همزمان با آغاز پیشفروشها در بازار و ثبت سفارشهای نوروزی، تقاضا برای میوههای پرمصرف مانند سیب، پرتقال و خرمالو به شکل چشمگیری افزایش یافته است.
تولیدکنندگان داخلی اعلام کردهاند که ظرفیت ذخیرهسازی و حملونقل محدود است و این موضوع میتواند منجر به افزایش قیمتها در روزهای پایانی سال شود. برخی از میوهها به دلیل شرایط جوی نامساعد در سال جاری، با کاهش تولید مواجه بودهاند و نگرانیها برای کمبود برخی اقلام بیشتر شده است.
واردکنندگان میوه نیز با چالشهای ارزی و افزایش هزینههای حمل مواجه هستند. با توجه به روند فعلی نرخ ارز، احتمال افزایش قیمت میوههای وارداتی در بازار داخلی وجود دارد و این موضوع باعث میشود مصرفکنندگان پیش از آغاز سال نو با فشار مالی بیشتری روبهرو شوند.
تحلیلها نشان میدهد که در سالهای اخیر، قیمت میوه در ایام نوروز بین ۲۰ تا ۳۰ درصد نسبت به میانگین سال افزایش یافته است. امسال نیز کارشناسان پیشبینی میکنند که این روند ادامه پیدا کند، به ویژه برای میوههایی که از خارج وارد میشوند یا تولید داخلی آنها تحت تأثیر خشکسالی قرار گرفته است. مصرفکنندگان با توجه به این روند، تلاش میکنند پیش از افزایش قیمتها اقدام به خرید عمده کنند، که خود باعث تشدید نوسان بازار میشود.
با این حال، برخی فروشگاهها و سوپرمارکتهای زنجیرهای اعلام کردهاند که برای جلوگیری از کمبود، ذخایر میوه را از هفتههای قبل افزایش دادهاند و قصد دارند با سیاستهای قیمتگذاری متعادل، بازار را مدیریت کنند. این اقدامات میتواند از ایجاد صفها و نارضایتی عمومی جلوگیری کند، اما هنوز نگرانیها در سطح خانوارها باقی است.
همچنین، فعالان بازار میوه هشدار میدهند که اگر زیرساختهای حملونقل و سردخانهها به موقع آماده نشوند، بخشی از میوهها در مسیر توزیع خراب خواهند شد و کمبود فصلی تشدید میشود. این موضوع به ویژه برای میوههایی مانند توت فرنگی، کیوی و آناناس که حساسیت بیشتری دارند، اهمیت بیشتری پیدا میکند.
در نهایت، دولت و نهادهای مرتبط با تنظیم بازار میوه برنامههایی برای پایش قیمت و جلوگیری از احتکار اعلام کردهاند. اگر این اقدامات به موقع و دقیق اجرا شود، میتوان تا حدی نگرانیها را کاهش داد، اما تجربه سالهای گذشته نشان داده است که فشار تقاضا در ایام نوروز معمولاً کنترل بازار را سخت میکند.
با توجه به همه این عوامل، به نظر میرسد که مصرفکنندگان باید برای خرید میوه شب عید زودتر اقدام کنند و تجار نیز با دقت بیشتری موجودی و توزیع کالا را مدیریت کنند تا کمبودی در بازار ایجاد نشود.
مدیرعامل سازمان مرکزی تعاون روستایی ایران اعلام کرد: میزان ذخیرهسازی میوه برای شب عید نسبت به سال گذشته دستکم دو برابر افزایش یافته و خریدها بهصورت مستقیم از کشاورزان انجام شده است تا منافع حاصل به تولیدکنندگان برسد.
محمدرضا طلایی - رئیس هیات مدیره و مدیرعامل سازمان مرکزی تعاون روستایی ایران - در نشست رؤسای سازمانهای تابعه وزارت جهاد کشاورزی با حضور وزیر، با اشاره به آزادسازی قیمت برخی کالاهای اساسی توسط تشکلهای ملی و تأکید وزیر جهاد کشاورزی بر ضرورت حضور فعال دستگاهها در این فرآیند، اظهار کرد: سازمان مرکزی تعاون روستایی بهعنوان نهاد متولی نظارت و سیاستگذاری تشکلهای بخش کشاورزی، مسئولیت هدایت و نظارت بر بیش از ۸۵۰۰ تشکل کشاورزی در سراسر کشور را بر عهده دارد.
مدیرعامل سازمان مرکزی تعاون روستایی درباره تأمین میوههای شب عید نیز گفت: میزان ذخیرهسازی نسبت به سال گذشته حداقل دو برابر افزایش یافته و تلاش شده است نواقص سال قبل برطرف شود. خرید میوهها بهصورت مستقیم از کشاورزان انجام شده تا منافع حاصل به تولیدکنندگان برسد.
وی در بخش دیگری از سخنان خود به موضوع خرما اشاره کرد و افزود: ذخیرهسازی خرما در ۱۱ استان کشور انجام شده و بر اساس مصوبه ستاد ملی، توزیع این محصول از یک هفته پیش از آغاز ماه مبارک رمضان شروع خواهد شد. تمامی ذخایر برای جلوگیری از نوسانات قیمتی آماده عرضه هستند.
طلایی با بیان اینکه تمامی تمهیدات لازم برای مدیریت بازار پس از آزادسازی قیمتها پیشبینی شده است، افزود: ذخایر کافی در حوزه میوههای شب عید، سیبزمینی، پیاز و خرما در اختیار استانها قرار گرفته و آمادگی لازم برای مداخله بهموقع در بازار وجود دارد.
بنا بر اعلام سازمان تعاون روستایی وی با اشاره به ذخیرهسازی سیبزمینی و پیاز در سطح ملی و استانی تصریح کرد: اقدامات پیشگیرانه در این حوزه انجام شده و مسئولیت استفاده بهموقع از این ذخایر بر عهده رؤسای سازمانهای جهاد کشاورزی استانهاست.
مدیرعامل سازمان مرکزی تعاون روستایی همچنین جمعآوری دقیق و مستمر اطلاعات از موجودی کالاهای اساسی در استانها را برای مدیریت شرایط بحرانی بسیار ضروری دانست.
طلایی با توصیه به رؤسای سازمانهای استانی بر ضرورت افزایش تعداد غرفههای عرضه، بهبود کیفیت خدمات و تشدید نظارت بر فرآیند توزیع تأکید کرد و گفت: دسترسی آسان مردم به کالاهای تنظیم بازار و حفظ کیفیت عرضه باید با جدیت دنبال شود تا مصرفکنندگان با مشکلی مواجه نشوند.
وی در پایان خاطرنشان کرد: بر اساس قانون انتزاع، مسئولیت تنظیم و نظارت بر حوزه عمدهفروشی بر عهده وزارت جهاد کشاورزی است و نظارت بر خردهفروشی نیز با همکاری سازمان حمایت مصرفکنندگان و تولیدکنندگان، سازمان تعزیرات حکومتی و اتاق اصناف کشاورزی استانها انجام میشود.