در سالهای اخیر، بازار ارز دیجیتال با رشدهای انفجاری و سقوطهای ناگهانی توجه بسیاری از سرمایهگذاران را جلب کرده است. از جهش تاریخی Bitcoin گرفته تا رشد سریع Ethereum و ظهور هزاران آلتکوین، این بازار هم فرصتهای بزرگ ایجاد کرده و هم ریسکهای سنگین. یکی از سوالات رایج سرمایهگذاران، بهویژه افراد تازهوارد، این است: آیا ارز دیجیتال ممکن است صفر شود؟
پاسخ کوتاه این است: برخی ارزهای دیجیتال میتوانند تقریباً بیارزش شوند، اما کل بازار ارز دیجیتال به صفر رسیدن بسیار بعید است. در ادامه این موضوع را دقیقتر بررسی میکنیم.
بله، کاملاً ممکن است. در واقع تاریخ بازار کریپتو پر از پروژههایی است که ارزش آنها تقریباً به صفر رسیده است.
نبود کاربرد واقعی
کلاهبرداری یا پروژههای اسکم
مدیریت ضعیف تیم توسعه
رقابت شدید با پروژههای بهتر
مشکلات امنیتی یا هک شدن
نمونه مشهور سقوط شدید، پروژه Terra (LUNA) بود که در سال ۲۰۲۲ طی چند روز بیش از ۹۹٪ ارزش خود را از دست داد. این اتفاق نشان داد حتی پروژههای بزرگ هم میتوانند سقوط سنگین داشته باشند.
بنابراین، اگر سؤال درباره یک کوین خاص و ناشناخته باشد، احتمال صفر شدن آن وجود دارد.
برای صفر شدن کل بازار، باید اتفاقات بسیار بزرگی رخ دهد؛ مانند:
ممنوعیت کامل جهانی
نابودی کامل زیرساخت اینترنت
از بین رفتن اعتماد جهانی به فناوری بلاکچین
شکست کامل فناوری رمزنگاری
اما واقعیت این است که فناوری بلاکچین اکنون در بسیاری از کشورها و شرکتهای بزرگ پذیرفته شده است. شرکتهایی مانند Tesla و حتی برخی بانکهای بینالمللی در حال استفاده یا سرمایهگذاری در این حوزه هستند. همچنین دولتها در حال توسعه ارزهای دیجیتال ملی (CBDC) هستند.
بنابراین صفر شدن کامل بازار بسیار بعید است، اما کاهش شدید ارزش (مثل بازارهای خرسی) کاملاً طبیعی است.
بازار کریپتو به شدت نوسانی است. برخی عوامل مهم در سقوط قیمتها عبارتاند از:

افزایش نرخ بهره
رکود اقتصادی جهانی
بحرانهای مالی
محدودیتهای دولتی
قوانین سختگیرانه مالیاتی
ممنوعیت استخراج
لیکویید شدن گسترده معاملات
فروش نهنگها
اخبار منفی
به عنوان مثال، وقتی بانک مرکزی آمریکا سیاستهای انقباضی اجرا میکند، معمولاً داراییهای پرریسک مثل Bitcoin تحت فشار فروش قرار میگیرند.
بسیاری از افراد کاهش ۸۰ یا ۹۰ درصدی قیمت را با صفر شدن اشتباه میگیرند. در حالی که این دو کاملاً متفاوت هستند.
در تاریخ بیتکوین چندین بار سقوطهای ۷۰٪ تا ۸۵٪ رخ داده، اما هر بار در چرخههای بعدی بازیابی شده است. این نشان میدهد که نوسان شدید لزوماً به معنای نابودی کامل نیست.
در مقابل، بسیاری از آلتکوینهای کوچک پس از سقوط هرگز بازیابی نشدهاند.
| نوع ارز دیجیتال | احتمال صفر شدن | دلیل اصلی | مثال |
|---|---|---|---|
| بیتکوینهای بزرگ بازار | بسیار کم | پذیرش گسترده و امنیت بالا | Bitcoin |
| پروژههای متوسط | متوسط | رقابت و ریسک مدیریتی | برخی آلتکوینها |
| پروژههای کوچک و ناشناخته | زیاد | نبود کاربرد و نقدینگی کم | میمکوینهای ضعیف |
| پروژههای کلاهبرداری | بسیار زیاد | نبود پشتوانه واقعی | طرحهای پانزی کریپتویی |
اگر این نشانهها را دیدید، ریسک بالا است:
تیم پروژه ناشناس است
وایتپیپر ضعیف یا کپی شده
وعده سود تضمینی
نقدینگی بسیار کم
حجم معاملات غیرطبیعی
سرمایهگذاری بدون تحقیق (FOMO) یکی از اصلیترین دلایل از دست دادن سرمایه در این بازار است.
در پاسخ به سؤال «آیا ارز دیجیتال صفر میشود؟» باید گفت:
یک ارز دیجیتال خاص بله، میتواند صفر شود.
کل بازار ارز دیجیتال تقریباً صفر شدنش بسیار بعید است.
بازار کریپتو ذاتاً پرریسک و نوسانی است. سرمایهگذاران باید با آگاهی، مدیریت ریسک و تنوعبخشی وارد شوند. تمرکز روی پروژههای قوی، دارای کاربرد واقعی و تیم شفاف میتواند احتمال ضرر سنگین را کاهش دهد.
اگر قصد سرمایهگذاری دارید، هیچگاه بیش از توان از دست دادن خود وارد این بازار نشوید و همیشه تحقیق شخصی (DYOR) انجام دهید.