تجارت جهانی نقش مهمی در رشد اقتصاد و توسعه بین‌المللی دارد اما در عین حال با چالش‌هایی نیز همراه است که برای کشورها، شرکت‌ها و جوامع بین‌المللی پیامدهای قابل‌توجهی خواهد داشت. تجارت جهانی با چالش‌هایی چون تغییرات نرخ ارز، محدودیت‌های تجاری، نابرابری در توزیع ثروت و... همراه است.

در سال ۲۰۲۳، بازار خودرو جهان تحولات بسیاری را تجربه کرد و یکی از مهم‌ترین اتفاقات این صنعت، تمرکز بر طراحی‌های کوتاه‌مدت و فیس‌لیفت‌های به‌روز بود. بهبود رضایت مشتریان از خرید خودرو و برنامه‌های پیاده‌سازی جدی تولید خودروهای برقی از دیگر موارد مثبت بازار خودرو در سال جاری میلادی بود

عاطفه خسروی-مدیر مسئول

واردات خودرو‌های کار کرده در حالی وارد فاز جدید شده که چندی پیش وزیر صمت از ابلاغ این آیین‌نامه از سوی دولت خبر داد و بر تامین ارز واردات خودروهای کارکرده تاکید کرد. اظهارات وزیر صمت درحالی مطرح شد که همزمان داود منظور، رئیس سازمان برنامه و بودجه در همایش اقتصاد ایران، واردات ۳ میلیارد دلاری خودرو را به صلاح کشور ندانست و گفت: در این شرایط نباید منابع ارزی کشور را به واردات خودرو اختصاص دهیم. این اظهارات با واکنش‌های بسیاری همراه بوده و حتی مهدی ضیغمی، رئیس سازمان توسعه تجارت، اظهارات رئیس سازمان برنامه‌وبودجه را اظهارات شخصی خواند و تاکید کرد؛ واردات خودرو به‌هیچ‌وجه متوقف نمی‌شود.

کنترل دقیق آلاینده‌ها بدون سنجش و ارزیابی منبع و منشأ آنها امکان‌پذیر نیست، به‌همین‌دلیل شناسایی و کنترل منشأ آلودگی اهمیت زیادی دارد. معمولا وقتی متوجه می‌شویم چه ضرری به محیط زده‌ایم که خیلی دیر شده است.

یک کارشناس توسعه درباره قاعده بودجه‌ریزی می‌گوید: «در بودجه‌ریزی و تدوین بودجه سالانه نیست که خطوط کلی اقتصاد کشور مشخص می‌شود و قوه مجریه نظر قوه مقننه را جلب می‌کند، بلکه بنا به قاعده باید زمانی که لوایح برنامه توسعه پنج‌ساله را تهیه می‌کنند جهت‌گیری‌ها را مشخص و مثلا تعیین کرده باشند که چه سیاست مالیاتی را پی خواهند گرفت و چه میزان دارایی یا اوراق مالی را می‌خواهند بفروشند.

مقوله امنیت غذایی در شرایط کنونی جهان، به‌عنوان یکی از مولفه‌های امنیت ملی کشورها مطرح است. تحقق امنیت غذایی در ایران در دهه‌های گذشته با چالش‌های متعددی مواجه بوده است که برخی از آنها پس از گذشت سال‌ها، به‌شکل مزمن تبدیل شده و حتی حالت بحرانی به خود گرفته‌اند.

استان‌های شمالی همواره به دلیل شرایط آب‌وهوایی و طبیعت بکر، موردتوجه استان‌های دیگر هستند؛ توجهی که طی چند سال اخیر، منجر به افزایش خرید زمین‌های شمال کشور توسط غیربومیان، تغییر کاربری و ساخت‌وساز شده است. هجوم غیربومیان به نواحی مختلف شمال کشور تهدید جدی محسوب می‌شود؛ تهدیدی که از وسعت اراضی کشاورزی کاسته است و در کنار آسیبی که به کشاورزی و مشاغل وابسته به آن وارد می‌سازد، فرهنگ و سنت یک منطقه را نیز تحت‌تاثیر قرار می‌دهد.

یک کارشناس امور بانکی درباره رویکرد غالب مدیران اقتصادی دولت می‌گوید: «تناقض در رویکردها موجب شده بانک مرکزی تنها بماند و اگر بتواند موفقیتی به‌دست بیاورد هم به‌دلیل مقابله بخش مالی با این سیاست‌ها، شکست می‌خورد.

سیاست‌های کلان اقتصادی و نوسانات نرخ ارز سبب شده سرمایه به‌جای آنکه در تولید مسکن صرف شود، به‌سمت فعالیت‌های دلالی و واسطه‌گری برود؛ از این‌رو یا سرمایه برای ساخت‌وساز وجود ندارد یا کارگر متخصص.

عاطفه خسروی-مدیرمسئول

شالوده‌های صنعت هر کشور پیشرفته‌ای، بخش تحقیق و توسعه و میزان انجام پژوهش‌های مرتبط در آن کشور است. وجود واحد تحقیق و توسعه در صنایع مختلف کشور می‌تواند عامل پیشرفت پیوسته و مرتبط با نیازهای یک کشور باشد. در صورت نبود چنین بخشی و پژوهش در زمینه‌های موردنیاز، کشور توانایی لازم برای توسعه و بهبود صنعت خود را نخواهد داشت و آنچه به‌جا می‌ماند، صنعتی راکد و در نتیجه بازاری اشباع است.

عضو انجمن اقتصاددانان ایران عنوان می‌کند: «مسئله اصلی در بودجه‌نویسی کشور ما این است که هنوز بودجه‌هایی که می‌نویسند غیرواقعی است. این موضوع فقط مربوط به دولت سیزدهم نیست و معضلی است که قدمت نسبتا دیرینه‌ای در کشورمان دارد. در بودجه غیرواقعی ارقامی که نوشته می‌شود؛ چه در بخش مصارف و چه در بخش منابع اغلب غیرواقعی است و تنها با این هدف چنین خلاف‌گویی‌هایی انجام می‌شود که روی کاغذ بودجه به‌اصطلاح تراز شود. »

مطابق تبصره «۵» قانون بودجه سال ۱۴۰۲ دولت می‌تواند تا سقف ۱۸۷هزار میلیارد تومان اوراق مالی اسلامی منتشر کند. همچنین، مطابق بند الحاقی تبصره «۱۶» بانک‌های دولتی می‌توانند تا سقف ۵۰ هزار میلیارد تومان اوراق مالی منتشر کنند که تضمین بازپرداخت اصل و سود آن توسط دولت انجام می‌گیرد.

بسیاری از بازارها در چند ماه اخیر به‌دنبال سیاست‌های کنترل نقدینگی، در رکود به‌سر می‌برند. بازار مسکن هم از این قاعده مستثنا نبوده و از ماه تیر ترمز افزایش نرخ کشیده شده است. کارشناسان در پیش‌بینی بازار مسکن معتقدند رکود حاکم بر این بازار در نتیجه بکارگیری سیاست‌های انقباضی است، اما در ماه‌های پایانی سال به‌دنبال کسری بودجه، دولت دیگر توان کنترل نقدینگی را نخواهد داشت و با افزایش نرخ مواجه خواهیم شد. در مقابل، عده‌ای دیگر بر این باور هستند که بازار مسکن وارد شرایط رکود تورمی شده است و تا پایان سال تغییرات مختصری خواهد داشت.

رشد فزاینده مصرف سوخت در کشور به‌ویژه پس از افول همه‌گیری ویروس کرونا در شرایطی اتفاق افتاده که اگـر مصـرف بنزیـن بـا ۵ میلیـون لیتـر صرفه‌جویی، از ۱۱۰ بـه ۱۰۵ میلیـون لیتـر کاهـش یابد، بـا احتساب نرخ ۳۰ هزار تومانی بنزیـن در بازارهای جهانـی، درآمد کشور از این محل به‌تنهایی به بیش از ۵۴ هزار میلیـارد تومـان می‌رسد. این اتفاق در شرایطی است که برای ساخت یک پالایشگاه باید حدود ۱۰ میلیارد دلار سرمایه‌گذاری شود. از سوی دیگر، طبق محاسبات، ناترازی ۱۳.۵ میلیون لیتری بنزین، سالانه حدود ۳ میلیارد دلار به کشور عدم‌النفع وارد می‌کند.

عضو هیات علمی دانشگاه خوارزمی در پاسخ به پرسشی در پیش‌بینی وضعیت شاخص‌های کلان اقتصاد در ۱۴۰۳ تصریح می‌کند: «سال آینده از نظر اقتصادی، سالی بسیار دشوارتر از امسال است، زیرا باتوجه به محدودیت‌های تحریم ممکن است درآمدهای نفتی کاهش ‌یابند و مشکلات ناشی از تحریم زمینه‌های مناسب‌تری برای شدت گرفتن دارد تا کاهش یافتن یا حل و فصل آن. به‌نظر می‌رسد رویکرد دولت حاکم بر واشنگتن نقشی مهم در وضعیت تورم و رشد اقتصادی ایران خواهد داشت.»

طی سال‌های ۱۳۹۷ تا ۱۴۰۲، نرخ مسکن، به‌ویژه در شهرهای بزرگ، باعث رشدی به نسبت ۱۰برابری شده است. این افزایش قیمت، بیشتر از افزایش درآمد خانوارهای با درآمد کم و متوسط است. به‌همین‌دلیل، خانوارها قادر به خرید مسکن نیستند و مجبور به اجاره یا سکونت در مناطق حاشیه‌ای شهرها و غیرمطلوب هستند.

وزیر صمت هفته گذشته در بازدیدی که از واحدهای صنعتی یکی از شهرک‌های صنعتی داشت، بر افزایش کیفیت تولیدات داخلی تاکید کرد و علاوه بر این، از تولیدکنندگان خواست در بحث نیازسنجی بازار، نوآوری داشته باشند. نیازسنجی برای تولید همیشه و به‌ویژه در شرایط کنونی اقتصاد، موضوع بسیار با اهمیتی است که نمی‌توان آن را نادیده گرفت.

اندونزی تصمیم گرفته است روادید را برای ۲۰ کشور از جمله ایالات متحده، چین و هند لغو کند.