دلایلی برای پویایی صنایع خلاق

صفیه رضایی - روزنامه‌نگار

تولید در عرصه صنایع خلاق و فرهنگی همواره باید پویا باشد. این ادعا چندین دلیل دارد؛ یکی از دلایل آن به خاصیت نیاز مخاطب و توسعه فکری جامعه برمی‌گردد. اگر اعتقاد به رشد ذهنی داریم باید خوراک و محتوای آن را فراهم کنیم تا مانند برخی از شبکه‌های اجتماعی بعد از یک فرآیند ۱۲ ساله مجبور به تعطیلی نشویم. شبکه‌هایی که لابد اشتغالزایی را رقم زده‌اند و مخاطب جذب کرده‌اند. اما پس از مدتی نمی‌توانند در مقابل نیازهای جدید جامعه محتوای مناسب ارائه دهند. این‌گونه است که رنگ می‌بازند و هویت‌هایی خاموشی می‌شوند که حتی شاید در دفتر خاطرات شخصی نیز تدوین و نگهداری نشوند. غم‌انگیز نیست اما قابل تامل است. باید باور کنیم که صنعت چه از نوع نرم و چه سخت چنین خاصیتی دارد. اگر بروزرسانی نشود به ناچار کنار زده می‌شود. دلیل دیگری که می‌توانیم نام ببریم امنیت فرهنگی است. باید بپذیریم که در دنیای فناوری اطلاعات باید حریم‌ها را حفظ کرد و نگوییم که فناوری همه چیز را رد می‌کند بلکه با حدودی تعیین کرد. پویایی صنایع فرهنگی و خلاق به راستی می‌تواند همواره پاسخگوی نیازهای جامعه باشد و بتواند در عین حال نوع بی‌نیازی در مقابل نمونه‌های تولید شده خارجی باشد. به جرات می‌توان گفت در عرصه صنایع خلاق نیاز به بومی‌سازی بیشتر از صنایع سخت است. این نکته‌ای است که سیاست‌گذاران امنیت ملی بر آن صحه می‌گذارند. دلیل دیگر مربوط به واردات است. باور کنیم که در عرصه صنایع فرهنگی و خلاق قاچاق و واردات بی‌رویه نیز وجود دارد که می‌تواند ضربه‌های سنگین‌تری به پیکره اجتماع وارد کند. این نه توهم توطئه است نه چیز دیگر؛ بلکه واقعیتی است که وجود دارد. دلیل دیگر مربوط به اشتغالزایی است. این بخش که همواره از دغدغه‌های دولت و مردم است می‌تواند با رونق صنایع فرهنگی و فناوری‌های نرم محقق شود چراکه به نظر می‌رسد حجم سرمایه اولیه برای کار در آن اندک و تولیدات آن می‌تواند پرثمرتر باشد. دلیل دیگر برای پویایی تولیدات در صنایع خلاق را می‌توانیم در سودآوری ببینیم زیرا باید آنقدر توانایی داشته باشیم تا تولیدات خود را صادر کنیم. صادراتی که می‌تواند در عین صرفه اقتصادی زمینه‌ای برای صادرات فرهنگی باشد. این نکته‌ای است که باید مدنظر تولیدکنندگان در عرصه صنایع الکترونیک و فناوری‌های نرم باشد. نکته دیگر مربوط به مرگ کسب‌وکارها در این بخش است. باید قبول کنیم که بسیاری از تولیدات از صحنه خارج می‌شوند دیگر مخاطب و خریدار ندارند. کسی جذب آنها نمی‌شود. این ویژگی است که باید برای آن برنامه‌ریزی کرد. گاهی فکر می‌کنیم که برسر اکانت‌های ما در برخی از شبکه‌های اجتماعی که زمانی برای خود مطرح بودند چه آمده است. بنابراین ایده‌پردازان باید به حال افتان و خیزان تولیدات در قالب فناوری‌های نرم نیز فکر کنند.