با توجه به رکود در بازار مواد معدنی تمایل برای معدنکاری در بخش خصوصی بهویژه مدیران معادن کوچک و متوسط کاهش یافت. در واقع بخش خصوصی به دنبال فعالیتهای سوددهی است که در کنار توسعه آن بتواند ارزش افزوده بیشتری بهدست آورد. اما در این میان تصمیمات ناگهانی غولهای معدنی جهان همچون اژدهای زرد توانست نوسانات قیمتی در بازار مواد معدنی به ویژه سنگآهن را با شوکی بزرگ همراه کند و بیشتر معادن کوچک و متوسط جهان را به سمت تعطیلی کشاند.
به گزارش پایگاه خبری گسترش، روزنامه صمت نوشت: درست در همان روزهایی که بحران سنگآهن در روزها و ماههای ابتدایی خود قرار داشت، اعضای انجمن تولیدکنندگان و صادرکنندگان سنگآهن به دنبال یافتن راهکاری برای نجات معادن کوچک و متوسط بودند تا بتوانند این معادن را از اتاق احیا زنده بیرون آورند. البته این موضوع تنها ویژه معادن کوچک و متوسط در حوزه سنگآهن نبود بلکه دیگر حوزههای بخش معدن نیز در حال کشمکش با بحرانی بودند که تمامی بخش معدن را فرا گرفته بود.
اما با وجود مشکلات بسیاری که در بخش معدن وجود داشت این موضوع تا به امروز اجرایی نشده است. البته برخی از فعالان این حوزه معتقدند استفاده از ابزاری همچون بورس کالا میتواند بر تشکیل کنسرسیومها موثر باشد.
البته دولت یازدهم و به ویژه سازمان توسعه و نوسازی معادن و صنایع معدنی ایران (ایمیدرو) نسبت به گذشته اقدامات مثبت بیشتری در تعامل با بخش خصوصی داشته است. برگزاری اجلاس مختلف از سوی بخش خصوصی با حمایت دولت و همچنین همراهی بخش خصوصی در سفرهای اقتصادی دولت به کشورهای دیگر به ویژه کشورهای اروپایی عمده مسائلی است که نشانی از همدلی دولت به همراه دارد. حال در این حوزه نیز دولت میتواند با کمکهای خود بخش خصوصی را ترغیب به ایجاد کنسرسیومهای تخصصی ازجمله کنسرسیوم در حوزه سنگآهن کند.
امروز کاهش هزینههای تولید یکی از اصلیترین مشکلات معادن است که با کاهش قیمتهای جهانی و نوسانات آن به بالاترین حد خود رسیده است. حال تشکیل کنسرسیوم میان معادن کوچک و متوسط میتواند معادن را یک گام به موضوع کاهش هزینه تولید نزدیک کند. شاید اجرای این موضوع در دیگر کشورهای معدنی دنیا توانست آنها را در بازار پر تنش مواد معدنی بهویژه سنگآهن سرپا نگه دارد اما متاسفانه معادن بخش خصوصی چندان به اجرای این موضوع تمایل ندارند.
غرقی در ادامه درباره این موضوع تصریح کرد: برای اجرایی شدن این موضوع باید چند مسئله را در نظر داشت. درحالحاضر بخش عمدهای از معادن به دلایل یادشده تعطیل هستند. در نتیجه ابتدا باید آنها فعال شوند سپس به دنبال توسعه فعالیتها باشند. باید کمک کرد بیش از ۱۰۰ معدنی که تعطیل شدهاند را به عرصه تولید بازگردانیم سپس با حفظ ظرفیتهای اقتصادی تولید معدنی به دنبال توسعه در زنجیره باشم. اما مسئله دیگر مربوط به مسائل ساختاری فضای کسبوکار است.
در صورت ایجاد مشوقهای لازم اعم از امکان دسترسی بهتر به تسهیلات احداث، ایجاد معافیتهای مالیاتی و بهکارگیری مکانیسم پنجره واحد برای کنسرسیومهای تولید و فرآوری معدنی کند که بهطور قطع شاهد رونق این جنس فعالیتهای مشترک خواهیم بود اما عوامل داخل بنگاهی مانند سطح اعتماد پایین بین صاحبان کسبوکار، شفافیت کم ساختارهای مالی و ضعف مدیریت در بنگاههای خصوصی نیز از موانع داخلی تجمیع ظرفیتها بوده است.
سخن آخر..... تشکیل کنسرسیوم میان معادن کوچک و متوسط بخش خصوصی درست در شرایطی که بخش زیادی از این معادن به دلیل نوسانات قیمتی بازار جهانی به سمت تعطیلی رفتهاند میتواند بار دیگر رنگ امید را بر چهره این معادن بنشاند. البته نباید این موضوع را بهدست فراموشی سپرد که یکی از عوامل اصلی برای اجرای این موضوع، روحیه همدلی و همکاری میان معدنکاران بوده و حمایت دولت در این رابطه در گام بعدی قرار میگیرد. شاید بهتر باشد انجمن تولیدکنندگان و صادرکنندگان سنگآهن ایران به جای چرایی این موضوع به دنبال ایجاد روحیه همکاری میان معادن کوچک باشد تا بتواند توان این معادن را در تولید بالا ببرد و نقش آنها را در اقتصاد کشور افزایش دهد.