کلیات طرح حمایت از هنرمندان صنایعدستی در روزهای اخیر در مجلس شورای اسلامی به تصویب رسید. براساس این طرح، هنرمندان صنایعدستی و فرشبافی، مشمول بیمه میشوند. سازمان میراثفرهنگی، صنایعدستی و گردشگری و وزارت صنعت، معدن و تجارت، به عنوان نهادهای متولی برای بیمه این افراد تعیین شدهاند.
به گزارش پایگاه خبری گسترش، روزنامه گسترش تجارت نوشت: براساس کلیات این طرح، از هنرمندان، استادکاران و فعالان صنایعدستی، حمایتهای لازم انجام میشود. براساس ماده یک این طرح، صنایعدستی ایران مجموعهای از صنایع هنری و سنتی است که با محوریت خلاقیت، ذوق، زیباییشناسی و با بهرهگیری از مواد اولیه قابل دسترس تولید میشود و فرآیند ساخت و تولید محصول به طور فردی یا گروهی، بهطور عمده با دست و با ابزار مورد نیاز انجام میشود. رشتههای صنایعدستی شامل نساجی سنتی، بافتههایداری و غیرداری، پوشاک سنتی، کاشی سنتی، سفال و سرامیک، صنایعدستی چرمی، هنرهای سنتی وابسته به معماری، صنایعدستی فلزی، صنایعدستی چوبی و حصیری، صنایعدستی دریایی، صنایعدستی استخوان، رودوزیهای سنتی، آبگینه، صنایعدستی کاغذی، طراحی و نقاشی سنتی، سازهای سنتی، میناکاری و پیشههای وابسته به گروهای یاد شده، هستند.آنطور که در تبصره این ماده آمده است، تشخیص مصادیقدستی و اشخاص فعال موضوع این ماده که بدون بیمه تامین اجتماعی هستند، به منظور برخورداری از بیمه یادشده باید از سازمان میراثفرهنگی، صنایعدستی و گردشگری و وزارت صنعت، معدن و تجارت درخواست شود. بهطور کلی فعالیتهای صنایعدستی نیاز به قدرت فیزیکی داشته و تداوم فعالیت در این صنعت میتواند در دراز مدت سلامت هنرمندان را به خطر بیندازد. قشری که تاکنون از حق بیمه محروم بوده است! تاکنون هنرمندان بسیاری به دلیل مشکلات جسمانی با چالشهای مالی و معضل بیمه نبودن روبهرو شدهاند. هنرمندانی که از جان مایه میگذارند تا هنر و فرهنگ کشور را توسعه دهند و به جهان صادر کنند. کاهش دغدغههای فعالان صنایعدستی به دنبال تصویب کلیات طرح حمایت از هنرمندان و استادکاران صنایعدستی در مجلس شورای اسلامی رئیس سازمان میراثفرهنگی، صنایعدستی و گردشگری از رئیس مجلس شورای اسلامی و نمایندگان قدردانی و تشکر کرد. به گفته زهرا احمدیپور، تصویب این طرح میتواند دغدغهها و نگرانیهای فعالان و هنرمندان صنایعدستی را تا حد بسیار زیادی کاهش دهد. معاون رئیسجمهوری با اشاره به تصویب ماده یک طرح حمایت از هنرمندان و استادکاران صنایعدستی گفت: سال ۱۳۹۶ ازسوی رهبر معظم انقلاب با عنوان «اقتصاد مقاومتی؛ تولید و اشتغال» نامگذاری شده و بیشترین اشتغالی که میتوان امسال با رویکرد صنایع کوچک ایجاد کرد، از راه توجه به صنایعدستی محقق میشود. رئیس سازمان میراثفرهنگی، صنایعدستی و گردشگری عنوان کرد: از همه نمایندگان مجلس شورای اسلامی، به ویژه رئیس مجلس، هیاترئیسه و اعضای کمیسیون صنعت و معدن مجلس شورای اسلامی برای تصویب ماده یک طرح حمایت از هنرمندان، استادکاران و فعالان صنایعدستی تشکر و قدردانی میکنم. پوشش موضوعهای متنوع در مصوبه مجلس طرح حمایت از صنایعدستی، در بیمه هنرمندان فرشبافی و دیگر حوزههای صنایعدستی، توازنی ایجاد کرده که موجب خشنودی هنرمندان صنایعدستی شده است. بهمن نامورمطلق، معاون صنایعدستی سازمان میراثفرهنگی، صنایعدستی و گردشگری با ابراز خوشنودی از تصویب کلیات طرح حمایت از هنرمندان صنایعدستی گفت: این طرح، شامل ۱۴ ماده بود که دو ماده آن بررسی و تصویب شد اما اتفاق مهمی که در این بین افتاده این است که کلیات، مصوب و تعریف صنایعدستی مشخص شده است. به این معنی که ما با تصویب این طرح، به تعریفی رسمی و قانونی از صنایعدستی رسیدهایم و مجلس هم قانونی را برای رفع مشکل بیمه هنرمندان مصوب کرده است. او بیان کرد: در این ماده، مجلس شورای اسلامی تقاضا کرده وضع بیمه هنرمندان ساماندهی و توازنی بین بیمهگذاران قالیباف و صنایعدستی ایجاد شود، زیرا ۱۲درصد بیمه مربوط به صنایعدستی و ۸۸درصد آن مربوط به قالیبافان میشود و این موضوع، زمینه ناراحتی هنرمندان دیگر رشتههای صنایعدستی را فراهم کرده است. در این ماده، خواسته شده به همان اندازه که قالیبافان از بیمه سهم دارند، دیگر هنرمندان صنایعدستی نیز سهم داشته باشند. نامورمطلق ادامه داد: این طرح شامل ۲۰ ماده بود که در ویرایش آخر، در ۱۴ ماده جمعبندی شد. خوشبختانه دو ماده از ۱۴ ماده این طرح که شامل تعریف صنایعدستی و ساماندهی بیمه هنرمندان این حوزه میشود نیز مصوب شد. قرار است در روزهای آینده، موارد دیگر این طرح هم بررسی شود. با این اتفاق، صنایعدستی برای نخستین بار قانونمند و طرح حمایت از هنرمندان صنایعدستی با اکثریت کمنظیر آرا شامل ۱۹۰ رای موافق، ۹ رای مخالف و ۱۴ رای ممتنع تصویب شد. معاون صنایعدستی با بیان اینکه این نخستین اقدام بزرگ برای قانونگذاری در این حوزه است، افزود: این طرح، پس از تصویب در مجلس به شورای نگهبان میرود و تایید در این شورا، مهمترین ضامن اجرای آن است. پس از این مرحله است که میتوانیم گامهای محکمی در زمینه حمایت از صنایعدستی برداریم. نامورمطلق با اشاره به اینکه مطرح شدن صنایعدستی در صحن علنی مجلس اقدام مهمی است که تاکنون به این شکل مورد توجه قرار نگرفته بود، گفت: در طرح حمایت از هنرمندان صنایعدستی به موضوعهای مهمی چون بیمه هنرمندان، ارزشافزوده صنایعدستی، مجوزهای صنایعدستی در حوزه آموزش، تولید و تجارت، اختصاص فضاهایی از سوی شهرداری به این حوزه، برنامههای رادیو و تلویزیونی مرتبط، استفاده از فضاهای میراثی سازمان برای صنایعدستی و ارائه تسهیلات به کارگاههای تولیدی و هماهنگی نظام آموزشی با معاونت صنایعدستی برای بهرهبرداری بیشتر اشاره شده است. باید منتظر اجرای مصوبه باشیم فعالان و کارفرمایان صنایعدستی از تصویب طرح حمایت از هنرمندان صنایعدستی در مجلس شورای اسلامی، ابراز خشنودی کردهاند، اما اظهار نظر درباره آن را به پس از اجرای آن موکول میکنند. بهزاد اژدری، رئیس انجمن سفال و سرامیک ایران گفت: به ما گفته بودند مصوبه مجلس شورای اسلامی، فقط درباره برقراری بیمه هنرمندان فرشبافی اجرا میشود و شامل فعالان دیگر حوزههای صنایعدستی نمیشود اما از اینکه این مصوبه، بسیاری از حوزههای صنایعدستی را در برگرفته بسیار خشنودم. این خبر بسیار مسرتبخش است زیرا با تصویب این طرح، یکی از مشکلات مهم و اصلی هنرمندان صنایعدستی از میان برداشته شده است. او در پاسخ به پرسشی درباره علت بیمه نشدن بخشی از هنرمندان و فعالان صنایعدستی از سوی کارفرماها، گفت: این موضوع درباره تمامی مدیران کارگاهها صدق نمیکند و اگر چنین اتفاقی رخ داده باشد برای گروه معدودی بوده اما یکی از دلایل این امر آن است که حق بیمه، حدود ۳۰۰ هزار تومان در ماه برای کارفرما هزینه دارد در حالی که در گذشته و پیش از دولت دهم، ۱۰درصد حق بیمه را کارفرما پرداخت میکرد و ۲۰درصد باقیمانده آن، برعهده دولت بود. اکنون کارفرمایان صنایعدستی، ۳۰درصد حق بیمه را پرداخت میکنند. اژدری افزود: این امر باعث ایجاد مشکلات مالی بسیاری برای هنرمندان صنایعدستی میشود. حق بیمه بالا فشار مضاعفی بر کارفرمایان این حوزه وارد کرده و موجب میشود آنها هنرمندان کمتری را استخدام کنند و بار تمامی فعالیتها را بر دوش بکشند. در نتیجه کارگاهها نیرو جذب نمیکنند تا هزینه تمامشده محصولات افزایش نیابند که این مسئله، مانع از اشتغالزایی در این حوزه میشود. رئیس انجمن سفال و سرامیک ایران با تاکید بر لزوم وجود بیمه برای هنرمندان صنایعدستی اظهار کرد: صنایعدستی، حرفهای فیزیکی بوده و به توانایی جسمانی نیاز دارد. به طور کلی در صنایعدستی، محصولات دستساز هستند و با دست ساخته میشوند بنابراین هنرمندان ممکن است دچار مشکلات فیزیکی شوند و به شدت به بیمه نیازمندند؛ زیرا در حرفه آنها خطر بروز بیماریهای جسمی، زیاد است. ۹ وظیفه سازمان میراثفرهنگی برای توسعه صنایعدستی نمایندگان مجلس شورای اسلامی ۹ وظیفه سازمان میراثفرهنگی، صنایعدستی و گردشگری را برای توسعه کمی و کیفی صنایعدستی کشور تعیین کردند. نمایندگان مجلس شورای اسلامی در جلسه علنی ۲۲ خرداد و در ادامه بررسی طرح حکایت از هنرمندان، استادکاران و فعالان صنایعدستی، با تصویب ماده ۳ این طرح وظایف سازمان میراثفرهنگی، صنایعدستی و گردشگری را برای برنامهریزی و نظارت در زمینه توسعه کمی و بهبود کیفی صنایعدستی کشور و هماهنگی در زمینه آموزش و معرفی این محصولات تعیین کردند. این وظایف در ۹ بند تعریف شده است. براساس ماده ۳ «در راستای تمرکز در سیاستگذاری، برنامهریزی و نظارت در زمینه حفظ، احیا، ترویج، توسعه کمی، بهبود کیفی صنایعدستی کشور و ایجاد هماهنگی در زمینه معرفی، آموزش و پژوهش و نیز حمایت، هدایت و تشویق تولید، عرضه و صادرات محصولات صنایعدستی و هنرمندان سنتی و فعالان بخش صنایعدستی، سازمان میراثفرهنگی، صنایعدستی و گردشگری موظف است، این اقدامات را انجام دهد؛ الف- صدور مجوز تاسیس و پروانه تولید کارگاهی (انفرادی و گروهی) ب- صدور کارت شناسایی صنعتگر موضوع این قانون؛ پ- صدور مجوز فروشگاههای انحصاری هنرهای سنتی و صنایعدستی ت- صدور گواهی اصالت به آثار صنایعدستی و هنرهای سنتی؛ ث- صدور مجوز تاسیس و بهرهبرداری از خانههای صنایعدستی و بازارچههای صنایعدستی تبصره- خانههای صنایعدستی به خانههای واجد معماری یا تاریخی یا مالکیت عمومی یا خصوصی گفته میشود که قابلیت بهرهبرداری در امر تولید، فروش و مشاوره تخصصی در جهت توسعه و ارتقای صنایعدستی را داشته و به موجب مجوز سازمان میراثفرهنگی، صنایعدستی و گردشگری ایجاد میشود. ج- صدور مجوز برگزاری حراج آثار فاخر صنایعدستی و هنرهای سنتی؛ چ- صدور مجوز برگزاری نمایشگاههای داخلی و بینالمللی در زمینه صنایعدستی و هنرهای سنتی ح- صدور مجوز تاسیس شرکتهای مادر تخصصی خصوصی با هدف سرمایهگذاری در تمام مراحل فعالیتهای صنایعدستی به اشخاص حقوقی ذیصلاح خ- درجهبندی و صدور گواهی کیفیت برای کارگاهها و فروشگاههای صنایعدستی و هنرهای سنتی». نمایندگان همچنین با تصویب تبصره یک این ماده مقرر کردند فعالیتهای احصا شده در این ماده مشمول تبصره ماده دو قانون نظام صنفی مصوب ۱۲ شهریور ۱۳۹۲ بود و با صدور پروانه فعالیت و بهرهبرداری از سوی سازمان میراثفرهنگی، صنایعدستی و گردشگری، نیاز به دریافت دوباره مجوز یا پروانه کسب از وزارت صنعت، معدن و تجارت نیست. تبصره دو این ماده مقرر میکند طراحی، برنامهریزی، توسعه و نظارت بر تمام آموزشهای غیررسمی صنایعدستی کشور اعم از آموزشهای عمومی، تخصصی و مجازی با سازمان میراثفرهنگی، صنایعدستی و گردشگری است. تمام اشخاص حقیقی و حقوقی فعال در بخش صنایعدستی مکلفند سیاستهای تعیین شده سازمان را در آموزشهای خود رعایت کنند. و سخن آخر با تصویب کلیات طرح حمایت از هنرمندان صنایعدستی در روزهای اخیردر صورت تصویب نهایی جزییات، هنرمندان و فعالان حوزه صنایعدستی پس از سالها از حمایت دولت برخوردار شدند. این حمایتها هنوز به تصویب نهایی نرسیده و هنوز هم اجرایی نشده است و به همین دلیل میتوان این پرسش را مطرح کرد که تصویب نهایی و اجرایی شدن آن، تا چه زمانی قرار است طول بکشد؛ آیا گذر زمان از ارزش این طرح نمیکاهد؟
