در شرایطی که قیمت حبوبات در بازار روند افزایشی را تجربه میکند، رئیس انجمن حبوبات کشور معتقد است قیمتها متناسب با نرخ تورم حرکت کردهاند. این در حالی است که قیمت لوبیا چیتی در بازار به کیلویی ۸۱۲ هزار تومان رسیده است؛ رقمی که با احتساب وزن هزار دانه لوبیا، به معنای قیمت حدود ۴۰۰ تومان برای هر دانه لوبیا است.
لپهچی اعلام کرده است که قیمت حبوبات خارج از چارچوب تورمی حرکت نکرده، اما در بازار بستههای ۸۰۰ گرمی لوبیا چیتی با قیمت ۶۵۰ هزار تومان، نخود شاهسوند با قیمت کیلویی ۴۸۵ هزار تومان و لوبیا قرمز با قیمت کیلویی ۴۵۰ هزار تومان به فروش میرسند.
ابراهیم مرادزاده، کارشناس ارشد کشاورزی، عامل اصلی افزایش قیمت حبوبات را نبود تعادل میان عرضه و تقاضا در بازار عنوان میکند. به گفته وی، وظیفه اصلی انجمن حبوبات کشور ایجاد و مدیریت تعادل میان تولید داخلی و واردات برای تأمین نیاز مصرفی کشور است.
بر اساس آمار وزارت جهاد کشاورزی، ۷۰ درصد نیاز حبوبات کشور از محل تولید داخلی و ۳۰ درصد از طریق واردات تأمین میشود. به اعتقاد این کارشناس، انجمنها میتوانند با تمرکز بیشتر بر بخش تولید، ناترازی عرضه و تقاضا را در مدت زمان کوتاهتری جبران کنند، اما در حال حاضر تمرکز آنها بر «سود زیاد واردات» قرار گرفته است.
بررسی روند چهار دهه گذشته نشان میدهد نسبت تولید به واردات در بازار حبوبات تغییر محسوسی نداشته و ساختار موجود بیش از آنکه به سمت خودکفایی و حمایت از تولید داخلی حرکت کند، همچنان در مسیر وارداتمحوری قرار دارد.
در شرایطی که سالانه ۳۰۰ میلیون دلار ارز از کشور خارج میشود؛ رقمی که معادل هزینه کشت ۱۰۰ هزار هکتار زمین و تولید ۲۵۰ هزار تن محصول، برابر با نیاز وارداتی کشور است، قیمت حبوبات نیز همچنان روند افزایشی دارد. بهگونهای که بهای هر کیلوگرم لوبیا چیتی از مرز ۸۰۰ هزار تومان عبور کرده است.
بر همین اساس، موضوع «اصلاح ساختار یا واگذاری مسئولیت انجمن حبوبات» به عنوان یک مسئله جدی مطرح شده است؛ موضوعی که از نگاه منتقدان میتواند در آینده بازار حبوبات و تأمین نیاز مصرفی کشور تأثیرگذار باشد.