حضور هیات اقتصادی ایران به ریاست وزیر اقتصاد در اجلاس شهریور ماه پیمان شانگهای، فرصتی بی‌نظیر برای معرفی ظرفیت‌های اقتصادی کشور و تقویت دیپلماسی اقتصادی در برابر فشارهای تحریمی غرب محسوب می‌شود. این حضور می‌تواند روابط اقتصادی ایران با کشورهای عضو را توسعه دهد و با استفاده از همکاری‌های منطقه‌ای و بین‌المللی، نقش جمهوری اسلامی را در مقابله با تحریم‌ها پررنگ‌تر کند.

در حالی‌ که نگاه اقتصاد جهان آرام‌آرام از غرب به شرق می‌چرخد، ایران با پیوستن به پیمان شانگهای در برابر بازاری میلیارد دلاری ایستاده است؛ بازاری که چین، روسیه، هند و کشورهای آسیای مرکزی در آن منتظرند تا «سود در سفر» را برای صادرکنندگان ایرانی واقعی کنند.

وزیر جهاد کشاورزی، از توافقات جدید ایران و چین خبر داد و گفت: صادرات برخی میوه‌جات ایران به صورت مستقیم آغاز و هدف‌گذاری شده که حجم تجارت کشاورزی دو کشور از ۷۶۰ میلیون دلار به بیش از دو میلیارد دلار در دو سال آینده برسد. همچنین، حجم مبادلات کشاورزی با روسیه در سال گذشته حدود ۱.۲ میلیارد دلار بود. پیش‌بینی می‌کنیم این عدد امسال با رشد ۳۰ تا ۳۵ درصدی همراه شود و تا سال ۱۴۰۵ حتی به سه میلیارد دلار برسد.

ایران و روسیه با برخورداری از منابع غنی گازی و موقعیت استراتژیک، می‌توانند با توسعه همکاری‌های مشترک در حوزه انتقال گاز، هم امنیت انرژی داخلی ایران را تقویت کنند و هم الگویی برای سایر کشورهای دارای منابع انرژی ایجاد کنند. با این حال، این مسیر پر از موانع فنی و سیاسی است؛ از هزینه‌های بالای توسعه زیرساخت‌ها و چالش‌های خطوط لوله دریای خزر گرفته تا رقابت‌های ژئوپلیتیکی و تحریم‌های بین‌المللی. تجربه‌های گذشته، از جمله توقف پروژه صادرات گاز ایران به پاکستان و هند، نشان می‌دهد حتی سرمایه‌گذاری‌های میلیارد دلاری نیز نمی‌تواند در غیاب اراده سیاسی و هماهنگی منطقه‌ای، تضمینی برای موفقیت باشد. کارشناسان انرژی هشدار می‌دهند که تنها با برنامه‌ریزی بلندمدت و دیپلماسی متنوع، ایران می‌تواند از فرصت‌های همکاری‌های گازی بهره‌برداری کند و در برابر نوسانات بازار جهانی و محدودیت‌های منطقه‌ای مقاوم بماند.

نمایندگان ایران و تروئیکای اروپایی در ژنو گرد هم آمدند تا درباره آینده قطعنامه ۲۲۳۱، تهدید مکانیسم ماشه و رفع تحریم‌ها گفت‌وگو کنند. این مذاکرات بدون بیانیه رسمی پایان یافت، در حالی که پیش‌نویس پیشنهادی روسیه برای تمدید قطعنامه، بحث‌های تازه‌ای را در شورای امنیت برانگیخته است.

دیمیتری پولیانسکی، سفیر و معاون نمایندگی روسیه در سازمان ملل، از ارائه پیش‌نویس قطعنامه‌ای برای تمدید مفاد فنی قطعنامه ۲۲۳۱ شورای امنیت درباره ایران و برجام خبر داد. این ابتکار با حمایت چین، با هدف تقویت دیپلماسی و جلوگیری از اقدامات خصمانه ارائه شده است.

سفیر کشورمان در مسکو ابراز امیدواری کرد که گاز روسیه به زودی از طریق جمهوری آذربایجان به ایران خواهد رسید.

در حالی که شایعات توقف صادرات گاز ایران قوت گرفته بود، مقامات مسئول با تأکید بر تداوم فروش گاز به عراق و مذاکرات پیشرفته با ترکیه و روسیه، از عزم جدی کشور برای تقویت جایگاه خود به‌عنوان هاب انرژی منطقه خبر دادند.

دریای خزر، بزرگ‌ترین دریاچه جهان، در آستانه بحرانی بی‌سابقه قرار دارد. یک مقام روس هشدار داد که تا دی ۱۴۰۴، تراز آب این دریا ممکن است ۲۵ سانتی‌متر دیگر کاهش یابد، شدیدترین افت در پنج سال گذشته. آیا کشورهای حاشیه خزر برای نجات این گنجینه زیست‌محیطی آماده‌اند؟

ولادیمیر پوتین از مذاکرات مسکو و واشنگتن برای همکاری در منطقه قطب شمال و آلاسکا خبر داد. این همکاری احتمالی در حالی مطرح می‌شود که رقابت‌های ژئوپلیتیک و منابع عظیم انرژی این منطقه را به یکی از نقاط حساس جهان تبدیل کرده است.

داده‌های گمرک چین نشان می‌دهد که روسیه در هفت ماه نخست ۲۰۲۴ با صادرات ۵.۶۹ میلیارد دلار گاز خط لوله به چین، رشد ۲۱.۳ درصدی را ثبت کرده و جایگاه خود را به‌عنوان بزرگ‌ترین تأمین‌کننده گاز این کشور تثبیت کرده است. این همکاری رو به رشد، نه‌تنها محور اصلی روابط اقتصادی مسکو و پکن است، بلکه به‌عنوان اهرمی ژئوپلیتیکی در برابر فشارهای غرب عمل می‌کند.

در پی نگرانی از سیاست‌های پولی و ریسک‌های ژئوپلیتیکی، بیت‌کوین به پایین‌ترین سطح خود در دو هفته اخیر سقوط کرد.

تجارت خارجی ایران در چهار ماه نخست سال با حجم ۳۴.۲ میلیارد دلار، کاهش ۵ درصدی صادرات و افت ۱۰ درصدی صادرات پتروشیمی را تجربه کرد؛ اما گمرک با بازگشت به روال عادی و آغاز بازسازی زیرساخت‌ها، به دنبال تسریع فعالیت‌های تجاری است.

آلاسکا دیشب صحنه یکی از مهم‌ترین رویدادهای سیاسی جهان شد؛ جایی که دونالد ترامپ و ولادیمیر پوتین پس از ماه‌ها تنش در بحبوحه جنگ اوکراین رو در رو نشستند. این دیدار با اظهارات امیدوارکننده دو طرف درباره احترام متقابل، تهدیدات هسته‌ای و امکان لغو بخشی از تحریم‌ها همراه بود. ترامپ تأکید کرد برای پایان دادن به جنگ و نجات جان‌ها تلاش می‌کند، در حالی که پوتین با یادآوری تاریخ مشترک آلاسکا، آمریکا و روسیه را «همسایگان نزدیک» توصیف کرد.

کارشناس انرژی، با انتقاد شدید از “اقتصاد سرطان‌زده ایران”، به بحران‌های جدی نظیر خام‌فروشی نفت، واردات بنزین، سوءمدیریت منابع آبی و برق، و انتخاب “مدیران کوچک” اشاره کرد.

پس از خروج آشوبناک آمریکا از افغانستان در سال ۲۰۲۱، چین و روسیه با تقویت روابط خود با طالبان، خلأ ژئوپلیتیکی منطقه را پر کرده‌اند. در حالی که روسیه به‌عنوان اولین کشور حاکمیت طالبان را به رسمیت شناخت، چین نیز با تمرکز بر منابع طبیعی و طرح‌های زیرساختی، پیوندهای خود را با کابل گسترش داده است. این تحولات پرسش‌هایی درباره استراتژی آمریکا در آسیای مرکزی و چگونگی مواجهه با نفوذ روزافزون این دو قدرت مطرح کرده است.

پروژه کریدور زنگزور، با حمایت آمریکا و اسرائیل، نه‌تنها اتصال آذربایجان به نخجوان را تقویت می‌کند، بلکه با حذف مسیرهای عبوری از خاک ایران، نفوذ تهران در معادلات ترانزیتی و ژئوپولیتیکی منطقه را به حاشیه می‌راند. تحلیلگران هشدار می‌دهند که این پروژه، هرچند در کوتاه‌مدت اثر اقتصادی محدودی دارد، اما در بلندمدت می‌تواند جایگاه ایران را در بازار انرژی و ترانزیت منطقه تضعیف کند.

روسیه از یک شبیه‌ساز جدید و تعاملی برای مقابله با پهپاد‌ها رونمایی کرده است؛ ابزاری آموزشی که به نیرو‌های نظامی امکان می‌دهد سناریو‌های پیچیده جنگ الکترونیک را بدون استفاده از مهمات یا تجهیزات واقعی تمرین کنند. این سامانه با هدف ارتقای سرعت تصمیم‌گیری در موقعیت‌های پرتنش طراحی شده است.

ترانزیت بار از موقعیت جغرافیایی ممتاز ایران بهره می‌گیرد؛ کشوری که در چهارراه ارتباطی شمال-جنوب و شرق-غرب جهان قرار دارد و می‌تواند حلقه‌ای کلیدی در زنجیره تأمین جهانی باشد. ایران با دسترسی به آب‌های آزاد از جنوب و اتصال به آسیای مرکزی، قفقاز، اروپا و شبه‌قاره هند، بستر مناسبی برای ترانزیت بین‌المللی فراهم کرده است. استفاده بهینه از این ظرفیت می‌تواند منبعی پایدار برای درآمد ارزی، ایجاد اشتغال و افزایش نقش ژئوپلیتیکی ایران باشد.

سونامی با ارتفاع ۳ تا ۴ متر در بخش‌هایی از کامچاتکا در روسیه ثبت شده است / اولین امواج ۳۰ سانتی‌متری (۱۲ اینچی) شهری در هوکایدو، شمال ژاپن را درنوردید و مقامات هشدار داده‌اند که امواج بعدی می‌توانند بزرگتر باشند/ مقامات آمریکایی هشدار سونامی برای آلاسکا و هاوایی صادر کرده‌اند.