حاشیه شهرها همواره جزء مواردی است که کمتر مورد توجه دولتها بوده و به همین خاطر توسعه شهری در این مناطق بسیار کمتر دیده میشود به طوری که نه میتوان نام روستا بر آنها گذاشت و نه نام شهر.
به گزارش پایگاه خبری گسترش، روزنامه صمت نوشت: با توجه به اینکه افراد مختلف از جاهای مختلف گرد هم آمدهاند تنوع فرهنگهای مختلف در کنار امکانات بسیار پایین سبب شده است آسیبهای اجتماعی و بزهکاری در این مناطق رشد یبشتری داشته باشد. از مزاحمتهایی که برای رفت و آمد زنان و کودکان در این مناطق ایجاد میشود تا خرید و فروش مواد مخدر به صورت خردهفروشی، طیف وسیعی از بزهکاریها در این مناطق وجود دارد. خانههایی که بدون اصول و استانداردهای روز ساخته شدهاند و فقط نقش یک سرپناه را دارند و از سایر امکانات ضروری از جمله سرویس بهداشتی و... محروم هستد بسیار در این مناطق به چشم میخورند. با گشتی در این مناطق میتوان متوجه شد که محرومیت بسیار بیشتر از روستاها در آنها بیداد میکند. محرومیتزدایی پس از پیروزی انقلاب اسلامی به وسیله دولتهای مختلف تا حدودی اهمیت یافت تا بتوان به امنیت و توسعه در کشور دست یافت. دولت یازدهم نیز با اقدامهای عملی و موثر خود برای رفع مشکلهای محرومان جامعه برنامههای محرومیتزدایی را به گفتمان غالب خود درآورد که در این زمینه موفق بوده است. این روزها توجه به محرومان در سیاست و اقتصاد کشور به کلیدواژهای اساسی تبدیل شده است و هر دولتی باید آن را وظیفه ذاتی خود بداند. البته چگونگی انجام دادن این حمایتها مهم است که برخی اقدامهای پرسروصدا و هزینهزا در دسترس هر دولتی وجود دارد، در صورتی که اگر توجه به همه ابعاد توسعه در دستور کار نباشد نمیتوان در این زمینه موفق بود. دولت یازدهم از روزهای نخست روی کار آمدن تلاش خود را برای زدودن محرومیت از چهره روستاها و حاشیه شهرها قرار داد. این دولت برای محرومیتزدایی به دور از هیاهو و جنجال مسیر درست و پایدار را انتخاب کرد و از اقدامهای هزینهزا پرهیز کرد، چراکه راه توسعه پایدار بدون توجه به توانمندسازی محرومان ممکن نمیشود. البته نباید از نظر دور داشت که مشکلهای جامعه یکشبه به وجود نیامده که بتوان آن را در کوتاهمدت حل کرد بلکه نیاز به برنامهریزی در سایه همدلی همه نهادها دارد که در دولت یازدهم به خوبی اجرا شد و باید در دولت دوازدهم هم پیگیری شود تا در پایان این دولت شاهد رفع فقر و محرومیتزدایی از چهره جامعه باشیم. در این باره نماینده مردم تهران و عضو کمیسیون اجتماعی مجلس شورای اسلامی گفت: در ارتباط با محرومیتزدایی در شهرهای کشور مسئلهای که مهم به شمار میرود پیدا کردن ریشههای محرومیت است. اگر در این زمینه فکر کنیم متوجه میشویم که برنامه توسعه فراگیر نبوده، باید برای محرومیتزدایی دولت برنامههای فراگیر توسعه را اجرا کند چون اجرای این برنامه منجر به اشتغالزایی برای اقشار مختلف مردم در مناطق محروم میشود. سهیلا جلودارزاده در گفتوگو با صمت افزود: برای اجرای برنامههای محرومیتزدایی نیاز به زیرساخت است همچنین در این زمینه برای اینکه مردم کشور بتوانند در امر توسعه مشارکت داشته باشند و درآمد کسب کنند، همکاری و همراهی مسئولان با مردم امری ضروری است. او ادامه داد: درحالحاضر بزرگترین مشکلی که وجود دارد نبود نقشه زیستبوم کشور حتی در ارتباط با همسایگان است، اگر قرار باشد فقرزدایی کنیم باید در مرحله نخست آمایش سرزمین داشته باشیم تا سرمایههای داخلی و خارجی بتوانند در مناطق مختلف متناسب با اکوسیستم مناطق سرمایهگذاری کنند. نماینده مردم تهران و عضو کمیسیون اجتماعی مجلس شورای اسلامی تصریح کرد: هماکنون مرحله نخست باید تهیه نقشه زیستبوم کشور و مرحله دوم تهیه برنامه آمایش سرزمین باشد، امروزه در دنیا به این نتیجه رسیدهاند که اگر بخواهیم برای مردم شرایط بهتری ایجاد شود باید اکوسیستم تولید به حرکت بیفتد، البته این موضوع باید به بازارهای مصرف وصل شود، امروزه تنها یافتن بازارهای مصرف مهم نیست بلکه کاهش هزینههای تولید در دنیای پررقابت کنونی یکی دیگر از مسائل مهم کشور است. جلودارزاده تاکید کرد: اگر قرار باشد که هزینههای تولید کاهش پیدا کند باید بخشهای مختلف تولیدی با هم همکاری داشته باشند و هیج دورریزی در چرخه تولید دیده نشود بنابراین در نخستین اقدام دولت باید این برنامه را اجرا کند، غیر از این بقیه برنامهها تزریق مسکن است. او تاکید کرد: باید از لحاظ گردشگری ظرفیتهای یک روستا را مورد بررسی قرار دهند و همچنین در رابطه با تولیدات کشاورزی، معدن و مسائل دیگر یک همکاری شکل بگیرد تا همه افراد کار و تولید کنند و گردشگران هم خرید داشته باشند و مازاد این محصولات صادر شود، متاسفانه روستاها در این زمینه مورد سنجش قرار نگرفتهاند. نماینده مردم تهران و عضو کمیسیون اجتماعی مجلس شورای اسلامی اظهار کرد: علت بسیاری از ناکامیهای صنایع اعم از خصولتی، دولتی و خصوصی این است که در جهت کاهش هزینهها حرکت نکردهاند در صورتی که این مشکل را میتوان با مدیریت خوب منابع و امکانات برطرف و بهرهبرداری مطلوب کرد. شناسایی سالانه ۲۷۰ محله فرسوده نماینده مردم یزد و عضو کمیسیون عمران مجلس شورای اسلامی گفت: در برنامه ششم توسعه به دو موضوع بسیار مهم توجه شده که یکی از آنها محرومیتزدایی از حاشیهنشینی یا سکونتگاههای غیررسمی است. ابوالفضل موسوی در گفتوگو با صمت با اشاره به اینکه دولت در این زمینه ستادی به نام بازآفرینی شهری تشکیل داده است، افزود: یکی دیگر از موضوعاتی که در برنامه ششم به آن توجه بسیاری شده بافتهای فرسوده است که برنامههای این سکونتگاههای غیررسمی و بافتهای فرسوده شهری کنار همدیگر، مشابه هم اجرا میشود اما ماهیتهای مختلف دارند. او ادامه داد: در برنامه ششم در زمینه بافتهای فرسوده قرار شده که سالانه دولت ۲۷۰ محله را در سراسر کشور شناسایی کند، برای این موضوع آییننامهای تصویب شده است. نماینده مردم یزد و عضو کمیسیون عمران مجلس شورای اسلامی تصریح کرد: پیرامون سکونتگاههای غیررسمی به لحاظ تجهیزات زیربنایی تمهیداتی دیده شد. به جز برنامههای دولت چندین برنامه وجود دارد که دولت موظف است زیربناها را به این مناطق برساند و مردم بتوانند با مشوقهایی نسبت به بازسازی مناطق و سکونتگاههای خود اقدام کنند. موسوی تاکید کرد: رکن اصلی در مناطق فرسوده و محروم مردم هستند و مردم هم باید اطلاع داشته باشند که با آموزش و فرهنگسازی احیای این مناطق را جزء برنامه و به نفع خود اجرا کنند. در این زمینه دولت باید به مردم تسهیلات ارائه کند. از نگاه کارشناسان، محرومیتزدایی از اصلیترین سیاستهای اقتصادی دولتها به شمار میرود که با مشارکت تمامی سرمایههای انسانی کشور در جریان تولید، گسترش طرحهای عمرانی در مناطق محروم و پشتیبانی از صنایع خرد قابل مهار شدن است اما به باور کارشناسان اگر این امر به یک مقوله تبلیغاتی تبدیل شود نه تنها فقر و محرومیت رفع نخواهد شد بلکه گسترش نیز پیدا میکند. برای محرومیتزدایی باید توجه ویژهای به برنامهها داشت. آنچه مسلم است اینکه آموزش و فرهنگ نقش مهمی در محرومیتزدایی دارند که دولت تدبیر و امید در این زمینه توجه ویژهای به آن داشته است و توانست دانشگاهها و نهادهای آموزشی را به صنعت پیوند دهد.
