فعالان بازار کفش میگویند؛ موانع پیشروی تولید در ایران رمق تولیدکنندگان کفش را گرفته است، تا جایی که آنها تنها با نیمی از توان و ظرفیت خود اقدام به تولید و عرضه محصولات در بازار داخلی میکنند؛
این در حالی است که کارشناسان این حوزه بر این باورند که تولیدکنندگان ایرانی، علاوه بر تامین نیاز داخل کشور قادر به تصاحب بازار کشورهای همسایه نیز هستند. در این بین پرسش مطرح آن است که چرا با وجود توان بالا در تولید و همچنین کیفیت قابل توجه این تولیدات همچنان نتوانستهایم بازار کشورهای همسایه را از آن خود کنیم. فعالان بازار و کارشناسان در پاسخ به این پرسش میگویند؛ «این روزها تولیدکنندگان با موانع زیادی دست و پنجه نرم میکنند، از اینرو به تنهایی قادر به رفع مشکلات پیشروی تولید نیستند. به همین دلیل لازم است دولت با جدیت و برنامهریزی شده در این زمینه ورود کند و برای کنار زدن این مشکلات در یک جبهه با تولیدکنندگان همراه شود. چراکه در سایه رونق تولید علاوه بر اشتغالآفرینی در کشور شاهد شکوفایی اقتصادی نیز خواهیم بود.» رئیس اتحادیه کفشهای ماشینی و لاستیکی تهران میگوید: تولید کفش در ایران یک صنعت بومی است و میتوان با در نظر گرفتن تمهیداتی میزان تولید را افزایش داد و از قبل آن ارزآوری قابل توجهی برای کشور ایجاد کرد. رسیدن به این مهم زمانی محقق خواهد شد که از تولیدکنندگان داخلی حمایت کنیم. علی اژدرکش در گفتوگو با «گسترشتجارت» درباره موانع پیشروی تولیدکنندگان برای تصاحب بازار کشورهای همسایه میگوید: بر کسی پوشیده نیست که بیشتر تولیدکنندگان داخلی کالای باکیفیتی تولید میکنند، اما متاسفانه تولیدات ایرانی با استانداردهای بینالمللی فاصله زیادی دارند. زمانی در مسیر تولید موفق خواهیم شد که تعامل مناسبی بین تولیدکننده داخلی و مسئولان اجرایی شکل بگیرد. وی با اشاره به لزوم حمایت ادارات و سازمانهایی چون سازمان تامین اجتماعی و سازمان امور مالیاتی از تولیدکنندگان داخلی اظهار میکند: همانگونه که اشاره کردم، ظرفیت اشتغالزایی در صنعت کفش ماشینی بسیار بالاست و تولیدکنندگان داخلی میتوانند دستکم با ۳۰ میلیون تومان یک کارگاه کوچک تاسیس و دستکم برای ۳-۴ نفر اشتغال ایجاد کنند. این در حالی است که نیاز مالی برای اشتغالآفرینی در صنایع بزرگ مانند خودروسازی دستکم ۳۰۰ میلیون تومان است. این مسئول صنفی در ادامه با اشاره به تسهیل قوانین صادراتی در کشور میگوید: کشورهایی که در زمینه تولید به موفقیتهای قابل توجهی دست یافتند، برای تولیدکنندگان خود، شرایط ویژه در نظر میگیرند تا آنها با دغدغه کمتری اقدام به تولید کنند. در این کشورها فرآیند گمرکی معنا ندارد، زیرا حاکمیت کارتهای سبزی در اختیار تولیدکنندگان قرار میدهد، تا آنها بتوانند تولید خود را بهآسانی صادر کنند. به گفته اژدرکش تولیدکنندگان داخلی از حمایت لازم برخوردار نیستند و این نبود حمایت باعث شده است که آنها نتوانند در بازارهای بینالمللی خودی نشان بدهند. به علاوه تاخیرها در روند صادرات، برای کسبوکار ما که یک کار فصلی است، دشواریهای زیادی ایجاد کرده و باعث از دست دادن بسیاری از بازارهای مهم شده است. برندسازی را جدی بگیریم این مسئول صنفی با بیان اینکه برند و نشانهای تجاری برای تولید ارزشافزوده ایجاد میکنند، میگوید: نام و نشان معتبر تجاری باعث خواهد شد تولیدکننده با اطمینان بیشتری کالای خود را در بازار عرضه کند. تولیدکنندگان داخلی به این درک رسیدهاند که برندها و نشانهای تجاری در تصاحب بازار نقش قابل توجهی دارند، اما متاسفانه به دلایلی در این زمینه سرمایهگذاری بالایی نمیشود. به گفته اژدرکش اگر تولیدکنندهای خواهان ثبت برند خود است، باید علاوه بر سرمایهگذاری مناسب، صبور نیز باشد تا پس از بازاریابی مناسب، ایجاد جایگاه مناسب آن تولید در بین مصرفکنندگان و جلب اعتماد بازار، آن کالا از میان تولیدات دیگر انتخاب و خریداری شود. وی در ادامه با اشاره به بالا بودن نرخ تمامشده کالا در ایران میگوید: بالا بودن نرخ تمامشده کالا باعث کاهش توان رقابت تولیدکنندگان داخلی با همتایان خارجی شده است. بههمین دلیل باید شرایطی ایجاد شود که نرخ تمامشده تولید در کشور کاهش یابد. این فعال اقتصادی در پاسخ به این پرسش که چگونه میتوان نرخ تمامشده تولید در ایران را کاهش داد، اظهار میکند: گران بودن مواد اولیه، بالا بودن دستمزد کارگران، بالا بودن سود تسهیلات بانکی و... در بالا بردن نرخ تمامشده محصولات تاثیرگذار است. بنابراین برای حل این موارد باید بهصورت جدی برنامهریزی کنیم. به نظر من باید علاوه بر تسهیل روند واردات مواد اولیه، لازم است که ۹ درصد مالیات ارزشافزوده از تولیدکنندگان دریافت نشود. وی با اشاره به سهم اندک بازار ایران از صادرات کفش میگوید: درحالحاضر در بخش صادرات کفش ضعیف عمل کردهایم. تولیدکنندگان ایرانی محصولات خود را فقط به کشورهای عراق و افغانستان صادر میکنند. سهم بازار ما درحالحاضر نزدیک به ۱۰ میلیون دلار است، در حالی که رقم و ارزآوری صادرات این صنعت در دنیا ۱۲۰ میلیارد دلار اعلام شده است. اشتغالآفرینی در صنعت کفش همچنین در این رابطه افسانه محرابی، مدیر کل دفتر صنایع نساجی پوشاک وزارت صنعت، معدن و تجارت نیز در گفتوگو با «گسترشتجارت» بر این نکته تاکید دارد که ظرفیت تولیدکنندگان ایرانی در صنعت کیف و کفش بسیار بالاست. با این همه تا کنون این ظرفیت بالا در تولید به افزایش صادرات منتج نشده است. به نظر من زمانی میتوانیم بازار کشورهای همسایه را از آن خود کنیم که دولت برای رفع موانع تولید حرکت و از تولیدکننده داخلی حمایت کند. وی در ادامه میگوید: رهبر معظم انقلاب سال ۹۶ را سال اقتصاد مقاومتی؛ تولید، اشتغال نامگذاری کردند، از اینرو لازم است برای رفع موانع پیشروی تولیدکنندگان صنعت کفش با جدیت بیشتری حرکت کنیم، زیرا صنعت کفش از جمله صنایع اشتغالآفرینی در کشور است که از گذشته تاکنون تعداد قابل توجهی در این حرفه فعال بودند. محرابی با اشاره به لزوم ساماندهی بنگاههای تولیدی کوچک و متوسط در حوزه اصناف میگوید: تولیدکنندگان ایرانی در واحدهای صنعتی و صنفی اقدام به تولید کیف و کفش میکنند. به نظر من باید واحدهای صنفی در این زمینه ساماندهی شوند تا اینگونه علاوه بر توانمند کردن آنها، نرخ تمامشده محصولات کاهش پیدا کند. اینچنین خواهیم توانست بازار کشورهای همسایه را از آن خود کنیم. وی با بیان اینکه تولیدکنندگان ایرانی در زمینه طراحی با مشکلات زیادی روبهرو هستند، بیان میکند: باید در زمینه آموزش طراحی مد بیشتر تلاش کنیم. متاسفانه بیشتر طراحیهای ما در ایران الگویی از کشورهای دیگر هستند. اگر خواهان گسترده شدن صادرات در این حوزه هستیم، بهتر است برای آموزش نیروی متخصص برنامهریزی بلندمدت کنیم. مدیر کل دفتر صنایع نساجی پوشاک وزارت صنعت، معدن و تجارت در پایان با اشاره به رتبه ۱۲ تولیدکنندگان ایرانی، در زمینه تولید کیف و کفش میگوید: رتبه تولیدکنندگان ایرانی ۱۲ است، اما در سایه حمایت از آنها میتوانیم رتبه تکرقمی در زمینه تولید و صادرات کیف و کفش در جهان را از آن خود کنیم. مزیتهای صادراتی را بالقوه کنیم توان بالای تولید در کنار دست نیافتن به بازارهای صادراتی در حد ظرفیت تولید در حالی عنوان میشود که محمدرضا پورابراهیمی، رئیس کمیسیون اقتصادی مجلس شورای اسلامی نیز در حاشیه افتتاح چهارمین نمایشگاه بینالمللی صنعت چرم، کیف، کفش و صنایع وابسته در جمع خبرنگاران گفت: صنعت کیف و کفش میتواند یکی از صنایع صادراتی خوب کشور باشد، چراکه مزیتهای ما در این زمینه قابل توجه است. این روزها بسیاری از صنایع نیمهجان شدند، اما این صنعت با وجود بسیاری از مشکلات پیشرو هنوز پرتوان به کار خود ادامه میدهد. به گفته پورابراهیمی صنعت کیف و کفش در صورت حمایتهای لازم، ارزآوری بالایی برای کشور ایجاد خواهد کرد. ما در پی ایجاد ظرفیتسازی برای صادرات، تولیدات داخلی هستم. به گزارش خبرنگار «گسترشتجارت» وی با بیان اینکه با تلاشهای انجامشده، ساختار وزارت امور خارجه در امور اقتصادی اصلاح شده است، اظهار میکند: وزارت امور خارجه باید چتر حمایتی خود را برای فعالان اقتصادی کشور باز کند و بیش از پیش برای تقویت صادرات کشور فعالیت کند. پورابراهیمی تصریح میکند: مجلس شورای اسلامی این آمادگی را دارد که با همکاری ۳ اتاق اصناف، بازرگانی و تعاون و همچنین وزارت صنعت، معدن و تجارت مجموعه کارگروه ۵گانه را تعریف کند تا هماهنگی برای صادرات به وجود آید. وی در ادامه بیان میکند: روسیه یکی از شرکای اقتصادی ایران است، اما میزان صادرات ایران به این کشور در سال ۹۵ حدود ۵۰۰ میلیون دلار بود که این آمار بسیار ناچیز است. به همین دلیل تاکید دارم که تشکلهای صادراتی، بیش از پیش باید فعال شوند، تا مزیتهای صادراتی ایران بالفعل شود. پورابرهیمی در پایان تصریح میکند: در بازدید از نمایشگاه کیف و کفش در بخش منابع مالی همه تولیدکنندگان گلایه از پرداخت نشدن تسهیلات حمایتی دارند که تاکنون به آنها پرداخت نشده و باید این بسته برای آنها نیز اجرایی شود. در صورت تامین منابع مالی صنعت چرم و کفش در کشور و حمایتهای لازم، این صنعت ظرفیت بالایی برای سرمایهگذاری و ارزآوری خواهد داشت. با فناوری روز همراه شویم همچنین در این رابطه رسول شجری، رئیس اتحادیه صنف کفاشان دستدوز تهران در گفتوگو با «گسترشتجارت» گفت: تولیدکنندگان داخلی باید با فناوری روز دنیا آشنا شوند، تا اینگونه تولیدات آنها قابلیت صادرات داشته باشد. ما تلاش داریم که از محل صادرات کیف و کفش دستدوز ارزآوری یک میلیارد دلاری داشته باشیم و امیدوارم این اتفاق رخ دهد. رئیس اتحادیه صنف کفاشان دستدوز تهران در پاسخ به این پرسش که برای تولید کالاهای صادراتمحور چه برنامههایی در دستور کار خود قرار دادید، میگوید: تولیدکنندگان داخلی باید بدانند که بهای تمامشده کالایی که آنها تولید میکنند بالاست، از اینرو باید نرخ تمامشده کالای خود را تعدیل کنند، زیرا در این شرایط میتوان با رقبای خارجی رقابت کرد. این فعال اقتصادی درباره چرایی بالا بودن بهای تمامشده محصولات ایرانی اظهار میکند: متاسفانه نرخ حاملهای انرژی، نرخ تسهیلات بانکی و... موانع بیشتری را پیش پای تولیدکنندگان قرار داده است، اما اگر خواهان موفقیت در زمینه تولید هستیم، باید همگی دست بهدست هم دهیم و در راستای اقتصاد مقاومتی این مشکلات را حل کنیم. سخن آخر به گفته فعالان بازار و مسئولان، صنعت کیف و کفش ایران با وجود تولید باکیفیت، هنوز در زمینه صادرات به موفقیتهای قابل توجهی دست نیافته است و زمانی از این توان بهخوبی بهره خواهیم برد که دولت از تولیدکنندگان حمایت کند. این حمایتها میتواند در سایه پرورش نیروی انسانی متخصص، در اختیار قرار دادن مواد اولیه ارزان، اصلاح دریافت مالیات ارزشافزوده و کاهش سود تسهیلات بانکی نمود پیدا کند. البته علاوه بر این تشویق و فرهنگسازی مردم برای خرید و مصرف تولیدات ایرانی ضروری است، زیرا با خرید کالای ایرانی انگیزه تولیدکنندگان برای ادامه فعالیت همچنان حفظ خواهد شد.