ابوالفضل خلخالی - عضو هیات علمی دانشگاه علم و صنعت
خودروسازان چینی این روزها از مهمان صنعت خودرو به یکی از شرکای اصلی این صنعت در ایران تبدیل شدهاند که این امر از چند زاویه مورد بحث است؛ نخست اینکه در فضای پسابرجام و شرایط مثبت ایجاد شده که تعامل مناسبی بین خودروسازان ایرانی و چینی شکل گرفت موقعیت مناسبی برای فعالان صنعت خودرو ایران است که از این فرصت بهترین استفاده را ببرند چراکه این کشور در چند سال گذشته توانست در زمینههای مختلف رشد بسیار زیادی را به ثبت برساند بنابراین، این همکاری میتواند انتقال دانش فنی را از شرق به ایران برساند.نکته اساسی در این همکاریها توجه به نحوه فعالیت است که به نظر میرسد نیازمند ترسیم برنامهای مدون و قابل اتکا در زمینه فعالیت با شرکتهای چینی است. این در حالی است که همکاری فعلی در این حوزه بدون هیچگونه هدف و برنامهریزی در حال انجام است.اعتراضی که در زمینه همکاری خودروسازان ایران با چینیها مطرح است، تبدیل شدن آنها به مونتاژکاران ایندسته از خودروها بدون در اختیار داشتن برنامه جدی برای خدمات پس از فروش مناسب است.این شرایط در حالی است که روال فعالیت خودروسازان جهانی در سطح بینالمللی اینگونه است که طراحی محصول در کشور مادر و مونتاژ محصول با توجه به صرفه اقتصادی در کشور چین انجام میشود اما روند فعالیت در ایران برعکس روند جهانی است و بررسی روند همکاریها در چند سال گذشته نشان میدهد همزمان با شکلگیری سرمایهگذاری مشترک با چینیها، طرف ایرانی تنها به مونتاژ محصول پرداخته و چندان تاکیدی بر انتقال دانش فنی و تولید محصول مشترک ندارد، برنامه جدی نیز برای خدمات پس از فروش مناسب محصولات چینی پیشبینی نشده است.هرچند ارتباط خودروسازان ایرانی با چینیها بسیار مناسب است اما این ارتباط نیازمند برنامهریزی مناسب است زیرا برنامه فعالیت خودروسازان در سطح بینالمللی و کلان نیازمند تدوین برنامهای مشخص است. واردات قطعات مورد نیاز و چگونگی تامین آنها نیز از دیگر موارد اساسی در همکاری با چینیهاست. درحالحاضر تعرفه واردات قطعات خودرو بهگونهای است که شرکتهای چینی محصولات خود را بهصورت سیکیدی به ایران وارد میکنند که باید این موضوع بهگونهای مدیریت شود که شرکتهای داخلی تنها تبدیل به مونتاژکار چینیها نشوند و بهترین منفعت را از فعالیت با چینیها ببرند.