مرکبات از عمده محصولاتی است که میتواند سهم مهمی در ارزآوری برای کشور داشته باشد. تولید مرکبات امروز در جهان اهمیت بسزایی دارد؛ علاوه بر ارزش بالای غذایی این محصول، اهمیت اقتصادی آن یکی از عمده دلایل تولید اینگونه محصولات در کشورهای دارای ظرفیت تولید مرکبات است.
به گزارش پایگاه خبری گسترش، روزنامه صمت نوشت: از دلایل مهم موفقیت بخش کشاورزی در بسیاری از کشورهای پیشرفته اندازه بزرگ زمینهای کشاورزی است زیرا این امر موجب صرفهجویی در مقیاس تولید میشود. یکی از مشکلات تولید مرکبات در کشور ما هزینه تولید آن است. کشت و پرورش درختان مرکبات به دلیل کم بودن میزان زمین زیر کشت، بالا بودن نرخ مواد، هزینهها و دستمزد کارگران، نبود مدیریت فروش، وجود واسطههای زیاد که محصول را با نرخ کم خریداری میکنند و با قیمتهای بالا میفروشند، واردات بیرویه و دیگر مشکلات بهصرفه نیست. استان مازندران از استانهای پیشرو در تولید و صادرات مرکبات در کشور است. باوجود قرار گرفتن این استان بهعنوان قطب تولید مرکبات کشور، در حاشیه دریای خزر و وجود بسترهای مناسب تجاری با کشورهای همسایه، صادرات این محصول دستخوش تغییرات گوناگون شده است. کارشناسان معتقدند وجود ظرفیت تولید مرکبات در استان و نزدیکی به کشورهای حاشیه دریای خزر از جمله مزایای تجاری است که با اقدامهای اساسی میتوان از آن بهره برد و به سطح بالاتری در تجارت مرکبات دست یافت. خدمات بازاریابی مرکبات در استان مازندران شامل برداشت محصول، درجهبندی، بستهبندی، انبارداری، حملونقل و بازاررسانی است که بیشتر با شیوههای سنتی انجام میشود. وجود یک شبکه کارا و مناسب در بازاریابی مرکبات میتواند ابزار مناسبی بهمنظور افزایش رشد تولیدات این محصولات باشد. ایران در زمینه تولید مرکبات جزو ۱۰ کشور نخست جهان است اما متاسفانه سهم تولیدکنندگان این محصول از نرخ نهایی آن پایین است و در بازاریابی آن نارساییهایی دیده میشود. بهگفته کارشناسان، بالا بودن نرخ تمام شده، گرانی هزینه حملونقل و تعرفه گمرکی و ارائه نشدن مشوق صادراتی از مهمترین گرههای صادرات مرکبات در مازندران است. صادرات ۵۴ هزار تن کیوی در این باره رئیس اتاق بازرگانی، صنایع، معادن و کشاورزی استان مازندران گفت: امسال در استان مازندران حدود۲ تا ۵/۲میلیون تن مرکبات تولید شده که از این میزان حدود ۲۰۰ تا ۲۵۰ هزار تن کیوی بوده است. بهدلیل اینکه امسال تولید کیوی در اروپا کاهش داشته، در زمینه صادرات آن مشکل کمتری داشتیم. خوشبختانه کیوی استان مازندران در دنیا جایگاه خوبی پیدا کرده است. عبداله مهاجر دارابی در گفتوگو با صمت افزود: مرکبات استان بهویژه کیوی بیشتر به روسیه، کشورهای سیآیاس، ترکیه، ایتالیا و کشورهای حوزه خلیجفارس صادر میشود. در ۹ ماه امسال حدود ۵۴ هزار تن کیوی به ارزش ۳۰ تا ۳۵ میلیون دلار صادر شد؛ البته بخشی از صادرات این محصول به شکل پیلهوری از سایر استانهای کشور انجام شده است. تسهیل شرایط صادرات مرکبات وی ادامه داد: دولت باید شرایط صادرات کیوی را برای صادرکنندگان آسان کند و برای آنها مشوق صادراتی در نظر بگیرد تا بتوانیم بهتر از این مزیت استان استفاده کنیم. مهاجر دارابی اظهار کرد: باتوجه به تولید مرکبات در استان بیش از ۵۰۰ تا یک میلیون تن محصول مازاد بر مصرف داخلی داریم که به نظر میرسد دولت در این زمینه باید به بخش کشاورزی کمک بیشتری کند اما متاسفانه این حمایت کمتر انجام شده است. رئیس اتاق بازرگانی، صنایع، معادن و کشاورزی استان مازندران تاکید کرد: باوجود اینکه مازندران در کنار دریای خزر واقع شده و کشور بزرگی مانند روسیه در همسایگی ما قرار دارد که محصولات کشاورزی(مرکبات) و همچنین مواد غذایی و محصولات لبنی استان جزو نیازمندیهای آنها بهشمار میرود، برای صادرات محصولات گوناگون کشاورزی که مازاد بر مصرف است برنامهای در نظر نگرفتهایم و مشکلات در این زمینه بررسی نشدهاند. وی با اشاره به حمایت از صادرات مرکبات مازندران، اضافه کرد: ما بهعنوان بخش خصوصی فقط میتوانیم به دولت مشاوره بدهیم. تا زمانی که نتوانیم اصل ۴۴ قانون اساسی را بهدرستی اجرا کنیم وابسته به دولت هستیم که در این شرایط دولت باید حمایت انجام دهد. مهاجر دارابی تصریح کرد: آن چیزی که باید در زمینه صادرات پیگیری و راهحل درستی تعریف میشد، امروز شاهد آن نیستیم، به همین دلیل باید نیمنگاهی به داخل داشته باشیم و این بخش را بهخوبی مدیریت کنیم تا تولیدکننده و صادرکننده متضرر نشوند. در شرایط فعلی و با قیمتهای تمامشدهای که وجود دارد صادرات بهراحتی میسر نمیشود. رئیس اتاق بازرگانی، صنایع، معادن و کشاورزی استان مازندران با اشاره به اینکه یکی از حمایتهایی که دولت میتواند در زمینه صادرات داشته باشد، ارائه مشوقهای صادراتی است، بیان کرد: بهعنوان نمونه۲۰درصد هزینه تمام شده کالاهای صادراتی ما هزینه گمرکی است، در حالی که رقیبان ما در دیگر کشورها این هزینه را پرداخت نمیکنند و دولتها این مشکل را برای آنها برطرف کردهاند اما صادرکنندگان ما چارهای جز پرداخت این هزینه ندارند. امیدواریم این مشکلات در تمامی بخشها برطرف شود تا بتوانیم از همه ظرفیتهای استان استفاده کنیم. مدیریت صادرات محصولات باغی رئیس سازمان صنعت، معدن و تجارت استان گفت: در بخش زیرساختی یک مرکز لجستیک و پایانه صادراتی برای محصولات کشاورزی و باغی از جمله مرکبات در حال راهاندازی است که مجوز و زمین این پایانه ارائه شده و هماکنون پروژه در دست اقدام است. محمد محمدپورعمران در گفتوگو با صمت اظهار کرد: با راهاندازی این پایانه صادراتی محصولات کشاورزی، صادرات حدود ۳۰۰ هزار تن از محصولات باغی مدیریت میشود و درنهایت میتواند منجر به قراردادهای بزرگمقیاس شود؛ البته اگر نرخ تمامشده، تعرفههای گمرکی و همچنین هزینه حملونقل کاهش پیدا کند. سازمان صنعت، معدن و تجارت استان مازندران در بخش ارائه مجوز و کمک برای ایجاد مرکز لجستیک بهنوعی وظیفه خود را انجام داده است. از نگاه کارشناسان، مرکبات امروز در جهان جنبه صنعتی بسیار مهمی پیدا کرده و منبع پردرآمدی برای کشورهای تولیدکننده آن است. امروز تجارت جهانی طیف گستردهای از کالاها و خدمات را در برگرفته که در آن محصولات کشاورزی دارای مقبولیت ویژهای است.
