علیرضا هاشمی / فعال حوزه طبیعتگردی
باتوجه به اینکه ایران در مقایسه با کشورهای همسایه مزیتهای طبیعی زیادی دارد، بسیاری از اروپاییها به جاذبههای طبیعی ایران بسیار علاقهمند هستند.
ایران دارای اقلیمهای متفاوت و جذابیتهای بسیاری است. میتوان ۴فصل را در هر فصلی از سال در ایران تجربه کرد. همچنین تنوع زیستی، جاذبههای معماری سنتی که با اروپا بسیار متفاوت است و امن بودن ایران نسبت به کشورهای همسایه از جمله مزیتهای ایران در منطقه به عنوان یک مقصد جذاب گردشگری است.
اقلیمهایی مانند جنگلهای هیرکانی، کوههای زاگرس و البرز و کویر از جمله جذابیتهایی است که گردشگران اروپایی به دنبال آن هستند. کشورهای همسایه یا مساحت کمی داشته و برای گردشگری چندان فضای مناسبی ندارند یا جاذبههای آنها از تنوع کمتری برخوردار است.
ایران از نظر فرهنگی، معماری و تنوع زیستی برای اروپاییان بسیار جذاب است، اما دلیل اینکه کشورهای همسایه با وجود ناامنی و دارا بودن نیمی از جاذبههای گردشگری ایران از گردشگری پیشرفتهتری برخوردار بوده و گردشگران بیشتری را به خود جذب کردهاند، کیفیت خدماترسانی و ضعف در زیرساختهای گردشگری است. در ایران در دوران اوج سفر شهرهای گردشگری، با مشکل کمبود جا برای اسکان مسافران روبهرو هستند. ممکن است خدماتی که در ایران ارائه میدهیم برای ایرانیها مطلوب باشد، اما برای گردشگران خارجی مناسب نیست. از سوی دیگر گردشگران خارجی نیاز به آرامش دارند و ایران هم کشوری امن است اما ما نمیدانیم چگونه فضای آرامی برای گردشگران خارجی فراهم کنیم. به دلیل وجود برخی خط قرمزها و محدودیتها در ایران، گردشگری تفریحی هنوز چندان فعال نیست و همواره قشر عظیمی از گردشگران را از دست میدهیم.
تورهای طبیعتگردی اگرچه به منظور ایجاد نشاط و شادی برگزار میشوند، اما ما در این تورها یا بیش از اندازه خدماترسانی کرده یا نمیدانیم چگونه برای گردشگران خارجی رفاه ایجاد کنیم. همچنین طبیعتگردان به مناطق بکر طبیعی بسیار علاقه دارند اما به محض اینکه منطقهای به عنوان منطقه بکر طبیعی معرفی میشود به سرعت در آن ساختوساز و سیمکشی میشود.
درحالی که در کشورهای پیشرفته، مدیریت ویژهای را برای مناطق بکر طبیعی در نظر میگیرند، ما به مدیریت طبیعتگردی و حفظ منابع طبیعی آشنایی چندانی نداریم. طبیعتگردی باید به طور پایدار توسعه یابد تا به محیطزیست صدمهای وارد نشود، اما به دلیل رعایت نکردن این مسئله، طبیعتگردی موجب آسیبهای بسیاری به طبیعت کشور شده است.