حمایت از تولید داخلی در سالی که کلیدواژههای اصلی شعارش «تولید و اشتغال» است، بدون تردید نقش دولت و بخش خصوصی را در تحقق رونق تولید حائز اهمیت میکند؛ اینکه هر بخشی به فراخور جایگاه و نقشی که دارد، در این زمینه موثر واقع شود و با حمایت از تولید داخلی گامی در جهت رشد و توسعه کشور برداشته شود.
به گزارش پایگاه خبری گسترش، روزنامه گسترش تجارت نوشت: در این بین نقش مهم نظام بانکی در حمایت از تولید داخلی نیز غیرقابل انکار است. بانکها به عنوان یکی از بخشهای اثرگذار، میتوانند با حمایت هدفمند و موثر از تولید، مسیر همواری را برای فعالان این بخش ایجاد کنند تا درنهایت تقویت این بخش منجر به رشد اشتغال در کشور شود. اما دراین بین موانعی وجود دارد که ضروری است در رفع آن گامهای اساسی برداشته شود. کارشناسان و صاحبنظران حوزه بانکی، بالا بودن نرخ تمامشده پول را در کنار سایر عوامل، یکی از مهمترین موانع موجود بر سر راه تولید داخل میدانند و بر اینباور هستند که باید با کاهش نرخ سود سپردهها و به تبع آن نرخ سود تسهیلات، بخشی از هزینههای تولید کاهش یابد تا این بخش بتواند با دریافت وامهای بانکی با نرخهای مناسبتر، رشد و توسعه یابد و در نهایت باعث رشد اقتصادی کشور شود. نرخ سود به نرخ تورم برسد عباس آرگون، عضو کمیسیون بازار پول و سرمایه اتاق بازرگانی تهران با بیان اینکه بحث حمایت از تولید داخلی و نقش بانکها در این زمینه در شرایطی مطرح است که خود بانکها به عنوان یک بنگاه اقتصادی با مشکلات زیادی مواجهاند افزود: بانکها نیز جزئی از این اقتصاد هستند و مشکلات رکودی و محدودیتهایی که وجود دارد، باعث شده که فعالیت این بخش هم با موانعی مواجه باشد. اما به هرحال انتظار این است که بانکها در حد و توانشان از بخش تولید کشور حمایت کنند. او با تاکید براینکه مشکل اصلی تولید درحالحاضر بحث نقدینگی است افزود: جریان نقدینگی در کشور ما کند شده است و همین امر سبب شده تا گردش نقدینگی در بخشهای مختلف اقتصادی ازجمله تولید، به نحو مطلوب توزیع نشود. به گفته او، مشکل کمبود نقدینگی تولید و تامین این منابع توسط بانکها، در حالی به عنوان یک چالش مطرح است که باید به این موضوع بحث نرخ بالای سود بانکی را نیز اضافه کرد. درحالحاضر بالا بودن نرخ سود بانکها درکنار سایر هزینهها باعث شده تا نرخ تمامشده پول برای تولید به شدت افزایش یابد و توجیه کافی برای این بخش نداشته باشد. آرگون معتقد است: حمایت از تولید داخلی با نرخ سود تسهیلات ۲۵ یا ۲۶درصد، عملا نمیتواند حمایت لازم و کافی از تولید به شمار آید. درحالحاضر هم اگر واحد تولیدی اقدام به دریافت تسهیلات از بانک با این نرخها میکند؛ فقط برای ادامه بقاست و چارهای جز این ندارد. به گفته این صاحبنظر حوزه بانکی، برای بهبود وضعیت تولید در کشور باید ابتدا نرخ سود سپردهها کاهش یابد و بعد به تناسب آن نرخ سود تسهیلات نیز کم شود تا نرخ پول برای تولیدکنندگان صرفه اقتصادی داشته باشد. درحالحاضر نرخ بالای سود سپردهها باعث شده است تا منابع به سمت بانکها سوق یابد و تولید چندان مطلوب سرمایهگذاران نباشد و این انگیزه سرمایهگذاری در تولید را به شدت کم کرده است. وی بر اینباور است که باید تا جایی که ممکن است نرخ پول در کشور کاهش یابد و این منوط به کم کردن نرخ سودهای بانکی است. به نظر میرسد که با توجه به نرخ ۱۰درصدی تورم، باید نرخ سود تسهیلات نیز به همین میزان کم شود. برای دستیابی به نتیجه مطلوب باید ساختار بانکها اصلاح شود. او در ادامه البته به سایر عوامل تاثیرگذار دیگر که مانع رشد تولید در کشور شده است اشاره کرد و گفت: رکود، فرهنگسازی نامناسب در رابطه با استفاده از کالای داخلی، قاچاق، نرخ ارز و... ازجمله موارد دیگری هستند که در کنار مشکلات بانکی موجود، باعث اختلال در فعالیت تولید درکشور شده است که نیاز است برای رفع هریک از این مشکلات اقدام قابل توجه انجام شود تا در نهایت تولید در کشور رونق بگیرد. فعالیت تولیدی با نرخهای سود بالا توجیه ندارد مصطفی صفاری، یکی از کارشناسان حوزه بانکی نیز با بیان اینکه نظام بانکی، شریان حیاتی هر اقتصادی به شمار میرود که با تزریق منابع به بخشهای مختلف میتواند باعث رشد و توسعه آن بخش شود افزود: اما با توجه به نقش مهم بانکها در اقتصاد، آنطور که باید حمایتهای لازم ازاین بخش نشده است. بخش تولید مثل سایر بخشها، به دلیل هزینه بالای پول، پایین بودن بهرهوری؛ بهروز نبودن فناوری و مواردی ازاین دست که باعث شده تا نرخ تمامشده تولید در کشور بالا برود؛ نتوانسته در بازارهای رقابت، چندان به رقابت بپردازد و این نیاز به اقداماتی دارد که هر بخشی به فراخور جایگاهی که دارد، باید انجام دهد تا بخش تولید رونق بگیرد. به گفته او، طبیعی است که یک تولیدکننده ترک با تولیدکننده ایرانی نمیتواند رقابت کند چون هزینه مالی تولیدکننده ترک با ۲درصد تامین میشود و این درحالی است که تولیدکننده ایرانی مجبور است که نیاز مالیاش را با سود بالای ۲۰درصد تامین کنند. این امر باعث میشود که تولید از رقبای خود عقب بماند و جای رشد نداشته باشد. وی با بیان اینکه نرخهای سود بانکی باید در گام نخست در کشور کاهش یابد افزود: در بهترین حالت حاشیه سود تولید در دنیا بین ۹تا۱۲درصد است و متوسط آن به ۱۰درصد میرسد. حال درایران دوبرابر این حاشیه سود در قالب نرخ سود بانکی دریافت میشود که این باعث عقب ماندگی تولید خواهد شد. او با بیان اینکه در کنار این نرخهای سود بانکی باید سایر هزینهها و مشکلات را نیز لحاظ کرد افزود: در این شرایط متوجه میشویم که تولید با مشقتهای زیادی روبهرو است و موانع زیادی پیش روی تولیدکنندگان قرار گرفته است. فشارهایی که به تولید تحمیل میشود، این بخش را از انتفاع انداخته است. صفاری تاکید دارد که باید نرخ سود بانکی واقعی شود و همتراز با نرخ تورم لحاظ شود. این اصلاح میتواند کمک زیادی به رونق تولید کند. ضمن اینکه باید نگاه حمایتی بانکها گستردهتر شود و فقط فکر سودآروی خودشان نباشند. سخن آخر وجود موانع و مشکلات عدیده که در مسیر فعالیت تولید داخل قرار دارد، انگیزه و توجیه لازم را از فعالان این بخش گرفته است و باعث شده تولید آنطور که باید رونق نداشته باشد. در کنار مشکلات زیاد تولید که از بحث قاچاق و بهرهوری گرفته تا بیمه و نرخ ارز، باید بحث دریافت تسهیلات و نرخهای بالای سود بانکی را به عنوان یک عامل بازدارنده بر سر راه تولیدکنندگان دانست. این امرسبب شده تا هزینه تولید به شدت افزایش یابد و قدرت رقابت با سایر رقبایشان را نداشته باشند که دراین بین لازم است تا هرچه سریعتر نرخ سود بانکها کاهش یابد و روند اعطای تسهیلات به این بخش نیز هموارتر شود.