قطار شهری یا مترو یکی از مهمترین بازیگران این روزهای کاهش ترافیک و آلودگی هوا در سراسر دنیا است. نخستین متروی جهان در سال ۱۸۶۳ میلادی (۴۲-۱۲۴۱) در لندن آغاز به کار کرد.
به گزارش پایگاه خبری گسترش، روزنامه صمت نوشت: پس از آن شهرهای پاریس پایتخت فرانسه، بوداپست پایتخت مجارستان، استانبول ترکیه و گلاسگو اسکاتلند به سامانه مترو مجهز شدند. استفاده از فناوری مترو در اواخر قرن ۱۹ و اوایل قرن ۲۰ میلادی به سرعت در شهرهای بزرگ اروپا و امریکا گسترش پیدا کرد. درحالحاضر ۱۶۰ شهر جهان دارای سامانه مترو هستند و در ۲۵ شهر دیگر، مترو در دست احداث است. شهرهای توکیو، مسکو و سئول پراستفادهترین متروهای جهان هستند.حالا مردم همه شهرهایی که مترو در آنها رفت و آمد میکند، بهخوبی میدانند این وسیله نقلیه بزرگ و سریع بهراحتی ترافیک را دور زده و افراد را بدون کمترین دردسر به مقصد میرساند. تغییرات آب و هوایی نیز که مهمان سالهای اخیر سیاره ما است، در این سالها بسیار مهمتر از پیش شده و اهمیت وجود زیرساختهای سامانههای حملونقل عمومی بهویژه مترو را پررنگتر کرده است. اما یکی از هیجانانگیزترین بخشهایی که مترو میتواند با کمک آن گسترش یافته و کمترین آلودگی را نداشته باشد، استفاده از انرژی خورشیدی برای به حرکت در آوردن قطارهاست. در این روش ریلهای قطار، اشعههای تابانده شده از خورشید را بهعنوان منبعی از انرژی جذب خود کرده و برای تولید برق یا گرما استفاده میکنند. در سال ۲۰۱۵ میلادی (۹۴-۹۳)، ۱/۰۵ درصد از کل انرژی موردنیاز جهان با استفاده از پنلهای خورشیدی تامین شد اما «آژانس بینالمللی انرژی» اعلام کرد انرژی خورشیدی این قابلیت را دارد که به بزرگترین تامینکننده برق سراسر دنیا تا سال ۲۰۵۰ میلادی (۲۹-۱۴۲۸) تبدیل شود. هزینه تولید و نصب پنلهای خورشیدی، پیوسته در حال کاهش است و شمار زیادی از دولتها با اختصاص یارانه به این فعالیتها اکنون در حال پشتیبانی از طرحهای اینچنینی هستند. انرژی خورشیدی میتواند بهطورکامل جایگزین سوختهای فسیلی برای قطارها شود، از این رو طرحها و پروژههای گوناگونی در سراسر دنیا اکنون در حال انجام است که هدفشان جایگزین کردن انرژیهای تجدیدپذیر با سوختهای فسیلی در سامانه مترو است. کالیفرنیا، امریکا کالیفرنیای امریکا که در خط مقدم پیشرفت انرژیهای پایدار و تجدیدپذیر قرار دارد، حالا خانه «قطارهای خورشیدی» است. قطار خورشیدی یک استارتآپ است که هدف آن ساختن شبکهای از سایبانهای خورشیدی در مسیر چند مایلی قطارهای مترو است، به طوریکه برای به کار افتادن سامانه قطارهای برقی با کمک انرژی خورشیدی کافی باشند. گروهی که در این شرکت استارتآپی کار میکنند به این نتیجه رسیدند که اگر پنلهای خورشیدی را به شکل سایبان بالای قطارها نصب کنند بهتر میتوانند از آن نتیجه بگیرند تا اینکه آنها را در خود قطارها قرار دهند. به گفته این گروه استارتآپی یک پنل خورشیدی ۳۰۰ واتی میتواند بیش از ۷هزار مایل از انرژی موردنیاز برای حرکت یک قطار مسافری در سال را تامین کند. لندن، انگلیس در سال ۲۰۱۱ میلادی (۹۰-۸۹) و همزمان با توسعه دوباره ایستگاههای مترو در لندن، طرحی در این شهر کلید زده شد که قصد داشت ۴هزار و ۴۰۰ پنل فوتو ولتائیک روی سقف پل «بلک فریارز» نصب کند. هدف این طرح که شرکت پنلهای خورشیدی «سولارسنتری» آن را انجام داد، تامین بیش از نیمی از انرژی موردنیاز برای به حرکت درآوردن قطارهای ایستگاه مرکزی لندن بود. به این ترتیب لندن نیز به جمع شهرهایی پیوست که سبزترین شکل حملونقل در آنها جریان دارد. آنچه در سقفهای پل بلکفریارز نصب شده، نهتنها اختلالی در سامانه مترو ایجاد نکرده بلکه حتی به مسافران این امکان را داده که سفر پایدارتری را تجربه کنند. بلژیک در بلژیک در سال ۲۰۱۱ میلادی (۹۰-۸۹) نخستین خط ریلی سریعالسیر با استفاده از ۱۶هزار پنل خورشیدی در یک تونل ۲ مایلی ایجاد شد. این مسیر ریلی پاریس را به آمستردام وصل میکند و برق تولیدشده با استفاده از پنلهای خورشیدی نصبشده در این هتل میتواند کل قطارهای بلژیک و البته ایستگاه انتورپ را برای یک روز در سال فعال نگه دارد. به گفته بارت وان رنترگم، رئیس شرکت بلژیکی انرژیهای تجدیدپذیر اینفینیتی در انگلیس میتوان مطمئن بود آثار کربنی کاهش پیدا میکند چون از فضاهایی استفاده میشود که کاربری اقتصادی دیگری ندارند و میشود در مدت یک سال پروژه را تحویل داد. سانتیاگو، شیلی تازهترین تلاش برای رسیدن به متروهایی که با انرژی خورشیدی کار میکنند در سانتیاگو در شیلی بوده است. در شیلی در امسال میلادی نخستین قطار مترو با استفاده از انرژی خورشیدی به حرکت درخواهد آمد. نیروگاه سانپاور انرژی خورشیدی موردنیاز برای مترو سانتیاگو را تامین میکند و بیش از ۶۰ درصد آن در این فرآیند فراهم خواهد شد. ادواردو مادینا، معاون این نیروگاه برقی گفت انرژی خورشیدی، منبعی ایدهآل برای شیلی خواهد بود چراکه منابع انرژی خورشیدی در این کشور بسیار زیاد و سیاستهای مصرف انرژی شفاف است. منطقه آتاکاما در شیلی آفتابیترین منطقه در سیاره زمین است. انرژی خورشیدی تولیدی در این منطقه میتواند به حرکت مترو در شیلی تا صدها مایل کمک کند. به این ترتیب سامانه مترو شیلی نخستین مترو در سراسر جهان خواهد بود که بیشترین استفاده را از انرژی خورشیدی برای به حرکت درآوردن قطارها خواهد داشت. هند هندیها یکی از پیشروهای بزرگ در تلاش برای استفاده از انرژیهای پایدار هستند. خطوط ریلی در این کشور اکنون هدفی جاهطلبانه برای آینده استفاده از انرژیهای تجدیدپذیر در دنیا هستند. شرکت قطارهای شهری دهلی، امسال میلادی پنلهای خورشیدی را در سقف ایستگاههای مترو نصب میکند. انتظار مقامات دهلی این است که تا پایان امسال میلادی ۲۰ مگاوات انرژی خورشیدی تولید شود. در ابتدای سال ۲۰۱۶ میلادی (زمستان ۹۴) نیز نخستین قطار مناسبسازی شده برای پنلهای خورشدی در هند کار خود را با استفاده از انرژی خورشیدی شروع کرد. منبع: smartrailworld
