در مطلب زیر به ۹ مورد از عملیاتهای سری امریکا میپردازیم که از طبقهبندی محرمانه خارج شدهاند.
گسترشنیوز: دولت امریکا از گذشته تا به امروز عملیاتها و پروژههای سری زیادی را در دست داشته است که اهداف مختلفی داشتهاند. برخی از این پروژهها با گذشت زمان از طبقه بندی محرمانه خارج شدهاند و حالا به ما تصویری از برنامهها و فعالیتهای مخفیانهای ارائه میدهند که روزگاری از حساسیت زیادی برای دولت امریکا برخوردار بودند.
۱- پروژه نور خورشید: سرقت اجساد
در دهه ی ۱۹۵۰، دولت فدرال امریکا در اقدام برای تحقیق بر روی اثرات آزمایشات سلاحهای هسته ای، با راهاندازی شبکهای بینالمللی دست به جمع آوری مخفیانه ی نمونه بافت بدن از جسد بیش از ۹۰۰ انسان زد. کار سرقت اجساد مخفیانه و بدون اطلاع یا اجازه ی خویشاوندان درجه یک آنها صورت میگرفت. در سال ۱۹۹۴، بیل کلینتون، رئیسجمهوری وقت امریکا، یک کمیته ی مشورتی برای رسیدگی به این موضوع تشکیل داد و به این ترتیب راز این عملیات فاش شد. نتیجه ی بررسی این کمیته، یک گزارش ۹۰۰ صفحهای بود که از اقدامات غیر اخلاقی و غیر قانونی صورت گرفته در پروژه ی نور خورشید پرده برداشت.
۲- عملیات نورث وودز: طراحی حملههای تروریستی ساختگی
بعد از سرکار آمدن فیدل کاسترو و شکست امریکا در عملیات خلیج خوکها در کشور کوبا، ستاد مشترک ارتش ایالات متحده امریکا در ۱۳ مارس ۱۹۶۲ نامهای با این موضوع ابلاغ کرد: «توجیه مداخله ی نظامی ایالات متحده امریکا در کشور کوبا». در این نامه، ستاد مشترک ارتش امریکا پیشنهادهایی برای تحریک کشور کوبا ارائه داده بود از جمله: «ایجاد شایعه، غرق شدن کشتی در نزدیکی ورودی بندرگاه، برگزاری مراسم تدفین برای قربانیان ساختگی و منفجر کردن یک کشتی امریکایی در خلیج گوانتانامو و مقصر دانستن کشور کوبا». چند روز بعد، جان اف. کندی، رئیسجمهوری وقت امریکا، با عملیات نورث وودز مخالفت کرد و لیمان لمنیتزر، رئیس ستاد مشترک ارتش امریکا بعد از اتمام دوره ی کاری خود، دیگر برای این سمت انتخاب نشد.
۳- عملیات گیره کاغذ: استخدام دانشمندان نازی
در آگوست سال ۱۹۴۵، در میانه ی جنگ جهانی دوم، هری ترومن، رئیسجمهوری وقت امریکا، با استخدام بیش از ۱۵۰۰ دانشمند، تکنیسین و مهندس آلمانی موافقت کرد. یکی از آنها ورنر فون براون، سر مهندس حوزه ی موشکسازی و دیگری والتر اشرایبر، رئیس امور پزشکی ارتش آلمان در دوران جنگ بود که آزمایشهای خطرناکی روی انسانها انجام میداد. آژانس اهداف مشترک جاسوسی برای آنکه بتواند مجوز دسترسی به امور و مکانهای سری را برای این افراد دریافت کند، مدارکی جعلی برای این دانشمندان آلمانی درست کرد، در حالی که بسیاری از آنها جنایتکار جنگی محسوب میشدند.
۴- عملیات مرغ مقلد: جاسوسی از خبرنگاران
در میانه ی ماههای مارس و ژوئن سال ۱۹۶۳، سازمان سیای ای اقدام به جاسوسی از دو خبرنگار کرده بود. طبق اظهارات سیای ای این دو خبرنگار اطلاعات حساسی را در مورد امنیت ملی امریکا در روزنامههای این کشور افشا کرده بودند. این اقدام غیر قانونی سیای ای که اسناد آن در سال ۲۰۰۷ از طبقه بندی محرمانه خارج شد، شامل شنود تلفنهای خانه و دفتر کار این خبرنگارها بود. سیای ای اظهار کرده بود که این پروژه در شناسایی روابط این خبرنگاران با سناتورها، اعضای کنگره ی امریکا و دیگر مقامات عالیرتبه بسیار مؤثر بود.
۵- پروژه جزیره یونانی: پناهگاه سری زیرزمینی
هتل گرین برایر در محل چشمههای سولفور سفید ایالت ویرجینیای غربی، در ظاهر چیزی جز یک هتل مجلل نیست. اما به مدت ۳۰ سال اسرار دولت امریکا در زیر بخش غربی ساختمان این هتل پنهان مانده بود. در سال ۱۹۶۱، پناهگاهی زیر زمینی به مساحت ۱۰۴۵۵ متر مربع در این مکان ساخته شد و در آن خوابگاه هایی وجود داشت که۱۱۰۰ نفر را در خود جای میداد. هدف از ساخت آن، پناهگاهی برای حفاظت از اعضای کنگره ی امریکا در زمان بمبارانهای هستهای بود. خبر وجود این پناهگاه در سال ۱۹۹۲ توسط یکی از خبرنگاران نشریه ی واشنگتن پست افشا و به دنبال آن پناهگاه فوراً برچیده شد.
۶- عملیات هرج و مرج: تحقیق درباره مخالفان ضدجنگ
در میانه ی دهه ی ۱۹۶۰، در امریکا اعتراضات عمومی به جنگ ویتنام افزایش یافته بود. جانسون، رئیسجمهوری وقت امریکا و سازمان سیای ای با همکاری یکدیگر اقدام به تحقیق درباره ی اعتراضاتی کردند که در محیطهای دانشگاهی و سراسر امریکا میشد. آنها به دنبال نقش عوامل بیگانه در این جنبش ضد جنگ، به ویژه کشورهای کمونیستی بودند. در طی سالهای بعد و در زمان ریاست جمهوری نیکسون، مأموران سیای ای مخفیانه درباره ی نهادهایی مثل کنفرانس رهبری مسیحیان جنوب و اتحادیه ی مدنی واشنگتن تحقیق میکردند. آنها هرگز مدرکی دال بر نقش کشورهای کمونیستی در این اعتراضات پیدا نکردند اما طی این مدت هزاران پرونده درباره ی افراد بیگناه جمع آوری شد. این عملیات اساسا غیر قانونی بود، چرا که سازمان سیای ای از نظر قانونی تنها اجازه ی جاسوسی درباره ی نیروهای خارجی را دارد.
۷- پروژه ازورین: بازیابی یک زیردریایی غرق شده
این پروژه ی ۶ ساله یکی از پیچیدهترین عملیاتهای سازمان سیای ای بود. در اواخر دهه ی ۱۹۶۰، یک زیردریایی اتحاد جماهیر شوروی به نام K-۱۲۹ در فاصله ی ۲۴۰۰ کیلومتری شمال هاوایی غرق شد و سه موشک بالستیک درون زیردریایی هم به زیر آب رفت. سازمان سیای ای و وزارت دفاع امریکا این فرصت را برای جاسوسی از اتحاد شماهیر شوروی غنیمت شمردند. آنها طی عملیاتی محرمانه شروع به ساخت کشتی عظیمی با یک چنگک مکانیکی کردند که قادر باشد زیردریایی را بیشتر از ۵ کیلومتر تا سطح دریا بالا بکشد. اما این کشتی تنها قادر بود یک بخش از زیردریایی را بازیابی کند. اما مشکلات سیای ای به همین جا ختم نشد و سارقان با ورود به شرکت سازنده ی کشتی، برخی از اسناد محرمانه ی این پروژه را ربودند. آنها در نهایت این عملیات را افشا کردند و سیای ای مجبور شد دست از تلاش برای بازیابی بقایای زیردریایی بکشید.
۸- عملیات طلا: شنود ارتباطات مخابراتی اتحاد جماهیر شوروی
عملیات طلا نخستین عملیات مخفیانه ی سازمان سیای ای در دوران جنگ سرد بود و هدف از آن شنود خطوط مخابراتی اتحاد جماهیر شوروی در مراکز فرماندهی آنها در برلین بود. سازمان سیای ای و سرویس جاسوسی بریتانیا، تصمیم داشتند به کابلهای زیرزمینی شهر برلین دسترسی پیدا کنند.
این کار نیازمند تلاش زیادی بود. در سال ۱۹۵۴، حفر تونلی به طول ۴۵۷ متر، درست در زیر یکی از معابر اصلی برلین آغاز شد.۹ ماه بعد از شروع حفاری، نخستین دستگاههای شنود نصب شد. اما از بخت بد سازمان سیای ای، یک تعمیرکار اهل شوروی تونل را کشف کرد و به این ترتیب امریکاییها مجبور به تخلیه ی تونل شدند. اما طی ۱۱ ماهی که از تونل استفاده شده بود، امریکاییها صدها هزار مکالمه را شنود کرده بودند.
۹- پروژه دروازه کیهانی: تحقیق درباره مهارتهای ذهنی
در اوایل دهه ی ۱۹۷۰، سازمان سیای ای دست به سلسله آزمایشاتی برای پی بردن به راز «مشاهده از راه دور» زد. طی فرآیند «مشاهده از راه دور» افراد قادرند با برقراری ارتباط ذهنی چیزهایی بسیار دور از خود را ببینند یا تجربه کنند. اگرچه این پروژه ی کوچکی بود و تنها نزدیک به ۱۵ تا ۲۰ شرکتکننده داشت اما حدود ۲۰ سال به طول انجامید. بعد از آنکه سازمان سیای ای به این نتیجه رسید که پروژه ی مذکور نتایج مؤثری نداشته، در نهایت در سال ۱۹۹۵ به این پروژه پایان داد.
منبع: رکنا