با نزدیک شدن به پایان مردادماه و زمان واریز حقوق بازنشستگان تأمین اجتماعی، موضوع مطالبات پرداختنشده این قشر بار دیگر به یکی از مهمترین دغدغههای بازنشستگان تبدیل شده است. در حالی که وزیر تعاون، کار و رفاه اجتماعی از آغاز اجرای احکام متناسبسازی و پرداخت معوقات افزایش حقوق خبر داده، هنوز جزئیات نهایی نحوه واریز این مطالبات مشخص نشده و بازنشستگان در انتظار تعیین تکلیف معوقات خود هستند. بر اساس تازهترین اظهارات سخنگوی کمیسیون اجتماعی مجلس، قرار است روند اجرای احکام و پرداخت معوقات از دهم شهریورماه آغاز شود.
همسانسازی که در قانون با عنوان «متناسبسازی حقوق بازنشستگان» شناخته میشود، با هدف کاهش فاصله میان حقوق بازنشستگان و حقوق و مزایای شاغلان همتراز اجرا شده است. بر اساس قانون برنامه هفتم، هدف نهایی این طرح رساندن نسبت مستمری بازنشسته به ۹۰ درصد حقوق و مزایای شاغل همتراز است.
متناسبسازی در سه مرحله اجرا میشود؛ بهطوری که مرحله نخست در سال ۱۴۰۳ معادل ۴۰ درصد، مرحله دوم در سال ۱۴۰۴ معادل ۳۰ درصد و مرحله سوم در سال ۱۴۰۵ نیز معادل ۳۰ درصد تعیین شده است. بنابراین، ۳۰ درصد سال ۱۴۰۵ به معنای افزایش ۳۰ درصدی کل حقوق همه بازنشستگان نیست، بلکه سومین مرحله از اجرای متناسبسازی برای رسیدن به هدف تعیینشده در قانون است. میزان مبلغ متناسبسازی برای هر بازنشسته نیز بر اساس وضعیت حقوقی و شرایط همان فرد محاسبه میشود.
فضلالله رنجبر، سخنگوی کمیسیون اجتماعی مجلس شورای اسلامی، درباره جلسه این کمیسیون با احمد میدری، وزیر تعاون، کار و رفاه اجتماعی، اعلام کرد که محور اصلی نشست، پیگیری مطالبات و معوقات حقوقی بازنشستگان بوده است.
به گفته رنجبر، وزیر تعاون، کار و رفاه اجتماعی در این جلسه ضمن ارائه توضیحات درباره متناسبسازی حقوق بازنشستگان، از آغاز اجرای احکام متناسبسازی از دهم شهریورماه خبر داده است. همچنین مقرر شده مابهالتفاوت افزایش حقوق فروردین و اردیبهشتماه نیز به بازنشستگان پرداخت شود.
سخنگوی کمیسیون اجتماعی مجلس تأکید کرده است که متناسبسازی و افزایش حقوق دو موضوع مجزا از یکدیگر هستند و هر دو بخش دارای معوقات مربوط به فروردین و اردیبهشتماه هستند. بر اساس قول مطرحشده از سوی وزیر، اجرای احکام و پرداخت این مطالبات از دهم شهریورماه وارد مرحله عملیاتی خواهد شد. با این حال، جزئیات جدول واریز و مبلغ پرداختی هر بازنشسته هنوز اعلام نشده است.
یکی از مهمترین مطالبات بازنشستگان تأمین اجتماعی، مابهالتفاوت افزایش حقوق فروردین و اردیبهشتماه است. افزایش مستمری سال ۱۴۰۵ پس از طی مراحل قانونی و صدور احکام جدید اجرایی شد و پرداخت حقوق براساس احکام جدید از خردادماه انجام گرفت؛ بنابراین اختلاف میان مستمری پرداختشده در دو ماه نخست سال و مبلغ مستمری پس از اعمال افزایش جدید، بهعنوان مابهالتفاوت این دو ماه باقی مانده است.
در کنار این موضوع، معوقات مربوط به متناسبسازی نیز از دیگر مطالبات بازنشستگان است. بر اساس اظهارات سخنگوی کمیسیون اجتماعی مجلس، وزیر تعاون، کار و رفاه اجتماعی وعده داده است که علاوه بر اجرای احکام متناسبسازی، مابهالتفاوت افزایش حقوق فروردین و اردیبهشتماه نیز پرداخت شود.
موضوع تأمین منابع این مطالبات نیز همچنان در حال پیگیری است. طبق گزارشهای منتشرشده، سازمان تأمین اجتماعی موظف شده رقم دقیق اعتبارات مورد نیاز برای پرداخت برخی مطالبات را اعلام کند تا با هماهنگی دولت و مجلس، راهکار تأمین منابع مشخص شود.
برای هر بازنشسته نمیتوان یک رقم ثابت بهعنوان معوقات اعلام کرد؛ زیرا مبلغ طلب هر فرد با توجه به میزان مستمری، افزایش حقوق سال ۱۴۰۵، حکم جدید، سابقه و میزان متناسبسازی متفاوت است. بنابراین رقم نهایی معوقات هر بازنشسته باید براساس حکم حقوقی همان فرد محاسبه شود.
با این حال، بر اساس اطلاعات مطرحشده درباره مطالبات بازنشستگان تأمین اجتماعی، مجموع مابهالتفاوت افزایش حقوق فروردین و اردیبهشتماه حدود ۸۲ هزار میلیارد تومان برآورد شده است. این رقم مربوط به مجموع منابع مورد نیاز برای پرداخت مابهالتفاوت دو ماه نخست سال است و به معنای آن نیست که هر بازنشسته مبلغ یکسانی دریافت خواهد کرد.
از این رو، بازنشستگان برای اطلاع از رقم دقیق طلب خود باید منتظر محاسبه و اعلام مبلغ مربوط به پرونده حقوقی خود باشند. در حال حاضر نیز زمانبندی دقیق واریز این مبالغ و میزان پرداختی به هر فرد بهصورت رسمی اعلام نشده است.
واریز حقوق بازنشستگان و مستمریبگیران سازمان تأمین اجتماعی معمولاً براساس برنامهریزی این سازمان و در صورت عدم تغییر در زمانبندی، در روزهای پایانی هر ماه انجام میشود. پرداخت حقوق نیز معمولاً از روز ۲۹ تا ۳۱ هر ماه و طی سه روز، به ترتیب حروف الفبا صورت میگیرد.
با این حال، سازمان تأمین اجتماعی تاکنون اطلاعیهای مبنی بر تغییر برنامه پرداخت حقوق مردادماه یا جابهجایی زمان واریزها اعلام نکرده است. بنابراین، در صورت عدم تغییر در برنامه پرداخت، واریز حقوق بازنشستگان و مستمریبگیران تأمین اجتماعی از ۲۹ مردادماه ۱۴۰۵ آغاز شده و تا ۳۱ مردادماه ادامه خواهد داشت.
بنابراین بازنشستگان تامین اجتماعی ۳ واریزی مهم در راه خواهند داشت که مربوط به واریز معوقات افزایش حقوق، همسازی حقوق بازنشستگان و همچنین حقوق مرداد ماه خواهد بود.
