بیژن صفوی / کارشناس اقتصادی
اقتصاد ایران درحالحاضر به نظام بانکی وابسته شده و اقتصادی بانکمحور را به وجود آورده است، به گونهای که بیشتر تولیدکنندگان، صنعتگران و در کل فعالان اقتصادی، برای تامین مالی به بانک عادت کردهاند و بانک را بهعنوان نخستین گزینه برای دریافت منابع انتخاب میکنند.تامین مالی بخشهای اقتصادی درحالی متکی به نظام بانکی است که به نظر میرسد این مسیر باید تغییر کند و روشهای تامین منابع متنوعتر شود. بانکها به دلایل مختلفی، خیلی قادر به ادامه این مسیر نیستند و نمیتوانند بار تامین مالی را به تنهایی به دوش بکشند. اگر هدف کلان اقتصادی در بلندمدت این است که رشد اقتصادی مناسب در کشور محقق شود، بنابراین، ضروری است که از روشها و ابزارهای تامین مالی بیشتری در کشور بهره گرفته شود. فلسفه بانکداری و فعالیت شبکه بانکی فقط تامین مالی بنگاههای اقتصادی نیست و این تقسیم کار باید بین سایر بازارها نیز انجام شود. باید نهادهای مالی داخلی همچون بازار پول و سرمایه به شکل متعادل و مناسب فعال شوند تا از این محل در بلندمدت، تامین مالی بنگاههای اقتصادی بهتر انجام شود که البته تحقق این هدف نیاز به اصلاح ساختار نهادهای مالی داخلی دارد. در این راستا باید اصلاحاتی در بحث ساختار مالی و سرمایهای بانکها نیز انجام و فعالیت بانکها قانونمندتر شود، علاوه بر این با توجه به وسعت و بزرگی بازار سرمایه نیز باید از ظرفیتهای بالای آن بهره گرفت که این نیاز به اطلاعرسانی و فرهنگسازی درست دارد. ضمن اینکه در بحث تامین مالی نباید از ظرفیتهای خارجی نیز غافل شد. باید شرایطی ایجاد کرد تا تامین مالی بخشهای اقتصادی از طریق منابع خارجی و فاینانس نیز انجام شود و این مهم میتواند با توجه به ظرفیتهایی که پس از برجام برای کشور ایجاد شده محقق شود.
