کمبود فرصتهای شغلی، رواج رقابتهای ناسالم در محیط کار و درآمدهای ناکافی، منجر به تمایل درصد قابل توجهی از ایرانیان برای اشتغال در خارج از کشور حتی در کشورهای عربی شده است.
یک کارشناس مهاجرت های شغلی و تحصیلی به خارج از کشور در گفتوگو با خبرنگار پایگاه خبری گسترش با طرح این ادعا اظهار کرد: در حال حاضر ایرانیان متخصص و غیر متخصص زیادی برای پیدا کردن شغل به خارج از کشور سفر میکنند. شهریار فرزام در خصوص سفر ایرانیان به کشورهای عربی برای کار گفت: تعداد ایرانیانی که برای کار به کشورهای عربی میروند زیاد است. تا چند وقت پیش ایرانیان زیادی برای کار به امارات میرفتند اما زمانی که دیدند برخورد اماراتیها با ایرانیان خوب نیست و حسابهای ایرانیان را میبندند، سفر به امارات از رونق افتاد. امروز عمان بهترین کشور عربی برای ایرانیان جوینده کار است. اگر این اصل کلی را بپذیریم که هر کشوری خوب و بد دارد، به طور کلی مردمان عمان که مردمیسنتی هستند، به ایرانیان احترام میگذارند و رفتارهای نژاد پرستانه ندارند. وی تاکید کرد: عمان پناهندگی نداده و شهروند قبول نمیکند. با این حال، ایرانیان در این کشور امکان بستن قراردادهای کاری شش ماهه، یک ساله یا سه ساله دارند و در این مدت میتوانند در عمان زندگی کنند. درآمد ایرانیان در این کشور خوب است. این کارشناس بیان کرد: پس از عمان، به ترتیب اربیل عراق و کویت مورد استقبال ایرانیان جوینده کار در کشورهای عربی قرار میگیرد. منتهی در اربیل ایرانیان رفتار مناسبی نداشتهاند و قاچاقهای بسیاری انجام دادهاند. به این ترتیب وجهه ایرانیان در این منطقه خراب شده است. صف ایرانیان مقابل سفارتخانهها فرزام گفت: هر زمان از روز که به سفارتخانههای ترکیه یا جمهوری آذربایجان برویم، مشاهده میکنیم که حدود پنج ایرانی برای مهاجرت در حال اقدام هستند. این وضعیت در سفارت خانههای آلمان و فرانسه به مراتب وخیم تر است. به طوری که ایرانیان از ساعت ۴ صبح مقابل این سفارت خانهها به صف ایستادهاند. وی افزود: کانادا هم مورد استقبال ایرانیان است اما از آنجایی که این کشور در ایران سفارت خانه ندارد، ایرانیان از طریق کشور دیگری برای مهاجرت و پناهندگی به این کشور اقدام میکنند. به این ترتیب، سفارتهای کانادا در چند کشور، هیچ گاه خالی از متقاضیان ایرانی نیست. هزینههای بسیار برای پیدا کردن کار! به گفته فرزام، اتاق بازرگانی ایران و آلمان جوشکار و نجارهایی با مدارک تحصیلی فوق لیسانس و دکترا به آلمان اعزام میکند. سفارت آلمان برای ثبت هر برگ از مدارک ۵۰ یورو میگیرد. این رقم در سفارت کانادا ۱۸۵ دلار کانادا است. مردم ایران برای این که بتوانند در سایر کشور ها شغلی داشته باشند در ابتدا باید هزینههای زیادی کنند اما اگر بتوانند در نهایت به اشتغال برسند درآمد خوبی خواهند داشت. وی افزود: دریافتی در شغل آی تی در آلمان بین دو هزار و ۵۰۰ تا سه هزار و ۵۰۰ یورو است. برای داشتن یک زندگی مناسب در آلمان ماهانه هزار تا هزار و ۲۰۰ یورو هزینه باید کرد که میتوان باقی مانده این درآمد را صرف تفریح و پس انداز کرد. البته در این شرایطی است که فرد مهارت داشته باشد. حتی برای نگهبانی و دربانی هم باید مهارتهایی آموخته شده، داشت. افرادی که این مهارت و دانش را ندارند به شرط پرداخت هزینه، آموزش میبینند و پس از آموزش به عنوان نیروی ماهر به کار گرفته میشوند.
رفتار بد ایرانیان با هموطنان فرزام گفت: ایرانیانی که دستی بر این آتش دارند، با افرادی که برای کار قصد مهاجرت دارند رفتار خوبی ندارند. هزینههای گزاف از یک سو، بی احترامیو راهنماییهای نادرست به افراد مهاجر از سوی دیگر رفتارهای پر تکراری هستند که مشاهده میشوند. وی افزود: برای مهاجرت های کاری به دیگر کشور ها، گاها شرکت های به اصطلاح وکالتی و حقوقی دیده میشوند که از طریق واسطه ها به مردم معرفی شده و هیچ گونه تبلیغات رسمی ندارند. این شرکت ها در ابتدا هزینه های گزافی از افراد میگیرند و بعد از ورود مهاجر به کشور مورد نظر سناریوهایی مثل آزادی اجتماعی و ... برای فرد در نظر میگیرند تا فرد پناهندگی بگیرد. فرزام به آنچه در سفارت خانهها اتفاق میافتد نیز اشاره و اظهار کرد: برخی از ایرانیانی که در سفارتخانهها مشغول به کار هستند باند بازی و رانت راه انداختهاند. کاری که به سرعت میتوانند انجام دهند را ماهها به تاخیر میاندازند تا بتوانند زیر میزی بگیرند. آنها با ایرانیان با تندی، توهین و طلبکاری رفتار میکنند. گاها یک برگه که در پرونده جابجا گذاشته شود، پرونده را پرت میکنند. طوری رفتار میکنند که گویا مراجعه کنندگان باید همه چیز را بدانند و برایشان توضیحی نمیدهند. این در حالی است که بیشتر کارمندان خارجی سفارتخانه ها با مهاجران ایرانی رفتاری محترمانه دارند.