سارا اکبری / کارشناس اقتصادی
شرایط امروز، ایجاب میکند که محصولات، علاوهبر فروشگاههای فیزیکی، در کانالهای دیجیتالی مختلف و متنوعی به فروش برسند.علاوه بر این، اطلاعات راجع به این محصولات نیز باید جزئیتر و دقیقتر باشد تا الزامات نهادهای قانونگذار و انتظارات روزافزون مشتریان را پاسخ دهد.چارچوب GS۱ Source برای همین هدف و بهمنظور ایجاد بستری برای انتشار و بازنشر اطلاعات محصولات ایجاد شده است تا شرکای تجاری، با دسترسی به آن بتوانند اطلاعات مد نظر خود را در کانالهای دیجیتالی ارتباط با مشتریان استفاده کنند. سیستم GS۱ به عنوان سیستم یکپارچهسازی استانداردهای جهانی، اطلاعات مورد نیاز برای مدیریت زنجیره تامین کالا را فراهم میکند و این امر باعث پذیرش این سازمان در سطح جهان شده به گونهای که بسیاری از سیستمهای زنجیره تامین جهانی از این استانداردها استفاده میکنند. برخی از مهمترین ویژگیهای این سازمان این است که GS۱ یک سازمان جهانی است که در زمینه استقرار استانداردها و راهکارهای شناسایی کالا از سال ۱۹۷۳میلادی تاکنون تجربه عملیاتی دارد. همچنین سازمان GS۱ محدوده وسیعی از محصولات، خدمات و راهکارهای کاربردی را ارائه میدهد که به طور قابل توجهی باعث بهبود قابلیتهای زنجیره تامین و تقاضای کالا میشود. این سازمان در زمینههای مختلف حرفهای و صنعتی مانند خردهفروشی و کالاهای FMCG، بهداشت و درمان، حملونقل و لجستیک و... خدمات ارائه میدهد و درحالحاضر ۱۱۱ کشور به عنوان مرکز شمارهگذاری (Member Organization) نماینده رسمی سازمان GS۱ هستند و در سطح جهان بیش از یک میلیون شرکت از خدمات و راهکارهای GS۱ استفاده میکنند. گفتنی است که اطلاعات شرکتهای عضو GS۱ ایران از طریق این سایت و همچنین سایت GEPIR سازمان GS۱ بینالملل اطلاعرسانی میشود. با این مقدمه فعالیتهای سازمان GS۱ در ایران را بررسی میکنیم. رئیس مرکز توسعه تجارت الکترونیکی وزارت صنعت، معدن و تجارت میگوید: در راستای اجرای وظایف محولشده در حوزه مواد ۵ و ۶ و ۱۳ قانون مبارزه با قاچاق کالا و ارز اقدام به طراحی و راهاندازی ۴ سامانه جامع تجارت، سامانه جامع انبارها، سامانه شناسه کالا و سامانه شناسه رهگیری شده است. به گفته رمضانعلی صادقزاده، کاربران با استفاده از اطلاعات مندرج در راهنمای سامانه شناسه کالا میتوانند طی فرآیند مشخصی ثبت نام کنند و برای استفاده از این سامانه ثبتنام کاربر باید ابتدا اطلاعات مربوط به احراز صلاحیت (دارا بودن کارت بازرگانی، شناسه صنفی و شماره ملی شرکت) را ثبت کند. وی تصریح میکند: کاربر بعد از ورود به سامانه باید مشخص کند که آیا کالای وارداتی از مبدا GTIN دارد و یا اینکه خودش GTIN دریافت کرده است. وی در ادامه با تشریح این مطلب گفت: گزینه دوم این است که کالای وارداتی GTIN ندارد و باید از مرکز ملی شمارهگذاری کالا و خدمات ایران (GS۱Iran) ایرانکد دریافت کند و یا از شناسه داخلی سامانه استفاده کند و سپس مسئله این است که کالا چه GTIN داشته باشد، چه از شناسه داخلی استفاده کند باید شناسنامه داشته باشد. یادآوری میشود که چارچوب GS۱ Source با گروههای مختلفی از ذینفعان در تمامی زنجیرههای ارزش سروکار دارد. بهعنوان مثال، شرکتها میتوانند برای به اشتراکگذاری اطلاعات محصولات بر بستر اینترنت، از GS۱ Source استفاده کنند. همچنین توسعهدهندگان اپلیکیشن میتوانند دادههایی را که در این بستر به اشتراک گذاشته شده است، در اپلیکیشنهای تحت وب و تلفن همراه خود گردآوری کنند. صاحبان نشان تجاری یا شرکتهایی که محصولاتی تولید میکنند نیز بهنوبه خود از این سیستم بهرهمند میشوند. درحالحاضر ۶ شرکت بزرگ بینالمللی، بهعنوان گردآورندگان دادههای تایید شده توسط GS۱ در حال ارائه خدمات GS۱ Source به متقاضیان هستند و شرکتهای گردآورنده دادههای محلی، باید از طریق این ۶ شرکت، به سایر همکاران و شرکای تجاری خود در سراسر دنیا متصل شوند. سازمان جهانی GS۱ یک سازمان بینالمللی پیشگام در زمینه طراحی، توسعه و اجرای استانداردهای شناسایی کالا، ضبط خودکار دادهها و تبادل الکترونیکی آنها است. این سازمان گستره وسیعی از خدمات و راهکارهای اجرایی را برای بهبود کارآیی و شفافسازی زنجیرههای تامین و تقاضا در سطح جهانی و بخشهای مختلف صنعتی و تجاری ارائه میدهد.