کاهش بارشها و تغییر الگوی بارندگی در سالهای اخیر، فشار شدیدی بر منابع آبی ایران وارد کرده است. بسیاری از سدها و منابع زیرزمینی با افت سطح ذخایر روبهرو هستند و برداشت بیرویه از آبهای زیرزمینی، نگرانیها درباره پایداری بلندمدت تأمین آب را تشدید میکند. کارشناسان محیطزیست معتقدند بدون برنامهریزی و اصلاح ساختاری، بسیاری از شهرها و مناطق کشاورزی به بحران جدی برخورد خواهند کرد.
بخش کشاورزی به عنوان بزرگترین مصرفکننده آب در کشور، سهم عمدهای در کاهش منابع دارد. برداشت بیش از حد و استفاده نادرست از سیستمهای سنتی آبیاری، نه تنها منابع را تخلیه میکند بلکه کیفیت آب را نیز کاهش میدهد. از سوی دیگر، رشد جمعیت و توسعه صنایع، فشار مضاعفی بر شبکه آبی کشور وارد کرده است که نیازمند مدیریت هوشمندانه و اصلاح سیاستهای مصرف است.
بحران آب فقط یک موضوع محیطزیستی نیست؛ پیامدهای اجتماعی و اقتصادی گستردهای نیز به دنبال دارد. کمبود آب میتواند تولید محصولات کشاورزی را کاهش دهد، قیمت مواد غذایی را افزایش دهد و حتی مهاجرتهای داخلی به شهرهای بزرگ را تشدید کند. اقتصاد کشورهایی که بخش عمدهای از تولید خود را به کشاورزی وابسته کردهاند، در صورت تداوم بحران آب دچار آسیبهای جدی خواهد شد.
کارشناسان و مسئولان توصیه میکنند که ایران باید هر چه سریعتر اقدامات مدیریتی جامع، صرفهجویی در مصرف، اصلاح روشهای آبیاری و افزایش بهرهوری منابع آب را در دستور کار قرار دهد. سرمایهگذاری در فناوریهای نوین، شبکههای جمعآوری آب باران و تصفیه و بازیابی آب، میتواند بخش زیادی از فشار فعلی را کاهش دهد و کشور را به سمت مدیریت پایدار منابع آبی هدایت کند.معاون امور مشترکان شرکت آب و فاضلاب هشدار داد ۶۲ درصد مشترکان تهرانی پرمصرف هستند و باید صرفهجویی کنند.
معاون امور مشترکان شرکت آب و فاضلاب استان تهران اعلام کرد: پس از تجربه ۶ سال خشکسالی در ایران به خصوص تنش شدید آبی در تهران، همچنان ۶۲ درصد مشترکان تهرانی پرمصرف هستند.
پس از تجربه ۶ سال خشکسالی در ایران به خصوص تنش شدید آبی در تهران، همچنان ۶۲ درصد مشترکان تهرانی پرمصرف هستند، این آمار را اسماعیل محسنی نسب، معاون امور مشترکان شرکت آب و فاضلاب استان تهران اعلام کرد.
طبق این آمار یعنی ۶۲ درصد خانوادههای تهرانی در ماه بیشتر از ۱۲ هزار لیتر آب مصرف میکنند و این درحالی است که سدهای تامین کننده آب تهران یعنی امیرکبیر ۵ درصد، سد لار ۱ درصد، سد طالقان ۲۰ درصد و سدهای ماملو و لتیان در مجموع ۷ درصد آب دارند.
البته معاون امور مشترکین شرکت آب و فاضلاب استان تهران این را هم اعلام کرد که آمار مشترکان خوش مصرف از ۳۰ به ۳۸ درصد افزایش داشته است.
اما آنچه بیشتر به چشم میخورد سدهای خالی، سفرههای زیرزمینی فقیر و تابستان پیش رو است به همین دلیل اقدامات مدیریت مصرف در همه حوزههای شرب، صنعت و کشاورزی باید با جدیت در دستور کار همه از مسئولان گرفته تا شهروندان، صنعت گران و کشاورزان قرار بگیرد.
محسنی نسب در این خصوص میگوید: اولویت ما این است که مصرف پرمصرفها با کارهای تشویقی کاهش پیدا کند، اما اگر این اتفاق نیفتد اقداماتی مانند افزایش مدت زمان قطع آب پرمصرفها انجام میشود.
وی درباره روند برخورد با پرمصرفها میگوید: مصرف مشترکان به صورت مداوم پایش میشود اگر مشترکی پرمصرف باشد ابتدا اخطار دریافت میکند، اگر مصرف خود را کاهش ندهد، به طور موقت با محدودیت مصرف آب که ۱۲ ساعته است، روبه رومی شود و اگر همچنان به مصرف بالای الگو ادامه دهد، زمان محدودیت به ۲۴ ساعت هم خواهد رسید.
معاون امور مشترکان شرکت آب و فاضلاب در ادامه گفت: در تهران هر واحد یک ساختمان روزانه ۵ هزار لیتر آب مصرف میکرد، اما با اقداماتی از جمله صدور اخطار و نصب کاهنده، مصرف مشترکان این ساختمان به حد الگو (۱۲ هزار لیتر در ماه) رسید.
وی افزود: در ۹۵ درصد مشرکانی که روی شیرآلات خود کاهنده مصرف نصب کردهاند، شاهد کاهش مصرف آب و همینطور کاهش هزینه آب بهای خانوادهها بودیم.
طبق گفته معاون خدمات و امور مشترکان شرکت آب و فاضلاب استان تهران نصب کاهنده مصرف، یک توصیه و پیشنهاد به مشترکان است و آن دسته از مشترکانی که مصرف بالا دارند با هیچ الزامی برای نصب این تجهیزات رو به رو نیستند و این دقیقا یکی از مصداقهای نبود مدیریت مصرف آب با وجود تنش آبی که در آن به سر میبریم، است.
اسماعیل محسنی نسب در پاسخ به این سوال که آیا نباید نصب کاهنده مصرف برای پرمصرفها قانونی شود، گفت: تا کنون و در گام اول الزامی شدن نصب کاهنده مصرف برای مشترکان اداری و عمومی در قانون پیشنهاد شده است و سازمان برنامه و بودجه به دنبال این است که اگر مصرف این دسته از مشترکان کاهش پیدا نکند، آب بهای آنها افزایشی باشد.
لازم به ذکر است مردم میتوانند برای درخواست نصب کاهندههای مصرف با شماره ۱۲۲ تماس بگیرند. نصب به صورت رایگان توسط ماموران شرکت آب و فاضلاب انجام خواهد شد و هزینه وسایل کاهنده نیز به صورت اقساط ۱۲ ماهه روی قبض آب مشترک محاسبه خواهد شد.