حسین سلیمی - عضو انجمن مدیران صنایع
در ایران استانداردهای زیادی تهیه شده اما فقط ۳ درصد این استانداردها اجباری هستند و بقیه فقط برای ارتقای کیفیت تدوین شدهاند که اجرای آنها جای سوال دارد. تدوین استاندارد با اجرای استاندارد ۲ مقوله متفاوت است. در سالهای گذشته تحریمها باعث شد تا واردات مواد اولیه تنها از چین باشد و نبود نظارت بر کیفیت واردات باعث شد تا کیفیت محصولات ایرانی کاهش پیدا کند. از سوی دیگر، تولیدکنندگان به دلیل رقابت با کالاهای وارداتی که کیفیت چندانی ندارند، کیفیت کالای خود را کاهش دادند تا بتوانند از نظر نرخ رقابت کرده و جای خود را در بازار باز کنند. تولیدات مواد غذایی به دلیل وجود استانداردهای اجباری که در راستای حفظ بهداشت و سلامت جامعه تدوین شده از کیفیت خوبی برخوردار است اما از آنجا که در سایر تولیدات استاندارد اجباری وجود ندارد تولیدکنندگان به دلیل مشکلاتی که عنوان شد به رعایت آن استانداردها تمایل ندارند. با رفع تحریمها و بهبود شرایط باید اجرای استانداردها در تولید مورد تاکید قرار گیرد و این استانداردها در واردات نیز لحاظ شود. سیاست استانداردهای تشویقی تاکنون ناموفق بوده و نتوانسته است موجب ارتقای کیفیت شود. بنابراین در شرایط کنونی انتظار هست که در تدوین، اجرا و کنترل استانداردها بازنگری شود تا شاهد رشد کیفیت در محصولات ایرانی باشیم. متاسفانه در ایران فرهنگ رعایت استاندارد و قوانین بدون اجبار وجود ندارد. روشهای داوطلبانه در فرهنگ ایران کمتر جا افتاده و برای آنکه ارتقای محصولات و کیفیت را مشاهده کنیم همچنان باید اجبار را در رعایت کیفیت مدنظر قرار دهیم. بهطور مثال رعایت نکردن استاندارد در خودرو با جان افراد بازی میکند و باید استانداردهای اجباری برای آن وضع و مجازاتهای سنگین نیز برای متخلفان درنظر گرفته شود. واردات کالای باکیفیت میتواند خودبهخود تولیدکننده داخلی را نیز به رعایت کیفیت مجاب کند، در شرایطی که کالای باکیفیت وجود ندارد واردات میتواند تولیدکنندگان داخلی را برای رقابت مجبور به رعایت کیفیت کند. در تمام دنیا اقتصاد آزاد ضامن ارتقای کیفیت بوده بنابراین رقابت آزاد در کالا همه افراد را به ارتقای کیفیت سوق میدهد.
