سختافزار را میتوان بیسر و صداترین عضو خانواده آیسیتی خواند. حوزهای که در سکوت با مشکلات خود دست و پنجه نرم میکند و حیاتش بیش از هرچیز به واردات وابسته است.
به گزارش پایگاه خبری گسترش، روزنامه «گسترش تجارت» نوشت: همین وابستگی بیش از حد سختافزار به واردات در چشمانداز توسعه حوزه ارتباطات و فناوری اطلاعات نیز تاثیر گذاشته است.
نگاهی به برنامههای وزیر ارتباطات و فناوری اطلاعات دولت دوازدهم نشان میدهد برنامه مشخصی برای افزایش تولید قطعات و تجهیزات سختافزاری وجود ندارد و بیشترین تمرکز این وزارتخانه در این حوزه بر موضوع پهنای باند است. در وزارت صنعت، معدن و تجارت نیز به عنوان متولی تولید کشور، هنوز دغدغههای حوزه سختافزار چندان جدی گرفته نمیشود. این همه در حالی است که بخش خصوصی و فعالان حوزه سختافزار برای ادامه فعالیتهای خود نیازمند التزام عملی مسئولان به «سیاست حمایت از تولید» هستند.
حوزه سختافزار را میتوان خانوادهای متشکل از تولیدکنندگان تجهیزات شبکه و قطعات سختافزاری دانست. در این تقسیمبندی به لطف توسعه شبکه زیرساخت ایران و الزام شعار حمایت از تولید بومی، وضعیت تولیدکنندگان تجهیزات شبکه ارتباطی بهتر است، اما در آن سوی ماجرا وضعیت تولید قطعات سختافزاری خرد مانند قطعات رایانهای چندان مطلوب نیست. البته رکود در بازار قطعات سختافزاری چند سالی است که مهمان بازار فناوری شده و بیش از همه قطعات رایانهای را در بر گرفته است. همین موضوع به یکی از عوامل مهم برای کوچ سرمایه و کاهش فعالیت در این حوزه تبدیل شده است. بر همین اساس هم فعالان حوزه سختافزار معتقدند که در سایه توجه بیشتر مسئولان دولتی میتوان از سایه این بحران جان سالم به در برد و راهی برای افزایش فعالیت و بازدهی اقتصادی این حوزه یافت. این در حالی است که در آن سوی ماجرا، چین به عنوان بزرگترین قطب سختافزار جهان با در نظر گرفتن مشوقهای گوناگون سعی در افزایش فعالیتهای خود دارد.
بر همین اساس هم نه تنها بازار ایران بلکه بخش بزرگی از بازارهای جهانی را در بخش سختافزار به کنترل خود درآورده است. درحالحاضر ۹۰درصد بازار آیتی، ۱۰۰درصد بازار ماشینهای اداری و ۹۵درصد بازار شبکه در اختیار چین است و حتی نشان(برند)های اروپایی و امریکایی سفارشهای خود را به کارخانههای چینی میدهند.
پیش از این هم سیدمهدی میرمهدی کمیجانی، رئیس اتحادیه فناوران رایانه در اشاره به مشکلات و موانع تولید سختافزار کشور از کوچ سرمایههای این حوزه به خارج از کشور سخن گفته بود. وی در این زمینه گفت: حدود یکدرصد از سرمایه بازار فناوری اطلاعات ایران راهی چین شدهاند تا در آنجا به تولید و صادرات کالاهای دیجیتال بپردازند.
این موضوع درحالی رخ میدهد که دولت بازار آیتی را بهعنوان یکی از مهمترین مقاصد اشتغالزایی خود معرفی کرده است، اما این صنعت در ایران پا نگرفته، به چین منتقل شد. تنها در صنف رایانه به عنوان یکی از زیرشاخههای حوزه سختافزار، حدود ۵ هزار و ۵۰۰ واحد صنفی مشغول فعالیت هستند که از این آمار حدود یک درصد به سرمایهگذاری و تولید در چین روی آوردهاند.
نیاز به حمایت بیشتر
مسعود شنتیایی، عضو کمیسیون فناوری اطلاعات اتاق بازرگانی در گفتوگو با «گسترشتجارت» از مشکلات حوزه سختافزار سخن میگوید: حوزه سختافزار نسبت به ۲-۳ سال گذشته شرایط بهتری را تجربه میکند. بر همین اساس هم شاهد امید به رونق بازار در آینده و توسعه نسبی فعالیتهای واحدهای تولیدی هستیم. در این میان با وجود آنکه هنوز حمایتهای واقعی شکل نگرفته، سیاستهای دولت و مجلس در راستای حمایت از تولید در افزایش امیدواریها تاثیر زیادی داشته است. وی در ادامه سخنان خود ضمن اشاره به چالشهای حوزه تولید میافزاید: درحالحاضر سرمایهگذاری در این حوزه رو به افزایش است، اما آنچه در این میان آسیبزا شده آن است که سرعت رشد فعالیتها در حوزه سختافزار متناسب با سرعت رشد جهانی نیست و باید حمایتهای بیشتری شود.
شنتیایی در پایان سخنان خود به تشریح چگونگی حمایتها میپردازد و میگوید: به نظر میرسد بیشترین حمایتی که میتوان در حوزه سختافزار انجام داد، جلوگیری از قاچاق، جلوگیری ورود بیرویه قطعات چینی و دامپینگ انجامشده از سوی آنان است. علاوه بر این از آنجایی که بخش عمده اقتصاد ما دولتی است، خرید مشتری دولتی و الزام مدیران به خرید از کالای داخلی نیز میتواند کمک دیگری به تولیدکننده بومی باشد.
وزارت صنعت، معدن و تجارت وارد عمل شود
علیرضا پورنقشبند، عضو کمیسیون سختافزار سازمان نظام صنفی رایانهای تهران درباره وضعیت حوزه سختافزار به «گسترشتجارت» میگوید: به اعتقاد من تولید سختافزار فناوری است که با وجود تلاشهای ۳۰ ساله هنوز نتوانستهایم آن را بومیسازی کنیم و به تصاحب خود درآوریم.
در این میان تلاشهایی هم شده که به نظر میرسد بیشتر زمینه را برای رانت فراهم کرده و اثرگذاریاش به افزایش نرخ تمامشده منجر شده است. وی در ادامه سخنان خود به جای خالی تولید تجهیزات سختافزاری در برنامههای وزیر ارتباطات و فناوری اطلاعات اشاره میکند و میافزاید: صنعت آیتی در کشور متولی مشخصی ندارد و در این میان وزارت ارتباطات و فناوری اطلاعات خود را به طور کامل مسئول تغییر وضعیت حوزه سختافزار نمیداند و شاید به همین دلیل هم در برنامههای وزیر مربوط جایی برای تولید سختافزار نیست که البته تا حدودی هم طبیعی است.
پورنقشبند در پایان سخنان خود با اشاره به نقش دولت در ساماندهی به وضعیت حوزه سختافزار اظهار میکند: به اعتقاد بنده اگر قرار باشد وزارتخانهای را مسئول تغییر وضعیت بدانیم، به نظر میرسد وزارت صنعت، معدن و تجارت بیش از سایرین در این زمینه مسئول است، چراکه تولید تجهیزات سختافزاری و فروش آن چه در بازار داخلی و چه در بازار خارجی همه باید از فیلتر این وزارتخانه عبور کند.
