ده ها سال از اجرای طرح ترافیک تهران میگذرد و حالا شهرداری و شورای شهر اصرار دارند که آن را به یک باره تغییر دهند.
به گزارش خبرنگار پایگاه خبری گسترش ، رسانهها پیش از نهایی شدن این تصمیم توانستند کلیات طرح پیشنهادی را به مردم شهر اطلاع دهند. البته جزئیات آن پیچیده تر از آن بود که اطلاع رسانیهای جسته و گریخته به مردم کمکی کرده باشد. با این حال، کارشناسان جزئیات را از لابهلای خبرها و گزارشهای اصحاب جراید دریافتند و همین موضوع باعث شد تا کارشناسانی از حوزههای مهندسی شهری، محیطزیست و حتی جامعه شناسی، از خواب ده ها ساله بیدار شوند و پریشان حال در کسری از ثانیه نتایج تجربیات و علم خود را در اختیار شهرداری و شورای شهر قرار دهند. این کارشناسان در دو گروه موافق و مخالف قرار گرفتند. موافقان پس از شنیدن انتقادات، قبول کردند که این طرح اشکالاتی دارد. اما اعضای شورای شهر و شهرداریها مطرح کردند که بر اساس قانون نمیتوانیم منتظر اصلاح طرح شویم و باید تا پیش از سال این طرح را نهایی کنیم. موافقان که در ابتدا در مقابل زیانهای زیستمحیطی طرح جدید ترافیک مقاومت میکردند، کم کم قانع شدند که نمیتوانند در خصوص تاثیر احتمالی این طرح بر افزایش آلودگی هوا پاسخ گوی اذهان عمومی باشند. به این ترتیب اذعان کردند که این طرح برای درآمدزایی از خدمات شهر است. توجیه آنان این بود که این چنین طرحهایی در بسیاری از کشورها اجرا میشود. همچنین گفتند که نباید شهرداری از محل تراکم فروشی تامین درآمد کند. این توضیحات درست و منطقی بود اما مردم پذیرنده این طرح نبودند. مردم پذیرش نداشتند هم زمان با ابراز موافقتها و مخالفتها با کلیات طرح، موضوعات پیرامونی، آسیبهای محیط زیستی را به حاشیه برد تا جایی که به نظر می رسد امروز به فراموشی سپرده شده است. مردم تهران خبر «تردد در همه نقاط شهر به شرط پرداخت هزینه» را تقریبا هم زمان با خبر گران شدن قیمت بنزین و گران شدن تعرفه خروج از کشور شنیده بودند. در واقع مردم از این طرح های پی در پی این چنین برداشت کردند که خروج از کشور گران میشود، سفر به خارج از شهر گران میشود و سفر حتی در داخل شهر هم گران میشود و این چنین باید در خانه بمانند. این هم زمانی ابلاغ طرح ها، مردم را به معنای واقعی کلمه عصبانی کرد. از سوی دیگر، طرح جدید ترافیک که به نظر بسیاری از کارشناسان و حتی با منطق آحاد جامعه منجر به افزایش آلودگی هوا میشود، در شرایطی مطرح شد که با تعطیلیهای مکرر مدارس و روزهای پر از آلودگی مواجه شده بودیم. بنابراین آحاد جامعه هیچ گونه آمادگیای برای پذیرش پرداخت حق بر شهر نداشتند. در چنین شرایطی جامعهشناسان به میان آمدند و نظریههایی برای نحوه آمادهسازی اذهان عمومی در اجرای طرح جدید را مطرح کردند اما نهاد های مربوطه توجهی به این نظریههای آزمون پس داده در کشورهای دیگر نکردند. خبرنگاران دو دسته شدند خبرنگاران در مواجهه با موضوع طرح ترافیک دو دسته شدند. برخی از خبرنگاران به وظیفه شغلی خود عمل کردند. انتقادها از این طرح بسیار بود و خبرنگاران این انتقادات را منتشر میکردند. اما خیلی زود خبرنگارانی متحد شدند تا حق خود به عنوان یک صنف را مطالبه کنند. قابل توجه است که خبرنگاران انجمن صنفی فعالی ندارند و به این دلیل صنفی ضعیف شدهاند. آنها از کمترین مزیتهای شغلی برخورداند. در بیشتر رسانه ها، دستمزد خبرنگاران تهران در سال ۹۶ بین ۹۰۰ هزار تا یک میلیون و ۵۰۰ بوده است در حالی که اگر راننده ای ساده بودند، ۳ میلیون تومان درآمد داشتند. آنها امنیت شغلی بسیار کمتری نسبت به همکاران واحد اداری خود در تحریریهها دارند. قرارداد هایشان یک طرفه امضا میشود و خیلی از آنها بیمه نمیشوند. از همه مهم تر این که، خبرنگاران با وجود این که برای شغل خود مجبور به تردد مکرر در شهر هستند در بیشتر رسانهها حق ایاب و ذهاب نمیگیرند. در طرح فعلی ترافیک، خبرنگاران سهمیه میگرفتند. البته این هم دچار مافیا شده بود و افرادی که اصلا خبرنگار نبودند در قبال پرداخت پولی، کارت خبرنگاری تهیه و بعد هم از سهمیه خبرنگاران استفاده میکردند و در واقع سهمی به خبرنگاران واقعی نمی رسید. به این ترتیب خبرنگارانی که برای گرفتن حق همه اقشار، خود را به پای شلاق و زندان میاندازند، در گرفتن حق خود سرشان بیکلاه میماند. با نگاهی به اقدامات هماهنگی که از سوی خبرنگاران در سال ۹۶ انجام شد، به نظر میرسد خبرنگاران جوان که بارها مورد بیمهری پیشکسوتان خود قرار گرفتهاند، با وجود این که انجمن صنفی فعالی ندارند اما در حال قدرت گرفتن هستند. قدرتی که اگر بهدست بیاید، بسیاری از مشکلات اقتصادی و اجتماعی کشور رفع خواهد شد. چرا که آنها به اطلاعات دقیق و سری دسترسی دارند. همچنین دارای اندیشهای بر پایه علم، زبانی قابل فهم برای عموم، قلمی صریح و نیتی دلسوزانه برای ارائه مشاوره هستند. این بار هم خبرنگاران با هم مشق اتحاد کردند. کمپینی راه انداختند و خواستار باقی ماندن سهمیه شان در طرح ترافیک جدید شدند. نتیجه صنفی این اقدام این بود که شورای شهر به گران شدن ۱۰ درصدی تردد تنها ۱۰۰۰ خبرنگار در شهر اکتفا کند. پیش از آن قرار نبود خبرنگاران سهمیهای در طرح ترافیک جدید داشته باشند بنابراین، این دست آوردی کوچک از یک اتحاد نصفه و نیمه بود. اما این که کدام خبرنگاران و بر چه اساسی میتوانند خود را در میان این یک هزار نفر جا کنند، با ابهامات زیادی روبهرو شده است که موجب نگرانی از تکرار مافیا شده است. همچنین وعده داده شده است که کارت اتوبوس و مترو هم به خبرنگاران بدهند که جزئیات آن هم هنوز مشخص نیست. منطق این سهمیه این بود که اگر خبرنگاران که از نظر مالی قشر ضعیفی هستند، نتوانند به راحتی در شهر تردد کنند، آسیبهای اجتماعی روز به روز مخفیتر مانده و جرم افزایش مییابد. از سوی دیگر با ایجاد مشکل در تردد شهری خبرنگاران، سوژهها کلیتر و تکراریتر شده و مخاطبان باقی مانده از دست رفته و یک دلیل به دلایل ورشکستگی دسته جمعی رسانهها اضافه خواهد شد. خبرنگاران متهم به نقد سو گیرانه شدند این کمپین اگرچه برای کلیت جایگاه رسانه و صنف خبرنگاران نتیجه خوبی داد اما برخی، زبان رسانهها را کوتاه کردند. گفتیم که خبرنگاران اجتماعی، شهری و محیط زیست، در پی وظیفه اطلاعرسانی خود، انتقادات محیطزیستی و جامعهشناسی را نسبت به این طرح مطرح میکردند. فرصتطلبان این انتقادات را به از سر باج خواهی خبرنگاران دانسته و به آنها توهینهای بسیار کردند. این چنین شد که نقد طرح ترافیک جدید به حاشیه رفت و در نهایت در شورای شهر به تصویب رسید. حالا این شورا اشکالات فرمانداری را تا حدودی رفع کرده است اما هنوز باید منتظر ماند و دید سرانجام این طرح در ۱۵ فروردین ۹۷ آغاز خواهد شد و یا خیر. طرح ترافیک جدید، انتخاب بین بد و بدتر است مدافعان طرح ترافیک جدید که خود به اشکالات محیط زیستی این طرح اذعان دارند، معتقدند باید تابوی دست نخورده ماندن طرح موجود پایان داد و پس از آن میتوان به مرور اشکالات آن را رفع کرد. گفته میشود که با این طرح درآمد شهری از حملونقل تامین میشود و دیگر تراکم فروشی نخواهیم داشت. یکی دیگر از مزایای طرح جدید ترافیک این است که رانت بازی در گرفتن سهمیه طرح ترافیک به پایان خواهد رسید. علاوه بر این، رانندگان با توجه به این که در چه ساعتی از روز وارد محدوده طرح ترافیک شده و چه ساعتی از آن خارج میشوند، هزینه خواهند داد. در این طرح مراعات ساکنان محدوده ترافیک هم شده و به بیماران خاص نیز توجه شده است. با این حال منتقدان میگویند طرحهای پیشنهادی دیگری هم روی میز بوده است. طرح هایی که میشد به آنها هم فکر کرد. منتقدان میگویند در اجرای این طرح وسیع و پر هزینه میتوان به نوعی برنامهریزی داشت که از آلودگی هوا هم کم کند و نیازی به انتخاب بین بد و بدتر نیست.