با تصویب نمایندگان مجلس شورای اسلامی، قرار است از سال آینده از هر گردشگر خارجی که وارد ایران میشود، عوارضی معادل ۵ یورو دریافت شود. این تصمیم در راستای افزایش درآمدهای ارزی کشور و مدیریت بهتر زیرساختهای گردشگری اتخاذ شده است. بر اساس مصوبه جدید، این عوارض برای گردشگران ورودی از مبادی هوایی بهصورت مستقیم اخذ خواهد شد و بخشی از آن صرف توسعه و بهبود امکانات گردشگری، حفاظت از جاذبههای فرهنگی و طبیعی و تقویت زیرساختهای حملونقل خواهد شد.
مقامات گردشگری کشور تاکید کردهاند که این اقدام در راستای ارتقای کیفیت خدمات به گردشگران و ایجاد توازن بین ورود گردشگر و حفظ منابع طبیعی و فرهنگی کشور است. همچنین، این عوارض قرار است به شکل شفاف و مشخص برای تمامی گردشگران ورودی اعمال شود تا هیچگونه ابهام یا اختلافی در فرآیند دریافت آن ایجاد نشود.
اخذ عوارض ۵ یورویی از گردشگران خارجی علاوه بر ایجاد درآمد برای کشور، اهداف کلانی را دنبال میکند. یکی از مهمترین اهداف، تامین منابع مالی برای نگهداری و بازسازی اماکن تاریخی، فرهنگی و طبیعی است. ایران با داشتن دهها اثر ثبت جهانی، جاذبههای طبیعی کمنظیر و میراث فرهنگی غنی، نیازمند سرمایهگذاری پایدار برای حفظ و ارتقای کیفیت خدمات گردشگری است.
کارشناسان حوزه گردشگری معتقدند که این عوارض میتواند موجب بهبود تجربه سفر گردشگران شود. با تخصیص بخشی از درآمد به ارتقای حملونقل، سیستمهای راهنمای گردشگری، امکانات رفاهی و ایمنی در اماکن دیدنی، کشور میتواند رضایت گردشگران را افزایش دهد و در بلندمدت موجب رشد گردشگری پایدار شود.
همچنین اخذ عوارض به مدیریت ورود گردشگران به ویژه در فصلهای پرتردد کمک میکند. کنترل حجم گردشگران در مقاصد پرتردد، کاهش فشار بر زیرساختها و جلوگیری از تخریب منابع طبیعی، از دیگر اهداف مهم این اقدام است. این امر بهویژه برای جاذبههای طبیعی و تاریخی که ظرفیت محدودی دارند، اهمیت بالایی دارد و میتواند از آسیبهای ناشی از تردد زیاد گردشگران جلوگیری کند.
تصمیم مجلس درباره اخذ عوارض از گردشگران خارجی با واکنشهای مختلفی روبهرو شده است. برخی کارشناسان معتقدند که مبلغ ۵ یورو رقم مناسبی است و تاثیر منفی چندانی بر جذابیت سفر به ایران نخواهد گذاشت، بهویژه که هزینههای گردشگری در کشور همچنان نسبت به بسیاری از مقاصد منطقهای و بینالمللی پایینتر است.
با این حال، برخی فعالان گردشگری هشدار میدهند که اگر این مبلغ با شفافیت و سازوکار مناسب دریافت نشود، میتواند موجب نارضایتی گردشگران شود. از این رو، مسئولان تاکید کردهاند که اخذ عوارض بهصورت قانونی و با اطلاعرسانی کامل به شرکتهای هواپیمایی و دفاتر خدمات مسافرتی انجام خواهد شد تا گردشگران پیش از ورود با این هزینه آشنا باشند.
برخی تحلیلگران پیشبینی میکنند که این اقدام میتواند موجب جذب سرمایهگذاری بیشتر در حوزه گردشگری شود و با ایجاد منابع مالی پایدار، امکان توسعه زیرساختها و افزایش کیفیت خدمات گردشگری فراهم شود. بهویژه در شرایطی که رقابت جهانی در جذب گردشگر افزایش یافته است، این نوع درآمد پایدار میتواند به رشد گردشگری ایران کمک شایانی کند و تصویر ایران را بهعنوان مقصدی منظم و باکیفیت برای سفر خارجیها ارتقا دهد.