محسن رزمخواه - کارشناس صنعت قطعه
تولید نیاز به حمایت دارد و روشهای مختلفی برای آن تعریف شده است. برای تحقق این امر نیاز به تدوین و اجرای بسته حمایتی تشکیل شده از مجموعهای عوامل داریم. مجموعه برنامهها و اقداماتی که باید اجرایی شود تا صنعت جانی تازه بگیرد و بتواند برای ادامه فعالیت خود انگیزه کافی داشته باشد که ابزار تعرفه یکی از آنهاست. قوانین و مقررات تسهیلکننده، ممانعت از ورود کالاهای قاچاق، اهدای کمکهای دولت به بخش تولید - کاری که در تمام دنیا برای حمایت از صنعت داخل انجام میشود - و... از دیگر مولفههای این بسته حمایتی هستند. اما این حمایتها باید در قالب برنامه و استراتژی خاص انجام شود که در نهایت این صنعت تبدیل به جوانی سالم و بالغ شود. نباید حمایتها به گونهای باشد که همچنان آسیبهای جدی آن را تهدید کند. چالش این امر همراه نبودن برنامههای حمایتی با یکدیگر است بهطور نمونه نباید از تمام صنایع حمایت کرد بلکه باید اولویتبندی کرد و سپس بر اساس مزیتهایی که هر یک از صنایع در کشور دارند بسته حمایتی با برنامهریزی درست اعمال شود. اگر فعالیتها در این قالب باشد حمایتها مفهوم پیدا میکند. همانطور که ابتدا اشاره شد تعرفه یکی از ابزار مناسب در بستههای حمایتی است که دولت با این ابزار به صنعت داخل فرصت رشد میدهد ضمن آنکه حجم واردات محدود میشود. بدین ترتیب این امر تشویقی برای صنعتگر به منظور توسعه خود خواهد شد. باید در نهایت انتظار داشت صنعت داخل توانمند و با صنایع خارجی وارد رقابت شود. اگر نتیجه این بود یعنی تعرفه کارا و ابزار موفقی برای حمایت از محصولات بومی بوده است. امروز موانع حمایت از تولید در برنامه و استراتژیهای تدوین شده نهفته است. باید از صنایع داخل با قوانین و مقررات ساده شده، منابع مالی مناسب، ایجاد ارتباطات بینالمللی گسترده بین تولیدکنندگان داخل و خارج و سایر ابزارها حمایت شود اما این امر (تعرفه) باید برای مدت معین باشد؛ کاری که کشورهای دیگر مانند کره و ژاپن اعمال کردند و چین در حال انجام است. کره و ژاپن برای مدت معین از ابزار تعرفه استفاده کردند و سپس تعرفهها را برداشتند و امروز میبینید صنایع داخلی این کشورها پا به پای صنایع خارجی در حال رقابت هستند. با وجود شرایط حاکم بر صنعت قطعه امروز اگر ابزار تعرفه حذف شود صنعت نمیتواند روی پای خود بایستد و حرکت رو به جلویی داشته باشد. باید حمایت از صنایع انتخابی و بر اساس مزیتهای آنها برای کشور باشد بهطور نمونه کاری که کره کرد ۵ رشته صنعتی انتخاب و مشخص شد در مدت معین باید به تراز جهانی برسند و در این امر موفق نیز شدند. باید توجه داشته باشیم منابع و امکانات کشور به اندازهای نیست که بتوانیم از تمام صنایع حمایت کنیم. باید در بعضی صنایع خاص سرآمد شویم و این امر باقی صنایع را به دنبال خود حرکت خواهد داد بنابراین حمایت باید جهتدار باشد.