سه روز پس از آنکه سخنگوی دولت رسما اعلام کرد افزایش مبلغ کالابرگ در دست بررسی است، اظهارات یک نماینده مجلس دوباره این موضوع را به سرخط خبرها برگرداند.
مهرداد بائوج لاهوتی، عضو کمیسیون برنامه، بودجه و محاسبات مجلس در گفتگویی از نهایی شدن رقم جدید کالابرگ خبر داده و گفته با توجه به شرایط تورمی و فشارهای اقتصادی ناشی از شرایط خاص کشور، دولت به زودی لایحه اصلاح بودجه را برای افزایش مبلغ کالابرگ به بیش از یک میلیون تومان ارائه خواهد کرد. البته این نماینده مجلس تاکید کرده بحث بر سر تعیین منبع مالی جدید به منظور افزایش رقم کالابرگ در حال انجام است. چند روز قبل فاطمه مهاجرانی، سخنگوی دولت نیز گفته بود افزایش احتمالی کالابرگ به منظور حفظ قدرت خرید مردم مورد بررسی قرار میگیرد اما سوال اصلی اینجاست که آیا تغییرات مورد نظر قبل از واریز کالابرگ خرداد نهایی میشود یا خانوارها باید چشمانتظار وعدههای بعدی بمانند؟
حرف و حدیثها درباره احتمال افزایش یارانه غیرنقدی، خیلیها را گوش به زنگ نگه داشته تا ببینند واریزی این ماه چقدر تغییر میکند اما اگر واقعبینانه به فرآیندهای اداری و ساختار بودجه نگاه کنیم، به نظر میرسد شانس تغییر مبلغ جدید کالابرگ خرداد بسیار ضعیف و در حد صفر است. چرا؟ چون هرگونه تغییر در ارقام پرداختی دولت به طی کردن مراحل قانونی پیچیده نیاز دارد.
لایحه اصلاح بودجه ابتدا باید از سوی دولت تدوین شود. سپس به مجلس برود، در کمیسیونهای تخصصی چکشکاری شود و در نهایت در صحن علنی به تصویب برسد.
پروسه زمانبر باعث میشود شانس افزایش مبلغ کالابرگ خرداد ۱۴۰۵ کاهش پیدا کند. بنابراین با وجود تمام مصاحبهها و وعدههای داغ، سرپرستان خانوار باید بدانند تمام شواهد و قرائن نشان میدهند پرداختی خرداد نیز دقیقا مطابق ماههای گذشته انجام میشود.
طرح کالابرگ الکترونیکی با هدف حمایت از سفره دهکهای کمدرآمد و جبران موج تورمی ناشی از حذف ارز ترجیحی اجرا شد. قرار بود این طرح یک چتر حمایتی مطمئن برای اقشار آسیبپذیر باشد تا دستکم ۱۱ قلم کالای اساسی از سبد غذایی آنها حذف نشود اما تورم، خیلی زود اثر حمایتی را کمرنگ کرد.
افزایش مداوم قیمت کالاهای اساسی در ماههای گذشته، باعث شده مبلغ فعلی کالابرگ به شدت از واقعیتهای بازار عقب بماند. کارشناسان اقتصادی و فعالان کارگری میگویند ارزش اعتبار واریزی روز به روز کمتر میشود.
خانوارهای حقوقبگیر، کارگران و بازنشستگان اکنون فشار اقتصادی مضاعفی را تحمل میکنند. وقتی قیمت مرغ، گوشت، روغن و لبنیات در بازار آزاد مسیر صعودی را طی میکند، ثابت ماندن یارانه حمایتی به معنای کوچکشدن سفره مردم است. بسیاری از ناظران به همین دلیل معتقدند اگر دولت ارزش این اعتبار را متناسب با تورم افزایش ندهد، طرح کارکرد حمایتی خود را به طور کامل از دست خواهد داد.
اعتبار ماهانه کالابرگ در حال حاضر برای هر نفر یک میلیون تومان است. رقمی که به عقیده کارشناسان دیگر با دخل و خرج مردم همخوانی ندارد. حالا که هم دولت و هم مجلس ضرورت تغییر مبلغ را پذیرفتهاند، سناریوهای مختلفی روی میز قرار دارد.
اولین احتمال، گزینهای محافظهکارانه است که برخی گزارشها به آن اشاره دارند. در این حالت رقم یارانه کمی بهبود پیدا خواهد کرد اما باز هم در برابر تورم کم میآورد.
گمانهزنیهایی نیز درباره رشد بیشتر مطرح است تا قدرت خرید از دست رفته تا حدودی بازسازی شود.
این گزینه جذاب را مدام در اظهارات نمایندگان مجلس میشنویم. رقمی که حداقل در ظاهر میتواند به نفع معیشت خانوارها باشد.
مهرداد بائوج لاهوتی با اشاره به پیشبینی ۱۰۰۰ همتی برای کالابرگ در بودجه سال جاری صراحتا گفته است: «با توجه به تورم تحمیل شده به جامعه، ادامه روند فعلی با مبلغ یک میلیون تومان پاسخگوی نیاز مردم نیست. در جلساتی که با حضور رئیسجمهور و سازمان برنامه و بودجه برگزار شد، ضرورت بازبینی مبلغ کالابرگ به تایید رسیده است.»
مشکل بزرگ تمام سناریوها، تامین منابع مالی است. دولت قبل از هر تصمیمی باید دنبال درآمدهای پایدار جدید باشد و تا زمانی که منابع مشخص و تصویب نشوند، هر عددی در حد وعده باقی میماند. شواهد نشان میدهد در روزهای آینده، مردم همان رقم همیشگی یک میلیون تومان را دریافت خواهند کرد و پرونده افزایش یارانه کالابرگ به ماههای بعد موکول خواهد شد.
