استارت‌آپ‌های چینی دیگر کپی نیستند

نخستین موج از استارت‌آپ‌های اینترنتی در چین به طور کامل منطبق با مدل‌های کسب‌وکاری غربی یا به عبارت ساده‌تر یک کپی ساده از روی مدل‌های غربی بودند که تنها چند گزینه اضافی به آنها افزوده شده بود تا از ظرفیت بسیار بالای بزرگترین بازار مصرف‌کنندگان آنلاین در جهان استفاده کنند.

به گزارش پایگاه خبری گسترش، روزنامه صمت نوشت: وبگاه جست‌وجوگر «بایدو» (Baidu)، هولدینگ سرمایه‌گذاری «تنسنت»(Tencent) و شرکت تجارت الکترونیک «علی بابا»(Alibaba) به شرکت‌های بزرگی تبدیل شده‌اند که بازار بزرگ چین را برای جست‌وجوی اینترنتی، شبکه‌سازی اجتماعی و تجارت الکترونیک در سیطره خود دارند. اما موج نوی شرکت‌های فناوری چینی که به‌سرعت درحال رشد هستند مسیری متفاوت را در پیش گرفته‌اند. این شرکت‌ها به جای اینکه مدل‌های کسب‌وکاری غربی را پیاده کنند، به سراغ مدل‌های جدید رفته و شرکت‌هایی را پایه‌گذاری کرده‌اند که دیگر نمی‌توان در غرب مشابه آنها را پیدا کرد. مقامات چینی از اساس تحمل غافلگیرکننده‌ای در برابر نوآوری در مدل‌های کسب‌وکاری از خود نشان می‌دهند. این آستانه تحمل بالا به شرکت‌های تازه‌کار اجازه می‌دهد فراتر از دوره زمانی و بازده پیش‌بینی‌شده در قانون رشد کنند؛ شرایطی که در سایر کشورها پیش نمی‌آید. برای نمونه صنعت پررونق اجاره دوچرخه در چین را درنظر بگیرید؛ تنها در چند سال گذشته شرکت‌های چینی اجاره دوچرخه مانند «موبایک» (Mobike) و «اوفو» (ofo) کار خود را گسترش داده و امروز میلیون‌ها دوچرخه را در سطح شهرهای چین اجازه می‌دهند. آنها با این کار یک صنعت تازه با میلیاردها دلار ارزش به‌وجود آورده‌اند. اجاره دادن دوچرخه ایده‌ای نو نیست، در نیویورک هم سامانه‌ای به‌نام «سیتی بایک» (Citi Bike) وجود دارد که در سال ۲۰۱۳ میلادی (۹۲-۹۱) کار خود را آغاز کرد. در بسیاری از شهرهای دیگر امریکا و اروپا این کار انجام می‌شود. فرق استارت‌آپ چینی‌ها با همتایان امریکایی و اروپایی‌شان این است که آنها در کار خود مسیر تازه‌ای را درپیش گرفته‌اند. اجاره دوچرخه در چین با استفاده از اپلیکیشن‌هایی انجام می‌شود که روی گوشی‌های همراه مجهز به جی‌پی‌اس نصب شده‌اند. درواقع کسی که تلفن همراهش قابلیت جی‌پی‌اس دارد، نزدیکترین دوچرخه مجهز به این قابلیت را پیدا می‌کند و به این ترتیب فرد می‌تواند سوار دوچرخه در هر جای شهر شود. این دوچرخه هرجا که راننده‌اش اراده کند می‌تواند پارک شود زیرا جی‌پی‌اس دارد و به‌راحتی قابل ردیابی است. این یعنی دوچرخه‌سوارهای چینی ملزم نیستند دوچرخه کرایه‌ای خود را به کیوسکی که از آن تحویل گرفته‌اند، برگردانند. دوچرخه‌سوارهای چینی پس از یافتن نزدیک‌ترین دوچرخه سوار آن شده تا مقصد رکاب می‌زنند و بعد هرجا دل‌شان خواست دوچرخه را پارک می‌کنند. این یعنی هم کسی که از دوچرخه استفاده کرده به راحتی می‌تواند آن را رها کند و هم کسی که بعد از او می‌خواهد سوار دوچرخه شود به سادگی می‌تواند دوچرخه موردنظرش را بیابد. این مدل کسب‌وکاری موفقیت قابل توجهی کسب کرده است. اوفو که بیش از ۶ میلیون دوچرخه در ۱۰۰ شهر چین دارد، به‌تازگی ۷۰ میلیون دلار به سود خود افزوده است. موبایک که تنها ۱۵ ماه از عمرش می‌گذرد، صاحب ناوگانی است که قابلیت اجاره دادن ۵میلیون دوچرخه را دارد و روزانه صد هزار دستگاه نیز به این تعداد اضافه می‌کند. مشتریان موبایک روزانه ۲۵میلیون سفر دوچرخه‌ای دارند که این میزان رو به افزایش است. در میانه ژوئن (خرداد ۹۶) شرکت موبایک اعلام کرد که با افزایش ۶۰۰ میلیون دلاری سرمایه خود آن را به ۹۰۰ میلیون دلار رسانده است. بخشی از این سرمایه صرف توسعه بین‌المللی این کسب و کار خواهد شد. ۳۰ ژوئن امسال (۵ تیر) موبایک فعالیت خود در شهر منچستر انگلیس را آغاز کرد که این نخستین حضور استارت‌آپ چینی در خارج از این کشور است. ایده‌های نو در چین باعث شده کارآفرینان متوجه شوند مشتری‌های چینی مشتاق تجربه محصولات و خدمات فناوری تازه هستند. این به‌ویژه در سرگرمی‌ها به کار می‌آید. گزینه‌های چینی برای تفریح و سرگرمی به‌طورکامل در انحصار دولت است و در مناطق روستایی نیز بسیاری از این تفریحات وجود ندارد. این باعث شده مردم این کشور تشنه گونه‌های تازه سرگرمی‌های دیجیتال باشند. هیچ نمونه‌ای در این زمینه بهتر از پخش فیلم از شبکه‌های اینترنتی نیست. این کسب و کار در غرب هم وجود دارد اما روش چینی‌ها برای کارآفرینی از این مسیر مانند دوچرخه‌ها با نمونه‌های اروپایی و امریکایی متفاوت است. در پلتفرم‌های پخش فیلم و سریال مانند «ییژیبو» (Yizhibo) و «هوآجیائو لایو»(HuajiaoLive) سلبریتی‌ها و شبه‌سلبریتی‌ها به صورت زنده با مخاطبان‌شان صحبت می‌کنند، برای‌شان می‌خوانند یا حتی در قبال دریافت مقدار مشخصی پول از کاربران با استفاده از روش‌های تامین اعتبار مجازی غذا می‌خورند. چین حالا بیش از ۱۵۰ پلتفرم پخش زنده دارد که می‌توانند در مجموع ۵۰ میلیون مشتری را زیرپوشش قرار دهند. براساس اعلام «آی ریسرچ»(iResarch) سود حاصل از این کسب‌وکارها سال گذشته میلادی رکورد ۳ میلیارد دلاری را شکست و این روند رو به رشد و پررونق تازه شروع شده است. نقش‌آفرینان بخش تجارت الکترونیک در چین از جمله علی بابا و «جی‌دی دات‌کام» (JDcom) به پلتفرم‌های پخش زنده پیوسته‌اند و به این ترتیب کاربران می‌توانند برنامه‌های زنده درباره محصولات این شرکت‌ها را تماشا کنند و با سلبریتی‌ها نیز در ارتباط باشند. در این پلتفرم‌ها حتی ویدئوهای آموزشی هم وجود دارد که چینی‌ها می‌توانند با استفاده از آنها آنچه دوست دارند را یاد بگیرند. حرکت سریع چین در مسیر نوآوری و میل و ولع ناتمام چینی‌ها برای تجربه‌های جدید، این کشور را به بزرگترین رقیب سرسخت سیلیکون‌ولی در زمینه ایده‌های تازه تبدیل کرده است. در چین که اکوسیستم استارت‌آپ‌ها و سرمایه‌گذاری برای آنها به‌سرعت در حال رشد است، روندها، رکوردها و حتی شکست‌ها هفته به هفته اتفاق می‌افتد و دیگر کار به ماه و سال نمی‌کشد. به هرحال چین با سرعت زیادی در حال فاصله گرفتن از کپی‌کاری و خلق هویتی مستقل در جهان امروز برای خود است. این اقتصاد بزرگ دنیا اکنون ظرفیت‌هایی دارد که با بلندپروازی و آستانه تحمل مقامات این کشور امکان بروز و ظهور پیدا کرده و بعید نیست روزی دنیا را نیز فتح کند. منبع: businessinsider