طرح تعطیلات زمستانی برای مدارس حدود یک سال است که از سوی نهادهای مختلفی مانند سازمان حفاظت از محیطزیست به نهادهای قانونگذار همچون مجلس شورای اسلامی و هیات دولت ارائه شده است و دلیل مطرح شدن آن هم آلودگی هوا است،
اما در صورت اجرایی شدن آن، بیشترین سود را برای صنعت گردشگری بهویژه در حوزه گردشگری داخلی به همراه دارد.اگر با تعطیلات زمستانی برای دانشآموزان موافقت شود و والدین آنها نیز بتوانند مرخصی بگیرند یا این تعطیلات به آنها نیز تعلق بگیرد، گردشگران از شهرهای آلوده و گردشگرفرست همچون تهران به مناطق خوش آب و هوا و گردشگرپذیر سفر میکنند و موجب رونق مناطقی میشوند که تاکنون به دلیل گرمسیر بودن مورد توجه قرار نگرفتهاند. به عنوان نمونه استانهای خوزستان، هرمزگان، بوشهر و به طور کلی مناطق جنوبی کشور زیباترین جاذبههای گردشگری را دارا هستند، اما گرمسیر بوده و مناسب سفر در تابستان نیستند. در ایام نوروز نیز بیشترین سفرها به شمال، مشهد، شیراز، اصفهان و کیش انجام میشود و مناطق جنوبی اگرچه با استقبال گردشگران روبهرو هستند، اما این استقبال در مقایسه با مقصدهای معروف گردشگری بسیار ناچیز است. از سوی دیگر بسیاری از مناطق سردسیر نیز میتوانند به عنوان مقاصد ورزشهای زمستانی مطرح شوند. توزیع سفر در ایام مختلف سال موجب میشود از گرانی تورها در ایام پرسفر مانند نوروز کاسته شده و در دیگر ایام نیز آژانسهای گردشگری به صورت غیرمنطقی نرخ تورهای خود را کاهش ندهند. در برخی موارد هزینه تورها در ایام نوروز به اندازهای گران میشود که بسیاری ترجیح میدهند در این دوران در خانه بمانند یا انفرادی سفر کنند. از سوی دیگر مردم تعطیلاتی جز نوروز و ایام تابستان در اختیار ندارند تا آن را به سفر کردن اختصاص دهند. توزیع تعطیلات در ایام مختلف سال موجب قیمتگذاری منطقی تورها میشود. البته با توجه به مضرات آلودگی هوا برای تمامی مردم و نیاز به تعطیلات و سفر کردن و تاثیر تعطیلات بر افزایش بازدهی کارمندان، تعطیلات زمستانی بهتر است برای تمامی اقشار جامعه در نظر گرفته شود. به هر روی این طرح سال گذشته از سوی مجلس شورای اسلامی رد شده و امسال در جلسه هیات دولت مطرح شده که امید است پس از بررسیهای کارشناسی به سرانجام برسد.
تعطیلی مدارس در ایام وارونگی دما طرح تغییر تقویم آموزشی سال گذشته توسط نمایندگان در صحن علنی مجلس تایید نشد، اما چندی پیش عیسی کلانتری، رئیس سازمان محیطزیست از طرح این سازمان برای تعطیلی یکماهه مدارس در فصل سرما خبر داده است. عیسی کلانتری، معاون رئیسجمهوری و رئیس سازمان حفاظت محیطزیست در دومین هفته دی در حاشیه جلسه هیات دولت از بررسی پیشنهاد تعطیلی مدارس از نیمه آذر تا نیمه دی خبر داده و گفته بود: در کمیسیون زیربنایی دولت پیشنهاد کردهایم که مدارس در نیمه شمالی کشور و مناطق سردسیر از جمله تهران یک ماه زودتر آغاز شود و از ۱۵ آذر تا ۱۵ دی مدارس این مناطق تعطیل شوند تا دانشآموزان با هوای آلوده روبهرو نشوند. در مقابل حمایت میرزاده، سخنگوی کمیسیون آموزش و تحقیقات مجلس درباره طرح تعطیلی یکماهه مدارس در فصل زمستان اظهار کرد: طرح جدید سازمان محیطزیست در این زمینه هنوز به مجلس ارائه نشده، اما این مسئله چند ماه قبل در قالب طرح دیگری ارائه و در کمیسیون آموزش و تحقیقات مجلس شورای اسلامی بررسی شد اما در صحن علنی مجلس رای نیاورد و هماکنون نیز بعید است طرحی که توسط افرادی بهجز کارشناسان آموزشوپرورش برای حل مشکل آلودگی هوا که ارتباطی با مدارس ندارد، تهیه شده، در مجلس تصویب شود. تعطیلات زمستانی موجب توسعه گردشگری میشود رئیس سازمان میراثفرهنگی، صنایعدستی و گردشگری با بیان اینکه تعطیلات زمستانی مدارس به توسعه گردشگری کمک میکند، گفت: ما با این طرح موافقیم و برای اجرای آن با سایر سازمانها همراهی میکنیم. علیاصغر مونسان درباره طرح پیشنهادی تعطیلی یکماهه مدارس در فصل زمستان، اظهار کرد: این موضوع به توسعه گردشگری کمک میکند. این طرح پیش از این هم مطرح شده بود، اما دستگاهها با هم اختلاف داشتند، اما این بار هم سازمان محیطزیست موافق است و هم آموزش و پرورش و ما هم در سازمان گردشگری بسیار موافق این طرح هستیم. او افزود: مناطق جنوبی کشور جاذبههای خوبی برای گردشگری در فصل زمستان هستند که اگر تعطیلات ۲۰ روزه تا یکماهه مدارس اتفاق بیفتد، به توسعه گردشگری در این مناطق کمک خوبی میکند. ما هم با این طرح موافقیم و با سایر دستگاهها برای اجرای این طرح همراهی خواهیم کرد.
نیاز به توزیع مناسب تعطیلات به عقیده کارشناسان گردشگری، تعطیلات زمستانی موجب توزیع تعطیلات در طول سال شده و از تورم هزینه تورها در ایام پرسفر میکاهد. علی شادلو، مدیرعامل موسسه آوای ارسباران در گفتوگو با «گسترشتجارت» اظهار کرد: به طور حتم تعطیلات زمستانی در رونق هرچه بیشتر گردشگری کمک میکند. با توجه به اینکه زمستان فصل کمسفر در گردشگری ایران به شمار میرود، در نظر گرفتن تعطیلات ۳ هفته تا یکماهه زمستانی برای دانشآموزان میتواند فرصت مناسبی برای سفر کردن مردم ایجاد کند. او افزود: تعطیلات زمستانی مدارس به طور کلی میتواند فاصله بین فصلهای کمسفر و پرسفر را کاهش دهد و فرصتی برای مردم ساکن شهرهای گردشگرفرست ایجاد کند تا به سفر رفته و در شهرهای گردشگرپذیر اقامت کنند. شادلو با اشاره به آلودگی هوا در شهرهای بزرگی همچون تهران بیان کرد: زمانی که در اوج آلودگی گفته میشود سنین حساس مانند کودکان و سالمندان از منازل خود بیرون نروند و شهروندان نیز در صورت نداشتن کارهای ضروری در خانههای خود بمانند، بهتر آن است که تعطیلاتی را در این ایام در نظر بگیرند تا هم مردم از آلودگی هوا آسیب نبینند و هم آلودگی هوا کمتر شود. در صورت در نظر گرفتن تعطیلات زمستانی، به خوبی میتوان آلودگی هوا را مدیریت کرد. این فعال گردشگری با اشاره به اینکه تعطیلات در صنعت گردشگری ما تهدید به شمار میرود تا فرصت، اظهار کرد: نیمی از تعطیلات گردشگری ما تعطیلات مذهبی هستند که بر اساس تقویم هجری قمری در نظر گرفته شده و هر سال در حال چرخش است و با برخی تعطیلات دیگر تداخل پیدا میکند و تقویم تعطیلات هر سال به همین دلیل تغییر میکند. نیمی دیگر که تقویم هجری شمسی هستند نیز در آن تعطیلاتی همچون نوروز در نظر گرفته شده که تورم تعطیلات، تورم سفر، تورم گردشگران در مناطق گردشگرپذیر و تورم زباله را به همراه میآورد که موجب تخریب یکباره برخی مناطق و محیطزیست شده و عصبانیت مردم بومی را نیز به همراه دارد. او گفت: تعطیلات ایران بر اساس اصول و مبانی جامعهشناسی، روانشناسی و گردشگری چیده نشده، بلکه تعطیلاتی هستند که نیاکان ما بر اساس مراسم ملی و سنتی و یا مذهبی در نظر گرفتهاند. تورم تعطیلات و تورم تورهای سفر در ایامی همچون نوروز موجب شده در برخی مواقع تورهای سفر گرانترین هزینهها را در بر داشته و پس از اتمام تعطیلات به دلیل نگرانی از نبود مشتری و استقبال نکردن گردشگران به طرز شگفتانگیزی نرخ تورهای سفر شکسته میشود. شادلو در ادامه بیان کرد: به طور کلی باید تعطیلات در طول سال توزیع شوند. کارمندان یک سال تمام کار میکنند و فقط ۲ هفته نوروز تعطیل هستند، دانشجویان و دانشآموزان ۹ ماه سال درس میخوانند و تابستان و نوروز تعطیل هستند. این در حالی است که گردشگران در تمام طول سال نیاز به تعطیلی دارند. به طور کلی توزیع تعطیلات نیاز به ساماندهی منطقی و مناسب دارد. اگر تعطیلات ۳ هفتهای زمستانی وجود داشته باشد، مردم میتوانند برنامهریزی کرده و مقصد سفر خود را به طور منطقی انتخاب کنند. او افزود: اگر این تعطیلات برای والدین دانشآموزان و کارمندان نیز در نظر گرفته شود، بسیار بهتر است و گردشگری ایران در فصل کمسفر زمستان رونق بیشتری مییابد و از تورم سفر در ایام پرسفر کم میشود.
فرصتی برای فعال شدن گردشگری زمستانی به عقیده کارشناسان گردشگری، با وجود دارا بودن ظرفیتهای بسیار در زمینه ورزشهای زمستانی و گردشگری زمستانی در استانهایی همچون چهارمحال و بختیاری، لرستان، آذربایجان غربی و شرقی و بسیاری از دیگر استانهای سردسیر کشور اگر تعطیلات زمستانی برای تمام مردم در نظر گرفته شود، فرصتی برای فعال شدن گردشگری زمستانی در کشور فراهم میشود. یعقوب امینزاده، مشاور گردشگری در اتاق بازرگانی تهران در گفتوگو با «گسترشتجارت» اظهار کرد: به طور کلی نیاز به وجود تعطیلات زمستانی در کشور به شدت احساس میشود. این امر بسیار خوب و مثبت است. میتوان از تعطیلات غیرمفید در نوروز کاست و به جای آن تعطیلاتی در زمستان در نظر گرفت. به طور کلی تعطیلات نوروزی فقط یک هفته نخست مناسب استراحت و سفر بوده و مابقی غیرمفید است. زمان بازگشت نیز بسیاری از ایرانیان به دید و بازدید میپردازند و این امر موجب شده فروردین به طور کلی کشور تعطیل باشد. او افزود: به طور کلی بهتر آن است که تعطیلات زمستانی برای تمامی قشرهای جامعه در نظر گرفته شود و در ایام زمستان یک هفته تعطیلات زمستانی برای کارمندان و ۲۰ روز تعطیلات برای دانشآموزان مصوب شود. امینزاده با اشاره به اینکه بسیاری از استانهای کشورمان ظرفیتهای بسیاری در زمینه ورزشهای زمستانی دارند، بیان کرد: وجود تعطیلات زمستانی میتواند موجب فعال شدن این ورزشها و به طور کلی گردشگری زمستانی در کشور شود و به دلیل نبود ساماندهی مناسب تعطیلات زمستانی، این ظرفیت در گردشگری کشورمان مغفول مانده است. او با اشاره به اینکه بسیاری از افراد کشورمان با مقوله گردشگری زمستانی آشنایی ندارند، اظهار کرد: گردشگری زمستانی در ایران یا به دلیل آشنا نبودن مردم و یا محدودیت و نبود امکان سفر به دلیل وجود نداشتن تعطیلات در زمستان ناشناس و غیرفعال باقی مانده و فقط گروه محدودی در کشورمان به سفر و ورزش زمستانی میپردازند. امینزاده تاکید کرد: یکی از مشکلات اصلی کشور ما در صنعت گردشگری، نبود توزیع مناسب تعطیلات بوده و تعطیلات کشور نظاممند نیست. اگر تعطیلات زمستانی برای کارمندان و دانشآموزان در نظر گرفته شود، موجب میشود گردشگری داخلی رونق پیدا کند. این امر میتواند هم در قالب تصمیم و مصوبه هیات دولت و هم مصوبه نمایندگان مجلس شورای اسلامی به مرحله اجرا درآمده و موتور توسعه گردشگری را به حرکت درآورد.
سخن آخر توزیع مناسب تعطیلات میتواند اثرات مثبت بسیاری روی صنعت گردشگری داشته باشد. اگر تعطیلات زمستانی در کشور تصویب شود، مناطق گرمسیر و جذاب ایران که تاکنون به عنوان مقصد چندان مورد توجه قرار نگرفتهاند، با استقبال گردشگران روبهرو میشوند.