آلبرت بغزیان / کارشناس اقتصادی
بدهی بانکها به بانک مرکزی درحالی در سالهای اخیر روندی افزایشی به خود گرفته که این موضوع بدون تردید در صورت ادامه آن، میتواند تبعات منفی زیادی برای بخش پولی و اقتصادی کشور به همراه داشته باشد. بدهی بانکها از بانک مرکزی در حالی رشد کرده که باوجود جذب منابعی که نظام بانکی انجام میدهد، اما بازهم نتوانسته نسبت به منابع در اختیارش، مدیریت مناسبی داشته باشد و همچنان زمانی که با کسری منابع مواجه میشود استقراض از بانک مرکزی را به عنوان یک راهحل مناسب، پیش پای خودش قرار میدهد، درحالی که برحسب اطمینان، بانکها باید در یک شرایط خاص، از سپرده قانونی که نزد بانک مرکزی دارند، استفاده کنند، آن هم به صورت موقتی، نه مستمر. به نظر میرسد که بانکها در حال حاضر در مدیریت نقدینگیشان ضعفهای شدیدی دارند و دلیل این استقراضها از بانک مرکزی و اضافه برداشتها هم همین موضوع است. بانکها بخش زیادی از منابعشان را در قالب ملک و املاک و بنگاه نگهداری میکنند که نقدشوندگی آنها به این راحتی هم نیست و همین امر باعث شده که با مشکلات مالی زیادی مواجه باشند و به ناچار برای کسری منابعشان و ارائه تسهیلات، از بانک مرکزی قرض میگیرند. این موضوع تبعات منفی زیادی را میتواند با خود همراه کند. بدون تردید یکی از اقلام رشد پایه پولی، بدهی بانکها به بانک مرکزی است. ضمن اینکه انباشت این بدهیها میتواند باعث شود تا رشد نقدینگی در کشور نیز افزایش یابد. بانکها باید در مدیریت نقدینگیشان اقدامات بهتری انجام دهند و از سوی دیگر تلاش کنند تا بدهیها و معوقاتی که رقم بالایی هم هست را به نظام بانکی بازگردانند تا بخش زیادی از کسری منابعشان از این محل جبران شود، ضمن اینکه بازگشت مطالبات معوق بانکها میتواند توان اعتباردهی بانکها را نیز افزایش دهد و این معضلی است که باید هرچه زودتر رفع شود.