پروژه) و همچنین ۱۵۰ میلیون تومان کمک بلاعوض نهادهای حمایتی بهرهمند شوند.
در کنار برنامههای وزارت راه و شهرسازی، بنیاد مسکن انقلاب اسلامی نیز اقدامات گستردهای در حوزه ساخت و تأمین مسکن محرومان انجام داده است. در این زمینه، حمیدرضا سهرابی، معاون مسکن شهری بنیاد مسکن، در گفتوگو با باشگاه خبرنگاران جوان اظهار کرد: سالانه باید ۲۰۰ هزار واحد مسکن روستایی مقاومسازی و نوسازی شود. در ابتدای اجرای طرح، تنها ۷ درصد واحدهای روستایی مقاوم بودند، اما اکنون این رقم به ۵۷ درصد رسیده است.
وی افزود: اجرای این طرح با حمایت تمامی دولتها و از طریق اعطای تسهیلات ارزانقیمت انجام شده و بنیاد مسکن با سازوکار فنی و اجرایی خود آن را پیش برده است. در مجموع، ۳ میلیون و ۹۵ هزار واحد مسکن روستایی، چه در قالب تسهیلات نوسازی و چه در پی حوادث و بلایای طبیعی، مطابق مقررات ملی ساختمان نوسازی و مقاومسازی شدهاند.
سهرابی با اشاره به وضعیت فعلی مسکن روستایی کشور گفت: از مجموع ۵ میلیون و ۳۷۰ هزار واحد مسکونی روستایی، بیش از ۵۷ درصد مقاومسازی و نوسازی شدهاند.
معاون مسکن شهری بنیاد مسکن خاطرنشان کرد: سال گذشته با حمایت دولت چهاردهم، وزیر راه و شهرسازی و معاونت مسکن و ساختمان، ۲۲۰ هزار فقره تسهیلات مسکن تصویب شد. امسال نیز ۲۲۰ هزار فقره تسهیلات ۵۰۰ میلیون تومانی برای روستاها و شهرهای زیر ۲۵ هزار نفر جمعیت در حال تصویب است.
وی با بیان اینکه بنیاد مسکن در ۴۰ هزار روستای بالای ۲۰ خانوار فعالیت دارد، افزود: این بسته حمایتی شامل روستاهای بالای ۲۰ خانوار و شهرهای زیر ۲۵ هزار نفر جمعیت میشود و با حمایت وزارت راه و شهرسازی، مسکن محرومان در این مناطق نیز از این تسهیلات بهرهمند خواهد شد.
سهرابی تسهیلات ۵۰۰ میلیون تومانی مسکن روستایی با نرخ سود ۵ درصد را کمک ارزشمند دولت برای خانهدار شدن محرومان دانست و گفت: بنیاد مسکن علاوه بر تأمین زمین، خدمات فنی و مهندسی، هدایت، حمایت و نظارت بر اجرای پروژهها را نیز بر عهده دارد.
بر اساس این گزارش، اجرای واحدهای مسکن حمایتی نیازمند اقدامات مؤثر و مستمر است، چراکه بخش عمده متقاضیان این طرحها را دهکهای یک تا چهار و اقشار تحت پوشش نهادهای حمایتی تشکیل میدهند. در همین زمینه، حسینی، کارشناس مسکن، در گفتوگو با خبرنگار اقتصادی باشگاه خبرنگاران جوان تأکید کرد: افزایش تولید و ساخت واحدهای مسکونی ارزانقیمت برای دهکهای پایین درآمدی باید در اولویت برنامههای وزارت راه و شهرسازی قرار گیرد، زیرا بخش قابل توجهی از درآمد خانوارها صرف تأمین مسکن میشود.
گفتنی است مسئولیت صفر تا صد اجرای این طرحها بر عهده نهادهای حمایتی است و وزارت راه و شهرسازی منابع مالی مورد نیاز را از محل صندوق ملی مسکن، با معرفی این نهادها، به حسابهای غیرقابل برداشت متقاضیان واریز میکند؛ حسابهایی که صرفاً برای خرید مسکن قابل استفاده هستند.
برنامهریزی شده است که در سال ۱۴۰۴، حدود ۴ هزار نفر از این طریق صاحب خانه شوند. بنا بر اعلام مسئولان نهادهای حمایتی، در برخی مناطق کشور این منابع میتواند تا ۱۰۰ درصد هزینه خرید یک واحد مسکونی را برای گروههای کمدرآمد تأمین کند.
بر اساس آخرین آمارهای وزارت راه و شهرسازی، در سال ۱۴۰۴ حدود ۵۰ هزار نفر از متقاضیان در قالب بسته حمایت از محرومان تحت پوشش قرار خواهند گرفت که از این تعداد، حدود ۲۰ هزار واحد مسکونی تا پایان سال جاری و عمدتاً همزمان با دهه فجر انقلاب اسلامی به متقاضیان تحویل میشود. همچنین تا پایان سال ۱۴۰۷، که سال پایانی برنامه هفتم پیشرفت کشور است، ۴۰۰ هزار واحد مسکونی برای محرومان تأمین و واگذار خواهد شد.
