مرتضی خاکسار / کارشناس گردشگری
بررسیهای علمی نشانگر آن است که اتاقهای بازرگانی از نقشآفرینان صنعت گردشگری هستند. امروز یکی از مهمترین بخشهای صنعت گردشگری در بازار اقتصاد جهانی، گردشگری تجاری و بازرگانی است.به عنوان نمونه براساس آمار سازمان اقتصاد جهانی، بالاترین بخش درآمد اقتصادی امریکا در بخش درآمدهای ارزی این کشور، متعلق به گردشگری تجاری و بازرگانی است و دولت، بیشترین بخش بودجه را به این بخشها اختصاص میدهد. نگاهی به تجربه دیگر کشورها در زمینه گردشگری نشان میدهد با برگزاری جشنوارههای فروش در زمینههای مختلف مانند محصولات صنعتی، کشاورزی و علوم و فنون نرمافزاری و پزشکی و تجهیزات، میتوان بازار قابلتوجهی را در گردشگری تجاری دنیا به خود اختصاص داد. چین، هند، کشورهای حوزه خلیجفارس، آلمان، فرانسه، انگلیس، سوئد و روسیه در سالهای اخیر توجه خاصی به اینگونه بازارها داشتهاند. در واقع گردشگری تجاری و بازرگانی در دنیا فراگیرشده و کشورهای مختلف سعی در فعال کردن هرچه بیشتر آن دارند. در این میان تقویت معادلات انگیزشی میان اتاقهای بازرگانی و صنایع با کارگزاران صنایع کشورها و مبادلات بازرگانی، نقش موثری در فعال شدن گردشگری تجاری ایفا میکند. بنابراین توجه به تقویت و بررسی ارکان تولیدات و تهاتری کردن تولیدات، منابع و ذخایر تولید موجود بین کشورها، بر رونق اینگونه بازارهای جهانی در سطح جهانی در گردشگری تجاری میافزاید. در ایران اتاقهای بازرگانی، صنایع، معادن و کشاورزی میتوانند نشستهای ادواری در طول سال بین کشورهای منطقه یا کشورهای آسیایی و اروپایی برگزار کرده و گروههای مشترک کارشناسی تشکیل دهند. با این اقدام میتوانند به بررسی مشترکات تولیدی و منابع اولیه در زمینههای صنعتی، تجاری و منابع بپردازند و در کنار آن با برگزاری نمایشگاههای مشترک در سطح بینالمللی، گردشگری تجاری را نیز رونق دهند. بدیهی است مهمانان و شرکتکنندگان در جشنوارهها و نمایشگاههای تجاری به تفریح و گردش نیز میپردازند و موجب رونق گردشگری تجاری میشوند. گردشگری تجاری و دعوت از تاجران و هیاتهای تجاری به شرکت در رویدادهای تجاری، موجب تقویت بازارهای محلی و داخلی کشور شده و بازار فروش کالا را نیز در کنار گردشگری در کشورهای میزبان توسعه میدهد. همچنین موجب تقویت بخشهای مرتبط با خدمات مورد نیاز مسافران میشود و بازار گردشگری را پویاتر میکند. یکی از تاثیرات مثبت گردشگری تجاری، اشتغالزایی است که در حوزههای مختلف گردشگری مانند خدمات حملونقل، هتلداری، تورگردانی و صنایع غذایی، موجب کارآفرینی میشود. به طور کلی تعامل در ۲ حوزه صنعت گردشگری و بازرگانی میتواند ایران راه یکی از بزرگترین بازارهای بخش صنایع و معادن و گردشگری منطقه تبدیل کند. دستیابی به این امر نیز جز با هماهنگی و تعامل مشترک میان مدیران و فعالان گردشگری و تجارت ممکن نیست.