در حالی که هجمهای علیه دولت برای آنچه کنترل دولتی نرخ سنگآهن مینامیدند شکلگرفته کارشناسان معتقدند از آنجا که در چرخه زنجیره ارزش افزوده سنگآهن تا فولاد هزینه تولید سنگآهن بسیار پایینتر از مراحل بعدی است.
به گزارش پایگاه خبری گسترش، روزنامه صمت نوشت: این ادعا که سنگآهن باید به نرخ جهانی از معادن داخل خریداری شود دور از مصلحت بوده و با این اقدام تمام مراحل زنجیره دیر یا زود دچار زیان شده و درنهایت این زیان دامن معادن سنگآهن را خواهد گرفت.
سود و زیانهای وابسته مدیرعامل یک کارخانه فولادسازی در اینباره گفت: تولید سنگآهن پرسودترین مرحله زنجیره فولاد است و هرچه به سمت محصول نهایی پیش میرود به جای اینکه ارزش افزوده بیشتری داشته باشد سود کمتری دارد. به همین دلیل صنایع فولادی که دارای صنایع بالادستی مانند گندله و کنسانتره نیستند دچار مشکل میشوند و نرخ تمام شده برایشان گران است.
وی افزود: اگر کارخانهای توانسته سودآور باشد به این دلیل است که از ابتدا تا انتهای این زنجیره را توانسته مهیا و در معادن سنگآهن سرمایهگذاری کند.
وی با بیان اینکه با همین قیمتهای فعلی نیز سنگآهنیها سود خوبی میبرند گفت: اگر معادن بخواهند سنگآهن خود را گرانتر از این به فولادیها بفروشند تمام زنجیره تولید شمش و نورد زیان میدهند به همین دلیل است که دولتهای مختلف این امر را مدیریت کرده و نرخ سنگآهن را نسبتی از شمش خوزستان قرار دادهاند تا هم سود خوبی نصیب سنگآهنیها شود و هم حاشیه سود معقولی برای فولادیها بهدست آید. با این حال باز هم سود معادن از فولادسازها بیشتر است.
این کارشناس فولادی با اشاره به اینکه اگر قیمتها دچار تغییر شود شامل تمام زنجیره میشود افزود: این امر به صلاح هیچکدام از واحدهای تولیدی این چرخه نیست و در بلندمدت به ضرر معادن تمام میشود. به طور مثال یکی از سنگآهنیهای بزرگ کشور سال گذشته با پولی که فولاد مبارکه پرداخت کرد امورات خود را گذراند.
وی با بیان اینکه در بنادر ایران اسکلههای بزرگ و مناسب برای خامفروشی هم وجود ندارد اضافه کرد: نرخ سنگآهن و نرخ حملونقل آن در ایران ارزانتر است و این طبیعی است چون اگر بخواهد گرانتر تمام شود یعنی به سود معادن و سهامداران آن میانجامد و آن زمانی است که حق انتفاع عمومی بیشتری از محل سودی که میبرد بپردازد.
وی تصریح کرد: نگاه ملی دستگاههای نظارتی دولتی نیز همین نقش را دارند که تعادلی بین سود بخشهای مختلف این زنجیره ایجاد کنند.وی به اظهار نظر برخی نمایندگان مجلس مبنی بر افزایش نرخ سنگآهن داخلی اشاره کرد و گفت: ایشان باید جامعتر ماجرا را ببیند و به انتفاع تمام این چرخه بیندیشد.
سخن آخر بر پایه آمارها میزان ذخایر شناسایی شده سنگآهن کشور ۵ میلیارد و ۱۰۰ میلیون تن است و بیش از ۳ میلیارد تن آن ذخیره قطعی است. در دوماه نخست امسال میزان وزنی صادرات معادن ۳ میلیون و ۵۶۳ هزار تن شد که یک میلیون و ۲۶۰ هزارتن به سایر مواد معدنی و ۲ میلیون و ۳۰۳ هزارتن به سنگآهن صادراتی اختصاص داشت. به نظر میرسد تعیین عوارض پلکانی برای محصولات فولادی به نحوی که هرچه سنگآهن به سمت تولید فولاد، فرآوریتر باشد عوارض صادراتی کمتری میپردازد میتواند راهگشای حل مشکلات سنگآهنیها و فولادیها به شماررود.
