محمد حسن محمدی / کارشناس حوزه استارتآپ
شکلگیری بازارهای مختلف استارتآپی باعث شده تا در برخی از حوزهها شاهد تغییر سبک زندگی مردم جامعه باشیم. در کنار این پدیده ما شاهد آن هستیم که رشد فناوری در کشورهای درحال توسعه مانند ایران بسیار سریع اتفاق افتاد و این امر میتواند به همراه خود فرصتها و تهدیدهایی را به صورت همزمان ایجاد کند. در بحث فرصتهایی که با رشد فناوری پدید آمده، میتوان گفت استارتآپهای حوزه فناوری اطلاعات از این موقعیت در جهت رشد سریع خود استفاده کردند تا خدمت خود را به جامعه آماری وسیعی ارائه دهند. در این میان جذاب بودن، راحتی، در دسترس بودن و... را میتوان از جمله دلایل اصلی رشد کسب و کارهای نسل جدید دانست.
به طور قطع زمانی که استارتآپی منحصر به فرد شکل گیرد یا حتی نمونه کپی شده خارج از کشور باشد، به دلیل جدید بودن در یک جامعه آماری مورد توجه همه افراد قرار خواهد گرفت. بر همین اساس هم نمونههای مشابه آن در مدت کوتاهی فعال میشوند و به دنبال آن همزمان شاهد ایجاد بازاری تازه و فرهنگسازی استفاده از آن خواهیم بود. همین امر در نهایت منجر به تغییر سبک زندگی میشود.
سرویسهای درخواست خودرو نمونه مشابهی از این بازار تازه است که بر اساس یک پیشنهاد در ایران پیادهسازی شد و در طول دو سال گذشته سر و صداهای بسیاری در جامعه ایرانی به پا کرد. افزایش مسافر و کاهش راننده یا برعکس میتواند روی سرویسدهی این نوع کسب و کارها تاثیر منفی بگذارد و به همین دلیل هم در نهایت باید خطوط جذب مسافر و راننده به طور موازی و نزدیک به مساوی حرکت کند تا اختلال کمتری در سرویس ایجاد شود.
علاوه بر این امنیت، یکی از بارزترین ویژگیهایی بود که این سرویسها تاکنون به واسطه آن توانستهاند به حیات خود ادامه دهند، اما در روزهای گذشته شاهد آن بودیم که این ویژگی با یک اشتباه کوچک زیر ذرهبین رفت. باید توجه داشت که نوع جذب راننده در سرویسهای تاکسییاب آنلاین که در سطح شهر و با شعار افزایش تعداد راننده انجام شد، میتواند امنیت این سرویسها را تا حدودی کاهش دهد. البته تاکنون این طرز تفکر در میان جامعه مشتریان وجود داشت که مراحل سختی بعد از ثبت نام در سطح شهر وجود دارد، اما بعد از اتفاق ناپسندی که در یکی از این سرویسها رخ داد، متوجه آن شدیم که شرایط جذب راننده به علت افزایش تعداد مشتریان و نیاز به پاسخگویی از فیلتر دقیقی برخوردار نیست، به طوری که یک راننده توانسته بود با مشخصات شخص دیگری در این سرویس ثبتنام و فعالیت کند.
بر همین اساس هم انتظار میرود که به ویژگی مهم و اثرگذار «امنیت» در این نوع سرویسها اهمیت بیشتری داده شود. صاحبان کسب و کارهای نوینی مانند تاکسییابهای اینترنتی باید با دقت نظر بیشتری به رقابت در این بازار نوپا بپردازند تا سنگاندازیهایی که پیش از این هم به بهانههای متعدد شاهد آن بودیم، چند برابر نشود.