امیرحسن کاکایی - کارشناس صنعت خودرو
خصوصیسازی در صنعت خودرو در حالی مورد تاکید کارشناسان و فعالان این صنعت قرار میگیرد که با توجه به ساختار دولتی اقتصاد ایران در صورت تمایل صنعت خودرو و همچنین حوزههای مختلف اقتصادی و صنعتی برای خروج از جریان تصدیگری دولت، این بخشها روز به روز قدرتمندتر و گستردهتر میشوند که بخش مهمی از این مشکل به ساختار اشتباه برنامهریزی در کشور بازمیگردد. معنای کلمات در سطح بینالمللی متفاوت است بنابراین خصوصیسازی در بستر مدیریتی به این معنی که عنوان میشود نیست، چراکه به لحاظ تعاریف بینالمللی و سهم دولت در این صنعت، امروز شرکتهای خودروساز خصوصی به شمار میروند هرچند در واقعیت اینگونه نیست. ساختار اقتصادی ایران نیازمند تحول و مهندسی دوباره و کلان است و با بررسی نفوذ دولت در بخشهای مختلف صنعتی میتوان نتیجه گرفت که خصوصیسازی نه تنها باعث کوچکتر شدن دولت نشده بلکه باعث بزرگتر و قدرتمندتر شدن آن نیز شده است. در جریان خصوصیسازی خودروسازان، بهترین اقدامی که انجام شد، خرید سهام شرکتها ازسوی خودروسازان بود و به ظاهر این بخشها خصوصی شدند در حالی که در واقعیت این کار انجام نشد و این روند نشان داد که خصوصیسازی در صنعت خودرو نیازمند عزم ملی بهویژه در سطح مدیران نظام است و با اجرای ظواهر قوانین راه به جایی نخواهیم برد. مدیران باید بپذیرند از دخالت کنارهگیری کنند. درحالحاضر در ظاهر صنعت خودرو در اختیار دولت نیست اما همگان اذعان دارند که واقعیت امر دیگری است و هر مشکلی که در هر حوزه بهوجود میآید مردم دولت را مقصر میدانند و خواستار دخالت دولت برای رفع آن مشکل هستند. در این شرایط در صورتی که دولت تنها به فکر درآمدزایی از محل بنگاههای اقتصادی چون خودروسازی بود واردات بزرگترین درآمد را برای او داشت بنابراین به نظر میرسد این تفکر درباره دلایل رها نکردن این بنگاهها ازسوی دولت درست نیست. باید قبول کرد مدیریت خصوصی در شرکتها پیاده شود و این امر تنها به معنای واگذاری شرکتها به بخش خصوصی نیست برای نمونه در کشور بزرگی مانند چین شرکتها دولتی است اما ازطرف مدیران بخش خصوصی اداره میشود و دولت تنها نظارت دارد بنابراین، اینکه سازمانها به لحاظ حقوقی، دولتی یا خصوصی باشند از اهمیتی برخوردار نیست بلکه مهم این است که اجازه دهیم مکانیزم مدیریت خصوصی در شرکتها پیاده شود. بیشک با مدیریتهای خصوصی بدون واگذاری این مجموعهها به بخش خصوصی میتوان صنعت خودرو را به بهترین شکل اداره کرد.
