ترانزیت خودرو به کشورهای همسایه می‌تواند منبع قابل توجهی برای درآمدزایی و سودآوری اقتصادی برای ایران باشد. این فعالیت نه تنها باعث جذب ارزآوری مستقیم از محل خدمات حمل و نقل، گمرک و ترخیص کالا می‌شود، بلکه نقش مهمی در توسعه زیرساخت‌های حمل و نقل کشور ایفا می‌کند که در بلندمدت به افزایش ظرفیت‌های صادراتی و وارداتی کمک می‌کند.

در حالی که عراق یکی از مهم‌ترین مقاصد صادراتی ایران به‌شمار می‌رود، اتاق بازرگانی ایران با تشکیل شورای سیاست‌گذاری تجارت با عراق، عزم خود را برای عبور از موانع قدیمی و ساختن نقشه راهی نو برای تعاملات اقتصادی جزم کرده است. این شورا، با بهره‌گیری از ظرفیت‌های استان‌های مرزی و تجار باسابقه، هدف‌گذاری بلندمدتی را برای افزایش صادرات، کاهش ناترازی تجاری و ورود گسترده‌تر بخش خصوصی به پروژه‌های سرمایه‌گذاری در عراق در دستور کار قرار داده است. اکنون در سایه همکاری دیپلماتیک و تلاش هماهنگ برای توسعه زیرساخت‌های حمل‌ونقل، تسهیل امور گمرکی و ایجاد ضمانت‌های بانکی، چشم‌انداز یک تجارت متوازن و پایدار میان دو کشور بیش از هر زمان دیگری دست‌یافتنی شده است.

شورای وزرای اقتصاد عراق با تصمیمی جنجالی، واردات موقت محصولات کشاورزی ایران از جمله هندوانه، خربزه، بادمجان و گوجه‌فرنگی را متوقف کرد؛ اقدامی که نگرانی‌های جدی درباره آینده صادرات کشاورزی ایران و تأثیرات اقتصادی و اجتماعی آن به ویژه برای کشاورزان و بازار داخلی به‌وجود آورده است. این تصمیم در حالی اتخاذ شده که عراق یکی از مهم‌ترین مقصدهای صادراتی ایران به شمار می‌رود و توقف صادرات می‌تواند موجب کاهش درآمد کشاورزان، افزایش ضایعات محصولات و از دست رفتن بازارهای بین‌المللی شود. همچنین واکنش‌های متنوع مردم و فعالان حوزه کشاورزی به این موضوع، ابعاد مختلف این بحران را نشان می‌دهد. در این گزارش به بررسی تبعات توقف صادرات محصولات کشاورزی ایران به عراق و نظرات مختلف مخاطبان پرداخته شده است.

عراق واردات چند محصول کشاورزی را تا پایان فصل برداشت به‌طور موقت متوقف کرد. با توجه به اینکه عراق یکی از بازارهای اصلی برای محصولات کشاورزی ایران است، کاهش یا توقف واردات می‌تواند منجر به افزایش عرضه در بازار داخلی ایران و در نتیجه کاهش قیمت‌ها شود.

در حالی که جهان تجارت به سمت روش‌های نوین بانکداری الکترونیک و اعتباری پیش می‌رود، ایران همچنان در دام تجارت نقدی گرفتار مانده و این موضوع، همراه با تحریم‌ها و محدودیت‌های بانکی، سهم کشور از بازار جهانی را به کمتر از ۰.۳ درصد رسانده است. گزارش مرکز پژوهش‌های مجلس نشان‌دهنده کاهش شدید تنوع شرکای تجاری ایران و هشدار درباره آسیب‌پذیری اقتصاد کشور است. آیا راه‌حلی برای برون‌رفت از این بحران وجود دارد؟

رییس اتاق مشترک بازرگانی ایران و عراق با اشاره به تاثیر تصویب کنوانسیون پالرمو می‌گوید: بازار ارز به بازار تجارت وصل است، بنابراین اگر همکاری‌های بین‌المللی و منطقه‌ای رشد کند، شرایط درآمدی و ارزی کشور متفاوت می‌شود. ما در حال حاضر با عراق، رابطه تجاری نسبتا خوبی داریم. ۱۲ میلیارد دلار صادرات به عراق داریم و یک بخشی هم واردات از عراق صورت می‌گیرد.

رئیس کارگروه طیور، آبزیان و زنبور عسل اتاق بازرگانی ایران گفت: در شرایطی که مازاد تخم مرغ در کشور به ضرردهی مرغداران مرغ تخمگذار انجامیده با صادرات جوجه یک روزه از ایران به عراق فرصت تولید تخم مرغ در اختیار عراقی‌ها گذاشته شد و مرغداران ایرانی بازار بزرگ عراق را از دست داده‌اند.

در حالی که عراق با افزایش تعرفه‌ها و توسعه صنایع داخلی در حال کاهش وابستگی به واردات کالاهای ایرانی است، عضو هیات رئیسه اتاق بازرگانی ایران و عراق می‌گوید بخش بزرگی از صادرات غیررسمی، قاچاق و بارهای جاسازی‌شده در مرزهای ایران به مقصد عراق، از آمار رسمی تجارت حذف شده‌اند؛ موضوعی که زنگ هشدار را برای نظارت‌های گمرکی و سیاست‌گذاری‌های صادراتی به صدا درآورده است.

درپی انتشار اخباری درباره افزایش تعرفه بر کالاهای ایرانی در عراق، سازمان توسعه تجارت اعلام کرد که این تصمیم صرفا متوجه ایران نبوده و در راستای حمایت از تولیدداخلی عراق است.

گمرک خسروی در نخستین ماه سال ۱۴۰۴، صدرنشین صادرات زمینی به عراق شد؛ رکورد تازه‌ای که نه‌تنها موقعیت استان کرمانشاه را در مبادلات مرزی تقویت می‌کند، بلکه از رشد چشمگیر وزن و ارزش کالاهای صادراتی این مرز نسبت به سال گذشته حکایت دارد.

از زمان اعلام توافق برجام در سال ۱۳۹۴، اظهارات متناقضی در مورد حجم دارایی‌های ایران در خارج منتشر شده است. تخمین‌ها از ۲۰ میلیارد دلار تا ۱۸۰ میلیارد دلار متغیر است.

وزارت کشاورزی عراق پس از ماه‌ها ممنوعیت، پیشنهاد رفع محدودیت واردات گوجه‌فرنگی، کلم، گل‌کلم و کاهو را ارائه داد که با موافقت هیات دولت این کشور مواجه شد.

«جاده توسعه»، مگاپروژه‌ای ۲۰ میلیارد دلاری که قرار است تا سال ۲۰۵۰ امارات، قطر، عراق، ترکیه و اروپا را به هم متصل کند، در حالی پیش می‌رود که ایران، غایب بزرگ این طرح، نگران از دست دادن جایگاه ژئوپلیتیکی و اقتصادی خود در منطقه است.

وزیر نفت ایران در گفت‌وگوی تلفنی با همتای عراقی خود گفت: فروش نفت ایران در چارچوب معیارهای پذیرفته‌شده در تعاملات مرتبط با تجارت نفت انجام می‌شود.

براساس اعلام گمرک کل کشور چین و عراق در سال ۱۴۰۳ بزرگترین مقاصد صادراتی کالاهای ایرانی بودند.

سید حمید حسینی، سخنگوی اتحادیه صادرکنندگان فرآورده‌های نفت، گاز و پتروشیمی با اشاره به برگزاری انتخابات عراق در سال ۲۰۲۵ اظهار داشت که قطعی برق می‌تواند تأثیر منفی شدیدی بر دولت السودانی و احزاب شیعه این کشور داشته باشد. بنابراین، دولت عراق برای دریافت مجدد معافیت‌های آمریکا تلاش خواهد کرد. تجربه نشان داده که آمریکا برای جلوگیری از بروز بحران‌های امنیتی در عراق، ناگزیر به تمدید این معافیت‌ها خواهد بود.

وزیر خارجه عراق با اشاره به حوادث هفت اکتبر مدعی شد که امکان جنگ ایران و آمریکا وجود دارد.

وزارت برق عراق اعلام کرد که با وجود ادامه معافیت‌های آمریکا برای واردات گاز از ایران، این کشور به دنبال جایگزینی منابع گازی از قطر و عمان است تا به خودکفایی در تأمین انرژی دست یابد؛ تصمیمی که در پی عدم تمدید معافیت‌های تحریمی آمریکا برای خرید انرژی از ایران، چالش‌های جدیدی را پیش روی بغداد قرار داده است.

مدیر عامل توانیر گفت: با توجه به وجود قرارداد صادرات برق به عراق مابین دو کشور و مدت زمان باقیمانده از این تعهد، کشور عراق نسبت به ادامه واردات برق از ایران بر اساس قرارداد دوجانبه ادامه خواهد داشت.

آمریکا پس از سال‌ها تمدید معافیت تحریمی عراق برای خرید برق از ایران، این بار تصمیم به عدم تمدید آن گرفت. این معافیت که از سال ۲۰۱۸ و در دوران ریاست‌جمهوری دونالد ترامپ برقرار شده بود، روز شنبه به پایان رسید و می‌تواند تأثیرات قابل‌توجهی بر تأمین انرژی عراق و روابط منطقه‌ای داشته باشد.