سیدمهدی حسینی / کارشناس ارشد هتلداری
امروز در زمینه هتلداری طرحها و ایدههای نوینی مطرح شده و ضروری است هتلداری ایران نیز همگام با دنیا بروزرسانی شود. به عنوان نمونه ارائه طرحهای مدیریت سبز در عرصه هتلداری که با عنوان «هتل سبز» مطرح میشود ناشی از نیاز دنیای امروز به کاهش آلودگیهای زیستمحیطی و مصرف بهینه انرژی است یا تجهیز فضا و اتاق هتلها به امکانات مورد نیاز جانبازان در کشوری مانند ایران با توجه تعداد قابل توجه نیازمندان به این نوع خدمات، طبیعی و منطقی است.
گردشگری حلال نیز به عنوان یک کل شامل اجزای مختلفی میشود که یکی از آنها هتلداری حلال است که در ایران با محوریت موضوع اعطای نشان حلال برای هتلها معرفی شده است.
مرتضی رحمانی موحد، معاون پیشین گردشگری سازمان میراثفرهنگی، صنایعدستی و گردشگری در گفتوگو با اصحاب رسانه تمامی هتلداران را ملزم به دریافت نشان حلال از موسسههای مورد تایید این سازمان کرده؛ از سوی دیگر چندی پیش و با اعلام گسترده رسانهها کلنگ احداث نخستین هتل حلال کشور در شهر اصفهان به زمین زده شد. تمامی این موارد در حالی مطرح میشود که تاکنون هیچ معیار مشخصی نه از سوی نهادهای متولی و نه ازسوی موسسههای موردنظر برای ارائه گواهی حلال به هتلها معرفی نشده است.
موافقان و مخالفان اجرای این طرح در هتلها هر کدام نظرهای ویژه خود را دارند. منتقدان معتقدند هتل حلال در کشوری مانند ایران امری بدیهی است که سالهاست در حال اجراست و هیچ ضرورتی برای دریافت این نشان برای هتلهای ایرانی وجود ندارد. از سوی دیگر موافقان عقیده دارند هتل حلال یک حرکت جهانی است و باید با اجرای این حرکت در کشور به جذب گردشگران مسلمان و در نتیجه رونق اقتصادی افزود.
برای تحلیل این موضوع همانطور که در ابتدای این مطلب نیز عنوان شد، ابتدا باید نیازسنجی دقیقی از سوی نهاد متولی که در اینجا سازمان میراث فرهنگی، صنایعدستی و معاونت گردشگری است، انجام شود. آیا هتلهای ایرانی با توجه به شرایط حاکم و اجرای کامل و بدون نقص اصول اسلامی و موازین شرعی نیازی به کسب گواهینامه حلال دارند؟ آیا بهرهمند نبودن از مزیتهای گردشگری حلال در ایران فقط به دلیل این نشان در هتلهاست؟
در کنار تمامی این موارد باید به این نکته نیز توجه کرد که اجرای طرحهای مختلف بدون امکانسنجیهای مورد نیاز میتواند کل حوزه گردشگری کشور را تحتتاثیر قرار دهد. برای مثال با اعطای نشان حلال به هتلها این تصور در ذهن گردشگران به وجود خواهد آمد که آیا هتلهای ایرانی تا امروز خدمات غیرحلال ارائه دادهاند.
موضوع دیگر نوع فعالیت شرکتهای ارائهدهنده گواهی حلال به تاسیسات گردشگری است. هماکنون و براساس اعلام وبسایت این شرکتها که به راحتی قابلجستوجو و مشاهده است، برخی هتلها در شهرهای مختلف کشور نشان هتل حلال را دریافت کردهاند که بر اساس بررسیهای شخصی بهعمل آمده از این شرکتها، متوجه شدم معیار و ملاک مشخصی برای اعطای این نشان وجود ندارد و هتلداران فقط میتوانند با تکمیل یک فرم عضویت و پرداخت هزینههای سالانه، این گواهی را دریافت کنند.
با توجه به آنچه گفته شد میتوان اینگونه نتیجه گرفت که رونق و توسعه گردشگری و هتلداری حلال در ایران بیش از اینکه نیازمند دریافت نشان و گواهی حلال ازسوی هتلداران باشد در گرو اطلاعرسانی مناسب است. کشور ایران با برخورداری از انواع محصولات و خدمات حلال که میتواند به گردشگران و مهمانان ارائه کند، از ظرفیت بینظیری در قیاس با کشورهایی مانند ترکیه و مالزی برخوردار است؛ در حالی که جهان اسلام اطلاعات جامع و آگاهی کافی از این موارد ندارد. در پایان باید گفت ایران تنها کشوری در دنیاست که تمامی محصولات و مواد اولیه صنعت گردشگری آن حلال است. گردشگری حلال در ایران ظرفیتی بالقوه است که با استانداردسازی خدمات در کنار اطلاعرسانی و تبلیغات مناسب، بالفعل خواهد شد.
