حبیبالله انصاری / دبیر کل انجمن صنایع لوازم خانگی ایران
قیمت مواد اولیه، دستمزد کارگران و برخی هزینههای جانبی در مسیر تولید یک کالا، تعیینکننده نرخ تمامشده کالا و در نهایت نرخ فروشی است که روی کالا درج میشود. به عبارت دیگر این مولفهها تعیینکننده نرخ تمامشده یک کالا هستند. پس اگر هزینه یکی از این مولفهها، بالا برود به تبع تاثیر خود را بر نرخ تمامشده کالای تولیدی خواهد گذاشت. در حد فاصل تیر تا مرداد امسال نرخ آهن در بازارهای داخلی و خارجی بالا رفت؛ همین افزایش نرخ تاثیر مستقیم بر بازار برخی لوازم خانگی گذاشت چراکه آهن از جمله مواد اولیه مهم در تولید لوازم خانگی است که البته حجم استفادهشده از این ماده اولیه در کالاهای تولیدی متفاوت است و به تناسب میزان استفاده از این ماده اولیه است که نرخ تمامشده کالا بالا رفته یا ثابت میماند. اینجا این پرسش مطرح است که آیا تولیدکنندگان ایرانی میتوانند با گران شدن مواد اولیه تولید برچسب نرخ بالاتر را روی کالاهای خود بچسبانند؟ و برای حفظ بازار چه باید کرد؟ بدون تردید پاسخ پرسش نخست منفی است چراکه تولیدکنندگان برای حفظ بازار خود باید به قدرت خرید مصرفکنندگان توجه کنند زیرا در غیراین صورت نمیتوانند به فعالیت خود ادامه بدهند. علاوه بر این نباید فراموش کنیم که چندین سال است که رکود بر بازار حاکم شده است و به همین دلیل برخی از تولیدکنندگان بهجای اینکه افزایش ۵ یا ۱۰ درصدی را بر قیمتها اعمال کنند ترجیح میدهند تنها ۲ درصد بر نرخ تولیدات خود اضافه کنند. این نکته را باید به خاطر داشت که کارخانههای تولیدی برای ادامه حیات خود بیش از هر چیز دیگر نیازمند گردش مالی هستند؛ آنها نمیخواهند تولیداتشان را در انبارها دپو کنند بلکه در پی راهحلهایی برای عرضه و فروش تولیدات خود هستند. اما با این وجود نمیتوان انتظار داشت با افزایش نرخ مواد اولیه باز هم شاهد بالا رفتن نرخ خرید تولیدات در داخل کشور نباشیم. در عین حال نمیتوان نرخ ثابتی را برای افزایش قیمتها در نظر گرفت زیرا یک کارخانه با توجه به بازار و کیفیت خاصی که محصولاتش دارد درصدی را برای افزایش نرخ تعیین میکند و کارخانهای دیگر ممکن است به دلایل دیگر و برای حفظ خود در بازار متحمل ضرر شود اما قیمتهای خود را ثابت نگه دارد. در نهایت مسئله مهم حفظ قدرت بازار و مصرفکننده است که در عین توجه به نرخ تمامشده کالا بر نرخ نهایی فروش کالا نیز تاثیرگذار است.
