در روزهایی که اینترنت کشور بهطور گسترده دچار اختلال شد، برخورد با مزارع غیرمجاز بیتکوین شدت گرفت و شبکه برق ایران نفس راحتی کشید. کارشناسان معتقدند قطع اینترنت، علاوه بر ایجاد اختلال در فعالیت کاربران، به طور غیرمستقیم فعالیت ماینرهای غیرقانونی را نیز تحت تاثیر قرار داد و حجم قابلتوجهی از بار شبکه را کاهش داد.
طبق برآوردهای یک نهاد دولتی، دستکم ۱۳۰۰ مگاوات از بار پایه شبکه ناگهان ناپدید شد؛ ظرفیتی معادل مصرف برق یک شهر متوسط ایرانی. این کاهش ناگهانی نشاندهنده تاثیر قابلتوجه مزارع غیرمجاز بر شبکه برق کشور است و تاکید میکند که فعالیت غیرقانونی ماینینگ نه تنها به اقتصاد، بلکه به امنیت شبکه برق نیز فشار وارد میکند.
کارشناسان هشدار میدهند که فعالیت گسترده مزارع غیرمجاز بیتکوین، علاوه بر مصرف بالای انرژی، باعث نوسانات لحظهای و فشار اضافی به شبکه میشود. به همین دلیل، کنترل و پایش این مزارع، از اولویتهای وزارت نیرو و نهادهای نظارتی قرار گرفته است.
آمارهای دولتی نشان میدهد که بین ۷۰۰ تا ۸۰۰ هزار دستگاه ماینرغیرمجاز در ایران فعال هستند و در ۷۰ تا ۸۰ هزار مزرعه بزرگ و کوچک زیرزمینی پراکندهاند. این شبکه پنهان، بهتنهایی ۲۰۰۰ تا ۲۴۰۰ مگاوات توان لحظهای مصرف میکند؛ رقمی که با ظرفیت تولید دو نیروگاه اتمی بوشهر برابری دارد.
وجود این تعداد ماینر غیرقانونی و مصرف بالای انرژی، فشار قابلتوجهی بر شبکه برق کشور وارد کرده و میتواند باعث خاموشیهای مقطعی و مشکلات تأمین برق در بخشهای مختلف شود. بر اساس گزارشها، بسیاری از این مزارع در مناطق صنعتی و مسکونی مخفی شدهاند و تلاشهای نیروهای نظارتی برای شناسایی و جمعآوری آنها ادامه دارد.
به گفته کارشناسان، فعالیت غیرقانونی ماینرها علاوه بر ایجاد خسارت مالی و فشار شبکه، میتواند به افزایش هزینه برق برای مشترکان قانونی منجر شود. در نتیجه، سیاستهای نظارتی و برخورد با مزارع غیرمجاز، برای حفظ پایداری شبکه و کاهش مصرف غیرمجاز برق اهمیت ویژهای دارد.
خاموشی ناگهانی ۱۳۰۰ مگاواتی که در پی قطع اینترنت و کاهش فعالیت مزارع رخ داد، نشاندهنده تاثیر مستقیم ماینرهای غیرقانونی بر شبکه برق کشور است. کاهش بار شبکه، اگرچه به صورت کوتاهمدت باعث کاهش فشار شد، اما برطرف شدن کامل این مشکل نیازمند برنامهریزی بلندمدت و نظارت مداوم است.
برخی کارشناسان معتقدند مقابله با مزارع غیرقانونی بیتکوین تنها با برخوردهای مقطعی ممکن نیست و باید سیاستهای جامعتری شامل نظارت دیجیتال، شناسایی زیرساختها و اعمال قوانین سختگیرانه اتخاذ شود. در غیر این صورت، احتمال بازگشت فعالیتهای غیرمجاز و افزایش فشار بر شبکه برق در آینده وجود دارد.
در نهایت، این وضعیت نشان میدهد که فعالیت مزارع غیرقانونی بیتکوین نه تنها مشکل انرژی کشور را تشدید میکند، بلکه بر اقتصاد و امنیت شبکه برق نیز اثر مستقیم دارد. قطع اینترنت، اگرچه باعث اختلال در زندگی روزمره کاربران شد، اما بهطور موقت بخشی از فشار این شبکه پنهان را کاهش داد و بار دیگر اهمیت کنترل و مدیریت مزارع غیرمجاز را یادآور شد.
