پروندههای مرتبط با رابطه نامشروع از حساسترین دعاوی کیفری هستند؛ پروندههایی که افزون بر آثار حقوقی، میتوانند بر آبرو، روابط خانوادگی، موقعیت شغلی و آینده افراد نیز تأثیر بگذارند. به همین دلیل، بسیاری از اشخاص پیش از هر اقدام، به دنبال دریافت پاسخ پرسشهای خود از یک وکیل باتجربه و آشنا با این نوع پروندهها هستند.در همین راستا، به سراغ علیرضا شیشهگر، وکیل پایه یک دادگستری و وکیل کیفری اصفهان، رفتیم تا با بهرهگیری از تجربه ایشان در رسیدگی و دفاع از پروندههای مرتبط با رابطه نامشروع و جرایم منافی عفت، به عنوان بهترین وکیل رابطه نامشروع اصفهان به مهمترین پرسشهای حقوقی، ابهامات و دغدغههای رایج مراجعان پاسخ دهیم.
در این مصاحبه، علاوه بر بررسی مقررات قانونی، درباره شیوه رسیدگی دادگاهها، ارزش ادله الکترونیکی، اشتباهات رایج متهمان، امکان تبرئه در برخی پروندهها و نکات مهمی که هر فرد پیش از حضور در دادسرا یا دادگاه باید بداند، گفتوگو کردهایم.
یکی از نگرانیهای افرادی که با اتهام رابطه نامشروع مواجه میشوند، این است که آیا پس از تشکیل پرونده و ارجاع آن به دادگاه، هنوز امکان دفاع مؤثر و تبرئه وجود دارد یا خیر.
پاسخ این پرسش، به شرایط هر پرونده، کیفیت ادله موجود و نحوه دفاع بستگی دارد. در بسیاری از پروندهها، صرف طرح شکایت یا تنظیم گزارش انتظامی برای اثبات جرم کافی نیست و دادگاه تنها زمانی میتواند حکم محکومیت صادر کند که عناصر قانونی جرم و ادله اثباتی به نحو کافی احراز شده باشد.
در ادامه، بدون افشای هویت اشخاص و با رعایت محرمانگی اطلاعات، یکی از پروندههایی را که وکالت آن بر عهده اینجانب بوده است بررسی میکنیم.
موضوع پرونده
در این پرونده، موکل به اتهام رابطه نامشروع موضوع ماده ۶۳۷ قانون مجازات اسلامی تحت تعقیب قرار گرفته بود. منشأ تشکیل پرونده، گزارش مرجع انتظامی بود و موضوع برای رسیدگی به دادگاه کیفری ارجاع شد.
طبیعتاً مانند بسیاری از پروندههای مشابه، این اتهام میتوانست آثار مهمی بر زندگی شخصی، خانوادگی و اجتماعی موکل داشته باشد؛ بنابراین از همان ابتدای رسیدگی، دفاع حقوقی بر پایه بررسی دقیق مستندات پرونده و تحلیل عناصر قانونی جرم تنظیم شد.
مهمترین محور دفاع
در بررسی پرونده مشخص شد که ادله موجود برای احراز ارکان قانونی جرم از استحکام لازم برخوردار نیست. به همین دلیل، دفاع بر این مبنا استوار شد که صرف وجود گزارش یا برداشتهای اولیه، برای اثبات جرم کافی نیست و دادگاه باید با رعایت اصل برائت، تمامی دلایل را با دقت بررسی کند.
همچنین بر این نکته تأکید شد که در حقوق کیفری، هرگونه تردید در احراز عناصر جرم باید به نفع متهم تفسیر شود و تا زمانی که بزه انتسابی با ادله کافی اثبات نشود، صدور حکم محکومیت با اصول دادرسی کیفری سازگار نخواهد بود.
رأی دادگاه
پس از رسیدگی، دادگاه با بررسی محتویات پرونده، دفاعیات ارائهشده و مستندات موجود، به این نتیجه رسید که دلایل کافی برای احراز بزه انتسابی وجود ندارد.
دادگاه در بخشی از رأی خود اعلام کرد:
(با توجه به محتویات پرونده، عدم ارائه دلیل کافی، ملاحظه متن گزارش، دفاعیات متهمان و انکار آنان و به لحاظ عدم احراز مصادیق ماده ۶۳۷ قانون مجازات اسلامی و با عنایت به اصل حاکمیت برائت و رعایت قاعده درأ، قرار منع تعقیب متهمان صادر و اعلام میگردد.)
این تصمیم نشان میدهد که دادگاه صرف طرح اتهام یا وجود گزارش اولیه را برای اثبات جرم کافی ندانسته و با استناد به اصول بنیادین حقوق کیفری، رأی به نفع متهمان صادر کرده است.

این رأی چه نکاتی را نشان میدهد؟
این پرونده چند نکته مهم را روشن میکند:
آیا همه پروندههای رابطه نامشروع به تبرئه ختم میشوند؟
خیر. هر پرونده شرایط، ادله و جزئیات خاص خود را دارد و نتیجه هر دعوا بر اساس همان شرایط تعیین میشود. بنابراین، این نمونه رأی به معنای تضمین نتیجه در سایر پروندهها نیست؛ بلکه نشان میدهد در پروندههایی که عناصر قانونی جرم یا ادله اثباتی به اندازه کافی احراز نشده باشد، امکان صدور رأی به نفع متهم وجود دارد.
به همین دلیل، بررسی دقیق اسناد، نحوه تنظیم دفاع و انتخاب راهبرد حقوقی مناسب، اهمیت ویژهای در این نوع دعاوی دارد.
سوالات متداول ارسالی از خوانندگان محترم که تقاضا داشتند وکیل پاسخ بدهد :
علیرضا شیشهگر: خیر. در پروندههای کیفری، صرف ادعا یا شکایت برای محکومیت کافی نیست. دادگاه باید بر اساس ادله قانونی و بررسی دقیق محتویات پرونده، درباره وقوع جرم تصمیمگیری کند. اصل برائت یکی از اصول مهم دادرسی کیفری است و تا زمانی که جرم اثبات نشود، نمیتوان فردی را مجرم دانست.

علیرضا شیشهگر: ادله الکترونیکی ممکن است در برخی پروندهها مورد بررسی قرار گیرد، اما صرف وجود یک پیام یا تماس، به تنهایی همیشه به معنای تحقق جرم نیست. دادگاه مجموعه شرایط، محتوای ارتباطات، سایر قرائن و دفاعیات طرفین را بررسی میکند.
علیرضا شیشهگر: یکی از اشتباهات رایج، اقدام عجولانه و ارائه توضیحات بدون آگاهی از آثار حقوقی آن است. در چنین پروندههایی، بهتر است فرد پیش از هرگونه دفاع یا تصمیمگیری، وضعیت پرونده و مدارک موجود را با یک وکیل متخصص بررسی کند.
علیرضا شیشهگر: بله، در صورتی که ارکان قانونی جرم احراز نشود یا دلایل کافی برای اثبات اتهام وجود نداشته باشد، امکان صدور رأی به نفع متهم وجود دارد. در یکی از پروندههایی که وکالت آن را بر عهده داشتم، دادگاه پس از بررسی دفاعیات و محتویات پرونده، به دلیل عدم احراز مصادیق قانونی جرم و با توجه به اصل برائت، رأی به نفع موکل صادر کرد.
علیرضا شیشهگر: مهمترین توصیه این است که بدون آگاهی و از روی اضطراب تصمیمگیری نکنند. بررسی دقیق پرونده، شناخت حقوق قانونی و استفاده از تجربه وکیل متخصص میتواند به انتخاب مسیر درست دفاع و جلوگیری از تصمیمهای اشتباه کمک کند.
منبع : سایت وکیل اصفهان https://www.isfahanattorney.ir/