رعایت حدود صنفی با هدف ایجاد اشتغال، از قانون نظام صنفی کشور حذف شد؛ اما برخلاف پیشبینیها حذف این قانون نه تنها باعث رونق در کسبوکار نشد بلکه کرکره بسیاری از واحدهای صنفی را پایین آورد.
به گزارش پایگاه خبری گسترش، روزنامه گسترش تجارت نوشت: علی فاضلی، رئیس اتاق اصناف ایران در این باره میگوید: بعد از انقلاب اسلامی و جنگ تحمیلی بسیاری از مردم که شغل خود را از دست داده بودند به بدنه اصناف اضافه شدند. در آن زمان قانون حدود صنفی مانعی برای اضافه شدن این افراد به اصناف بود از اینرو این ماده از قانون نظام صنفی حذف شد. کارشناسان اتاق اصناف ایران نیز درباره حذف حدود صنفی، موضعگیری متفاوتی دارند؛ برخی از کسبه بر این باورند که حذف قانون حدود صنفی باعث ایجاد رقابت در فضای کسبوکار شده است که در فضای رقابتی علاوه بر بالا رفتن کیفیت کالاها، حق انتخاب مشتریان بیشتر میشود. از سوی دیگر برخی از صنفیها بر این باورند که حذف قانون حدود صنفی باعث کسادی فعالیت بسیاری از کسبه قدیمی شده است از اینرو باید برای رفع این مشکل چارهای اساسی اندیشیده شود. رئیس اتاق اصناف ایران میگوید: یکی از قوانینی که در قانون نظام صنفی کشور تغییر کرد؛ حذف حدود صنفی است. با قاطعیت باید بگویم که در مباحث اقتصادی دنیای امروز قانون حدود صنفی قابل پذیرش نیست و به عبارت دیگر بیمعنا است. چراکه در بازار امروز رقابت حرف نخست را میزند. در این بازار مصرفکننده تعیین میکند چه کالایی را برای مصرف انتخاب کند. علی فاضلی در گفتوگو با «گسترش تجارت» در ادامه درباره دلایل حذف قانون حدود صنفی بیان میکند: تحولات سیاسی-اجتماعی کشور بعد از پیروزی انقلاب اسلامی ایران، باعث حذف این قانون شد. در این زمان تعداد زیادی از افراد که شغل خود را از دست داده بودند به بدنه اصناف اضافه شدند. بعد از جنگ تحمیلی نیز فرآیند اضافه شدن مردم به بدنه بازار ادامه پیدا کرد و تعداد دیگری از مردم به اصناف پیوستند و در این بخش فعالیت خود را آغاز کردند. فاضلی ادامه میدهد: در دهه دوم و سوم انقلاب اسلامی ایران، تعداد زیادی از تحصیلکردهها که نتوانستند کار متناسب با تحصیل خود را بیابند به حوزه اصناف ورود کردند و اینچنین اصناف در این سالها به لحاظ نیروی انسانی رشد قابلتوجهی کردند. رئیس اتاق اصناف ایران در پایان بیان میکند: به نظر من در شرایط اقتصادی امروز بازگشت قانون حدود صنفی محال است. در بازار امروز، رقابت حرف نخست را میزند. هر فردی تولید بهتری داشته باشد و کالای مناسبی را در اختیار مردم قرار دهد، موفق خواهد شد. من در مجموع موافق تعیین حدود صنفی نیستم. حدود صنفی به برخی کسبه آسیب زد همچنین در این رابطه علی راسی، عضو هیات مدیره اتاق اصناف تهران در گفتوگو با «گسترش تجارت» درباره اجرا نشدن قانون حدود صنفی بیان میکند: به نظر من همواره همجواری فعالان یک صنف در یک رسته به آنها آسیب وارد نمیکند. به عبارت دیگر رعایت حدود صنفی برای برخی از صنوف معنا ندارد. بهعنوان مثال اگر چندین طلافروش کنار هم فعالیت کنند به فعالیت آنها هیچ آسیبی وارد نخواهد شد. اما اگر ۲ سوپرمارکتی یا ۲ نماینده خودرو کنار هم فعالیت کنند؛ بدون تردید به فعالیت آنها آسیب جدی وارد خواهد شد. به گفته وی اتاق اصناف ایران، برنامهای برای سامان دادن واحدهایی که باید در آنها حدود صنفی رعایت شود دارد. به قانون حدود صنفی باور ندارم ابوالقاسم شیرازی، رئیس اتحادیه تولیدکنندگان و فروشندگان پوشاک نیز در گفتوگو با «گسترش تجارت» بابیان اینکه به قانون حدود صنفی باور ندارد بیان میکند: من در تجارت به اصل رقابت، اعتقاد دارم. چراکه در فضای رقابتی تولیدکنندگان و فروشندگان تلاش دارند کیفیت کالاهای خود را افزایش بدهند. در این شرایط حق انتخاب مصرفکنندگان نیز بیشتر میشود. وی در ادامه بیان میکند: البته نباید اجازه بدهیم که تعداد واحدهای صنفی در یک اتحادیه بیش از حد نیاز شود. چراکه بازار در شرایط رکود است و راهاندازی بیش از حد واحدهای صنفی کسادی در بازار را تشدید میکند.
امرار معاش دشوار تعمیرکاران قدیمی علی جمالی، رئیس اتحادیه تولیدکنندگان و تعمیرکاران صنایع برودتی، تهویه مطبوع، لباسشوئی و قطعات یدکی در گفتوگو با «گسترش تجارت» میگوید: متاسفانه حذف قانون حدود صنفی، به واحدهای قدیمی آسیب جدی وارد کرد. تعمیرکاران قدیمی درحالحاضر به سختی امرار معاش میکنند و شاید در ماه به زحمت ۵۰۰ هزار تومان درآمد داشته باشند. وی در ادامه با بیان اینکه بدون مجوزها به حدود صنفی پایبند نیستند بیان میکند: متاسفانه بدون مجوزها با درج آگهیهای دروغین، مردم را تشویق میکنند که کار خود را به آنها بسپارند اما آنها بعد از پایان کار علاوه بر اینکه برای ارائه خدمات چندین برابر پول دریافت میکنند کار خود را نیز بهدرستی انجام نمیدهند. به گفته این مسئول صنفی لازم است برای سرویسکاران کارت تهیه شود تا سرویسکاران زیرمجموعه اتحادیه برای مردم قابل شناسایی باشند. ورود بیتجربهها در پخت نان محمدرضا نظرنژاد، رئیس اتحادیه نان سنگکی تهران در گفتوگو با «گسترش تجارت» در همین ارتباط میگوید: حذف قانون حدود صنفی آسیب جدی به فعالان صنف ما وارد کرده است، ما بارها شکایت خود را نسبت به حذف این قانون به اتاق اصناف ایران اعلام کردهایم اما متاسفانه هنوز به نتیجه لازم دست نیافتهایم. وی با بیان اینکه قانون حدود صنفی با انگیزه اشتغالزایی، در کشور حذف شد میگوید: ایجاد اشتغال نباید باعث کسادی کسب واحدهای قدیمی شود. متاسفانه حذف این قانون زمینه ورود افرادی که تجربه لازم را در پخت نان ندارند هموار کرد و باعث کاهش کیفیت نان شد. این فعال اقتصادی در ادامه بیان میکند: متاسفانه در بسیاری از خیابانهای تهران دو نانوایی سنگکی کنار هم فعالیت میکنند. بدون تردید این دو واحد نمیتوانند از پس هزینههای خود برآیند بههمین دلیل از کیفیت نان خود میکاهند.
آسیب به سوپرمارکتداران همچنین در این رابطه سعید درخشانی، رئیس اتحادیه سوپرمارکتداران به گسترش تجارت میگوید: به نظر من حدود صنفی آسیب جدی به کسبه وارد کرد. متاسفانه در برخی از خیابانها در شعاع کمتر از ۵۰۰ متر چندین سوپرمارکتی فعالیت میکنند. همین مسئله باعث تشدید کسادی فعالیت سوپرمارکتداران شده است. این فعال اقتصادی ادامه میدهد: برخی از صنوف مانند سوپرمارکتداران و خواربارفروشان همگن است. بهعنوان مثال رعایت حدود صنفی از سوی اتحادیه سوپرمارکتداران، به معنی رعایت این اصل از سوی دیگر صنوف همگن نیست؛ شاید صنوف دیگر چندان خود را ملزم به رعایت آن نکنند. بههمین دلیل لازم است علاوه بر چارهاندیشی برای اجرا شدن قانون حدود صنفی، در پی چارهای برای فعالیت اتحادیههای همگن باشیم. به گفته وی علاوه بر رعایت نشدن قانون حدود صنفی، احداث فروشگاههای زنجیرهای باعث کسادی فعالیت بسیاری از سوپرمارکتداران شده است. سخن آخر قانون حدود صنفی با هدف اشتغالآفرینی و ایجاد رقابت در فضای کسبوکار حذف شد؛ اما در عمل حذف این قانون ورشکستگی بسیاری از کسبه قدیمی را بههمراه آورد. زیرا حذف این قانون موجب فعالیت کردن فعالان یک صنف در یک راسته بازار شد. در این فضا مشتریان در بین این کسبه تقسیم شدند و اینچنین بسیاری از کسبه نتوانستند از پس تامین هزینههای خود برآیند و از چرخه بازار حذف شدند.
