صنعت آبمیوه و کنسانتره ایران را میتوان صنعتی جوان تلقی کرد که در گروه صنایع تبدیلی کشور قرار میگیرد. در شرایطی که تا سال ۱۳۶۵ در این بخش تنها ۳ واحد تولیدی فعالیت میکردند، در این سالها شمار واحدهای تولیدی صنعت آبمیوه و کنسانتره ایران افزایش چشمگیری داشته است.
به گزارش پایگاه خبری گسترش، روزنامه صمت نوشت: آذربایجان غربی، تهران، البرز، مازندران، آذربایجان شرقی و خراسان رضوی استانهایی هستند که بیشترین واحدهای تولید آبمیوه را به خود اختصاص دادهاند. سال گذشته میزان صادرات آبمیوه و کنسانتره به ۶۰ هزار و ۵۰۰ تن رسیده که این حجم به طور عمده به کشورهای افغانستان، پاکستان، عراق، ترکیه و روسیه صادر شده است. از سوی دیگر در کنار صادرات آبمیوه در سال گذشته ۱۸ هزار تن آبمیوه وارد کشور شده که ارزش آن به ۲۹ میلیون دلار میرسد. تایلند، برزیل، اسپانیا، بلژیک و ایرلند عمده کشورهایی هستند که در حوزه آبمیوه و کنسانتره محصولات خود را به ایران صادر کردهاند. اما عمده مشکلاتی که درحالحاضر در این صنعت وجود دارد و مانع افزایش حجم صادرات میشود را میتوان بالا بودن نرخ تمام شده محصولات ایرانی در قیاس با محصولات مشابه خارجی، افزایش نرخ مواد اولیه و بالارفتن هزینههای حملونقل عنوان کرد. در کنار این موارد کمبود نقدینگی در واحدهای تولیدی و تامین نشدن پایدار مواد اولیه مورد نیاز این صنعت نیز از دیگر چالشهای پیش روی صنعت آبمیوه و کنسانتره در کشور به شمار میرود. به گزارش ایسنا، موسی شمس مولوی، رئیس هیات مدیره انجمن صنایع کنسانتره و آبمیوه ایران در این زمینه میگوید: بهتازگی دولت عراق تعرفه واردات انواع آبمیوه به این کشور را در راستای حمایت از تولیدات داخلی از ۳۰ به ۱۳۰ درصد افزایش داده که باتوجه به اینکه عراق یکی از مقصدهای اصلی صادرات کنسانتره و آبمیوه ایرانیها تلقی میشود، به طور حتم این امر تاثیر بسزایی در صادرات آبمیوه وکنسانتره کشور ما خواهد داشت. وی معتقد است با شرایطی که سایر کشورها در رعایت استانداردها و افزایش برخی مواد در نظر میگیرند متاسفانه میزان صادرات آبمیوه از ایران چندان زیاد نیست و در این زمینه با دو مشکل مواجهیم؛ یکی از مواردی که در آن دچار ضعف هستیم رعایت استانداردهای کشورهای مقصد است، علاوه بر این موضوع دیگری که وجود دارد، لزوم اضافه کردن مواد الکلی به این نوشیدنیهاست تا مجوز واردات به سایر کشورها را دریافت کنیم که ما در این زمینه ورود نمیکنیم. حال باید منتظر ماند و دید پس از این تصمیم عراقیها مبنی بر افزایش تعرفه واردات کنسانتره و آبمیوه به این کشور صادرات این محصول از سوی ایرانیها چه میزان کاهش خواهد یافت. در این باره رئیس سازمان صنعت، معدن و تجارت استان آذربایجان غربی با اشاره به اینکه درحالحاضر ۴۸ واحد تولیدی کنسانتره و آبمیوه در استان آذربایجان غربی وجود دارد، گفت: ظرفیت کارخانههای آبمیوه حدود ۴۵۰هزار تن و کنسانتره حدود ۱۰۰ هزار تن در سال است. جعفر صادق اسکندری در گفتوگو با صمت با بیان اینکه ۳۵ درصد کنسانتره کشور در این استان تولید میشود، افزود: استان آذربایجان غربی قطب تولید کنسانتره و آبمیوه برای بازارهای داخلی و خارجی به شمار میرود. او ادامه داد: خوشبختانه امسال وضعیت کنسانتره بهویژه کنسانتره سیب رو به بهبود است و بسیاری از واحدهای صنعتی نسبت به سال گذشته بیشتر کار کردهاند. این واحدها سال گذشته حدود ۱۸۰هزار تن سیب خریداری کردهاند اما اکنون این میزان به ۳۰۰ هزار تن رسیده است. رئیس سازمان صنعت، معدن و تجارت استان آذربایجان غربی تاکید کرد: باتوجه به اینکه نرخ جهانی کنسانتره مطلوب است، واحدهای صنعتی توانستند هم از لحاظ خرید میوه و هم فروش آنها خوب کار کنند. پیشبینی میشود امسال مشکل خاصی برای صادرات نداشته باشیم. صادق اسکندری با اشاره به اینکه کنسانتره از عمدهترین محصولات صادراتی استان بهشمار میرود که بیشتر به کشور ترکیه صادر میشود، تصریح کرد: کنسانتره استان به کشورهای حاشیه خلیجفارس و روسیه و برخی از کشورهای اروپایی صادر و بیشترین صادرات آبمیوه استان نیز به عراق و بعد از آن به افغانستان، پاکستان و برخی کشورهای سیآیاس مانند روسیه و ترکمنستان انجام میشود. او اظهار کرد: مشکلی در زمینه صادرات کنسانتره به کشور ترکیه وجود دارد که آن هم تعرفه بالا است، با اینکه ما تعرفههای ترجیحی داریم تعرفه ورودی کنسانتره بیش از ۵۰ درصد میشود. با کشور پاکستان در زمینه صادرات سیب مشکل داریم که تعرفه ۳۰ درصدی دارد. رئیس سازمان صنعت، معدن و تجارت استان آذربایجان غربی بیان کرد: در ۶ ماه نخست امسال حدود ۴۰ میلیون دلار ارزش صادرات کنسانتره و آبمیوه بوده که پیشبینی میشود تا پایان سال به ۱۵۰میلیون دلار افزایش پیدا کند زیرا بیشترین حجم صادرات محصولات در نیمه دوم انجام میشود. افزایش واحدهای فرآوری رئیس سازمان صنعت، معدن و تجارت استان مازندران با اشاره به مقصد صادراتی این استان گفت: صادرکنندگان استان آبمیوه و کنسانتره تولید شده استان را به کشورهای سیآیاس مانند ارمنستان، قزاقستان، ترکمنستان، آذربایجان و کشورهای حوزه خلیجفارس و کشورهای ترکیه، عراق و لبنان صادر میکنند. محمد محمد پور عمران در گفتوگو با صمت با اشاره به ظرفیت بالای استان در تولید محصولات کشاورزی تبدیلی و فرآوری محصولات کشاورزی، افزود: با رفع مسائل و مشکلات شرکتهای تولیدی صادراتی آبمیوه و کنسانتره از طریق پرداخت تسهیلات سرمایه در گردش و… میتوان روند رو به رشد صادرات این بخش را حفظ کرد و توسعه داد. او ادامه داد: باتوجه به حجم بالای تولید میوه در استان در صورتی که واحدهای فرآوری میوه بیشتر در استان راهاندازی شود، علاوه بر جلوگیری از خامفروشی محصول میتوان ارزشافزوده بیشتر را برای تولیدکننده و استان به ارمغان آورد و همچنین میتوان با رونق بخشیدن به این صنعت شکوفایی اقتصادی و اشتغال پایدارتری در سطح استان ایجاد کرد. رئیس سازمان صنعت، معدن و تجارت استان مازندران تاکید کرد: صادرات یکی از مقولههای تولید هر کالایی است و تا زمانی که تولید بر محور صادرات نباشد نباید انتظار ارتقای سطح کیفی و بهدست آوردن بازارهای هدف بیشتر را داشت. افزایش میزان صادرات با بازاریابی و برقراری ارتباط تجاری با سایر کشورها میسر خواهد شد. از نگاه کارشناسان، در این زمینه اعمال موانع تعرفهای در برخی از بازارهای هدف، نبود بازاریابی نوین و شبکه توزیع متمرکز، صادرات محصولات بدون کیفیت، بالا بودن نرخ تمام شده نسبت به رقیبان، نبود نشانسازی، نبود پایانههای صادراتی میوه و ترهبار و مشکلات انتقال ارز حاصل از صادرات به داخل کشور از چالشهای بخش صادرات آبمیوه کشور است که با تمامی توان نیازمند اقدامات موثر در رفع این چالشها هستیم.