بازار زیورآلات همیشه آیینهای از وضعیت اقتصادی خانوارها بوده است. زمانی طلا نه تنها جنبه زینتی، بلکه نقش پسانداز و سرمایه را هم ایفا میکرد. اما جهش قیمت طلا، کاهش قدرت خرید و تغییر اولویتهای مالی باعث شد بسیاری از مردم بهویژه زوجهای جوان به سمت گزینههای ارزانتر مانند بدلیجات و نقره بروند. با این حال، تحولات اخیر نشان میدهد حتی این بازارها نیز از موج گرانی در امان نماندهاند.
در این گزارش خبرنگار گسترش نیوز به بررسی وضعیت قیمت بدلیجات در بازار داخلی و چرایی درباره گران شدن آن می پردازد.
تا همین چند سال پیش، سرویسهای بدلی بهعنوان انتخابی کمهزینه برای مراسمها شناخته میشدند. اما امروز قیمت برخی از این سرویسها، بهویژه نمونههای برند، وارداتی یا با آبکاریهای خاص، به چندین میلیون تومان رسیده است. بسیاری از زوجهای جوان میگویند بدلیجات را تنها برای چند ساعت استفاده در مراسم تهیه میکنند، اما هزینهای میپردازند که با منطق «جایگزین ارزان طلا» همخوانی ندارد.
به عنوان در تصویر زیر چند نمونه سرویس بدلیجات می بینیم که در ارزان ترین آن به قیمت ۱ میلیون و ۸۸۰ هزار تومان فروخته می شود.

افزایش قیمت بدلیجات دلایل متعددی دارد. بالا رفتن نرخ ارز، افزایش هزینه واردات مواد اولیه، رشد دستمزدها و هزینههای تولید، و همچنین تأثیرپذیری بازار بدلیجات از فضای روانی بازار طلا، از مهمترین عوامل این گرانی هستند. علاوه بر این، استفاده از فلزات نیمهقیمتی، آبکاری طلا و طراحیهای خاص باعث شده قیمت نهایی این محصولات فاصله زیادی با تصور عمومی از «بدلی ارزان» داشته باشد.
نکته مهمی که بسیاری از خریداران به آن توجه ندارند این است که بدلیجات صرفاً جنبه تزئینی دارند. برخلاف طلا، این اقلام ارزش سرمایهای ندارند، قابل فروش مجدد نیستند و عملاً خریداری برای آنها وجود ندارد. بدلیجات نه ذخیره ارزش محسوب میشوند و نه در مواقع نیاز میتوانند به نقدینگی تبدیل شوند؛ موضوعی که ریسک خرید آنها را در شرایط تورمی بالا میبرد.
در مقاطعی که طلا جهش قیمتی داشت، بخشی از تقاضا به سمت نقره رفت. اما نقره نیز بهتدریج مسیر صعودی را طی کرد. در فضای جهانی، قیمت نقره با نوسانات شدید مواجه شده و حتی در برخی برآوردها و تصورات بازار، ارقام بالایی برای آن مطرح میشود. همین روند باعث شده نقره نیز دیگر گزینهای کاملاً اقتصادی برای جایگزینی طلا نباشد.
پیشبینیها نشان میدهد بازار جهانی جواهرات همچنان تحت تأثیر تورم، نوسانات ارزی و نااطمینانیهای اقتصادی باقی خواهد ماند. در بازار داخلی نیز تا زمانی که قدرت خرید ترمیم نشود و ثبات اقتصادی شکل نگیرد، روند قیمتها صعودی یا پرنوسان خواهد بود. به نظر میرسد در آینده، خرید زیورآلات بیش از گذشته به سمت مصرف حداقلی، اجارهای یا استفاده نمادین حرکت کند و نگاه سرمایهای تنها به طلا و داراییهای نقدشونده محدود بماند.